Thị trường chứng khoán bước vào quý II/2026 với định giá hấp dẫn hơn sau nhịp điều chỉnh. Khi các yếu tố chính sách dần rõ nét và kỳ vọng nâng hạng tiến gần, cơ hội đầu tư vẫn hiện hữu nhưng có xu hướng tập trung vào những doanh nghiệp có nền tảng cơ bản và tăng trưởng rõ ràng.

Nhịp giảm của quý I: Cú sốc bên ngoài và sự “tái định giá” của thị trường

Thị trường chứng khoán quý I/2026 khép lại với mức giảm 6,2% của VN-Index, chủ yếu xuất phát từ những biến động bên ngoài, đặc biệt là căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Diễn biến này khiến thị trường đảo chiều khá nhanh trong tháng 3, sau giai đoạn tăng tích cực trong hai tháng đầu năm nhờ kỳ vọng chính sách và dòng tiền nội.

Điểm đáng chú ý là nhịp giảm không diễn ra trong trạng thái “thiếu tiền”. Ngược lại, thanh khoản thị trường vẫn duy trì ở mức cao. Giá trị giao dịch bình quân đạt khoảng 35.005 tỷ đồng/phiên, mức cao nhất trong vòng 5 năm. Điều này cho thấy dòng tiền không rút khỏi thị trường mà chỉ thay đổi trạng thái – từ hưng phấn sang thận trọng, từ lan tỏa sang chọn lọc.

Áp lực điều chỉnh tập trung chủ yếu ở nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, đặc biệt là những mã đã tăng mạnh trong giai đoạn trước đó. Khi nhóm này suy yếu, chỉ số chung khó tránh khỏi bị kéo giảm mạnh hơn so với diễn biến thực chất của toàn thị trường.

Ở chiều ngược lại, khối ngoại tiếp tục là lực cản đáng kể. Trong tháng 3, giá trị bán ròng lên tới gần 17.500 tỷ đồng, nâng tổng mức bán ròng từ đầu năm lên hơn 30 nghìn tỷ đồng. Áp lực này chủ yếu dồn vào nhóm cổ phiếu lớn, qua đó khuếch đại nhịp giảm của thị trường.

Tuy nhiên, nếu nhìn từ góc độ nền tảng, bức tranh không tiêu cực như diễn biến điểm số. Trong báo cáo triển vọng quý II, Công ty Chứng khoán Bảo Việt (BVSC) dự báo lợi nhuận của các doanh nghiệp trong rổ BVSC 80 có thể tăng khoảng 9,5% trong quý I và đạt khoảng 11,2% cho cả năm 2026. Điều này cho thấy nhịp giảm của thị trường mang nhiều yếu tố tâm lý và tái định giá hơn là phản ánh sự suy yếu của hoạt động kinh doanh.

Định giá về vùng hấp dẫn, chính sách và nâng hạng tạo “trục cơ hội”

Sau nhịp điều chỉnh, mặt bằng định giá của thị trường đã thay đổi đáng kể. Các chỉ số như P/E, P/B của VN-Index được kéo về dưới mức trung bình 10 năm – vùng thường gắn với các giai đoạn tích lũy trung hạn trong quá khứ. Khi định giá giảm trong khi triển vọng lợi nhuận vẫn duy trì, thị trường bắt đầu hình thành dư địa cho dòng tiền quay trở lại.

Tuy nhiên, điểm đáng chú ý hơn trong báo cáo của BVSC không chỉ nằm ở định giá, mà ở phần chính sách – yếu tố đang dần tạo ra những “trục cơ hội” mới theo từng nhóm ngành.

Nguồn: BVS

Trong năm 2026, nhiều điều chỉnh chính sách đã và đang được triển khai. Đối với khối doanh nghiệp Nhà nước, các định hướng nâng cao hiệu quả hoạt động và tiếp tục cơ cấu lại khu vực này có thể tạo động lực cho các doanh nghiệp lớn có vốn Nhà nước chi phối. Ở mảng tiêu dùng, việc duy trì các chính sách hỗ trợ như giảm thuế VAT đối với một số nhóm hàng hóa, dịch vụ có thể giúp cải thiện sức cầu, qua đó hỗ trợ doanh thu của doanh nghiệp bán lẻ. Đáng chú ý, các chính sách liên quan đến hạ tầng và năng lượng, như điều chỉnh Quy hoạch điện VIII, có thể mở ra dư địa tăng trưởng cho nhóm điện và các ngành liên quan đến đầu tư công. Bên cạnh đó, các định hướng thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân, phát triển khu công nghiệp và cải cách tiền lương từ giữa năm 2026 cũng là những yếu tố có thể tác động gián tiếp tới tiêu dùng và đầu tư.

Song song với chính sách, câu chuyện nâng hạng thị trường đang trở thành điểm nhấn đáng chú ý trong quý II. Rạng sáng ngày 8/4 (giờ Việt Nam), FTSE sẽ công bố kết quả phân hạng – sự kiện được giới đầu tư theo dõi sát, với kỳ vọng Việt Nam có thể được nâng lên thị trường mới nổi hạng 2 trong kỳ đánh giá ngày 7/4/2026 (giờ quốc tế). Trong kịch bản tích cực, dòng vốn từ các quỹ theo chỉ số ước tính khoảng 2 tỷ USD.

Những thay đổi này chưa tạo hiệu ứng ngay lập tức lên thị trường, nhưng lại có ý nghĩa quan trọng trong việc định hình kỳ vọng trung hạn. Khi chính sách bắt đầu đi vào thực tế, dòng tiền thường có xu hướng đi trước, tìm đến những doanh nghiệp có khả năng hưởng lợi sớm.

Danh sách các cổ phiếu tiềm năng lọt rổ FTSE Russell cho thấy dòng tiền dự kiến sẽ tập trung vào các mã vốn hóa lớn, qua đó có thể cải thiện đáng kể thanh khoản và tạo lực đỡ cho chỉ số. Tuy nhiên, ý nghĩa của nâng hạng không chỉ nằm ở dòng vốn, mà còn ở việc nâng tiêu chuẩn thị trường, từ minh bạch thông tin đến chất lượng quản trị, qua đó thu hút thêm các nhà đầu tư tổ chức dài hạn.

Quý II: Cơ hội vẫn còn, nhưng sẽ thuộc về những cổ phiếu “đúng câu chuyện”

Bước sang quý II/2026, thị trường nhiều khả năng sẽ chuyển sang trạng thái cân bằng hơn khi phần lớn thông tin tiêu cực đã được phản ánh vào giá. Với nền tảng định giá hấp dẫn hơn, triển vọng lợi nhuận vẫn duy trì và kỳ vọng nâng hạng rõ ràng, thị trường có cơ sở để hồi phục.

Tuy nhiên, điểm khác biệt lớn nhất so với giai đoạn đầu năm là dòng tiền sẽ không còn lan tỏa rộng. Dữ liệu trong báo cáo cho thấy xu hướng phân hóa đã bắt đầu hình thành từ cuối quý I, khi dòng tiền rút khỏi các cổ phiếu tăng nóng và tìm đến những doanh nghiệp có nền tảng vững chắc hơn.

Trong bối cảnh các yếu tố rủi ro bên ngoài như địa chính trị, biến động giá hàng hóa, áp lực tỷ giá và mặt bằng lãi suất vẫn còn hiện hữu, thị trường khó có thể hình thành một xu hướng tăng mạnh liên tục. Thay vào đó, diễn biến nhiều khả năng sẽ là các nhịp tăng – điều chỉnh đan xen, đi kèm với sự phân hóa ngày càng rõ giữa các nhóm cổ phiếu.

Điều này đồng nghĩa với việc cơ hội đầu tư vẫn tồn tại, nhưng không còn mang tính “trải đều”. Những doanh nghiệp có nền tảng tài chính tốt, tăng trưởng lợi nhuận rõ ràng và đặc biệt là có khả năng hưởng lợi từ chính sách hoặc câu chuyện nâng hạng sẽ có lợi thế lớn hơn trong việc thu hút dòng tiền.

Ở góc nhìn rộng hơn, sự phân hóa này cũng phản ánh một bước chuyển của thị trường. Khi dòng tiền không còn chạy theo đám đông mà bắt đầu lựa chọn dựa trên chất lượng và triển vọng, thị trường dần tiến tới trạng thái trưởng thành hơn. Và trong bối cảnh đó, quý II/2026 có thể không phải là giai đoạn dễ kiếm lợi nhuận nhanh, nhưng lại là giai đoạn mà cơ hội đầu tư trở nên rõ ràng và bền vững hơn đối với những nhà đầu tư kiên nhẫn và có chọn lọc.

Cơ hội không còn mang tính ‘trải đều’, mà ngày càng tập trung vào những doanh nghiệp có nền tảng tốt và câu chuyện rõ ràng. Trong một thị trường phân hóa, khả năng lựa chọn cổ phiếu sẽ quyết định hiệu quả đầu tư, thay vì chỉ đi theo xu hướng chung của chỉ số.

Link gốc