Tuần giao dịch đầu tiên của năm 2026 mang tính chất định vị và chờ đợi, khi các nhà giao dịch trên toàn cầu đều đang hướng sự chú ý vào sự kiện quan trọng nhất trong tháng: báo cáo Cung-Cầu Nông sản Thế giới (WASDE) của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) sẽ được công bố vào thứ Hai, ngày 12 tháng 1. Báo cáo này, cùng với dữ liệu tồn kho hàng quý, được kỳ vọng sẽ cung cấp những thông tin cơ bản thiết yếu, có khả năng định hình lại xu hướng của thị trường trong những tuần tới.

 
Nhìn chung, thị trường đã kết thúc tuần với sắc xanh chiếm ưu thế trên hầu hết các hợp đồng tương lai chính, phản ánh sự lạc quan thận trọng trước thềm báo cáo của USDA. Cụ thể, giá ngô tăng 1.9%, đậu tương tăng 1.6%, và lúa mì Chicago tăng 2.1%. Lúa mì Kansas City cũng có một tuần giao dịch tích cực với mức tăng 3.0%. Để hiểu rõ hơn các yếu tố đằng sau những biến động này, chúng ta sẽ đi sâu vào từng mặt hàng chủ chốt.

Ngô: Tương phản giữa Xuất khẩu Mạnh mẽ và Bất ổn Nguồn cung

Thị trường ngô đang được định hình bởi hai lực lượng trái ngược nhau. Một mặt, dữ liệu xuất khẩu của Hoa Kỳ cho thấy một bức tranh cực kỳ khả quan, tạo ra lực đỡ vững chắc cho giá. Mặt khác, sự không chắc chắn về các số liệu sản lượng và tồn kho nội địa sắp được USDA công bố đang tạo ra một bầu không khí chờ đợi căng thẳng. 

Tình hình xuất khẩu của Mỹ là một điểm sáng không thể phủ nhận. Doanh số bán hàng lũy kế tính đến ngày 1 tháng 1 đang vượt 5.3% so với tốc độ cần thiết để đạt được mục tiêu xuất khẩu kỷ lục 3.2 tỷ giạ của USDA. Hơn nữa, lượng hàng được kiểm định để xuất khẩu đang ở mức cao nhất mọi thời đại vào thời điểm này trong năm, đạt 1.056 tỷ giạ và vượt xa 10.7% so với nhịp độ mục tiêu. 

Tuy nhiên, các yếu tố từ Nam Mỹ lại mang đến một bức tranh phức tạp hơn. Tại Argentina, tình trạng khô hạn gần đây đã khiến chất lượng ngô giảm xuống còn 75% ở mức tốt/tuyệt vời. Dù vậy, điều quan trọng cần chỉ ra là đây vẫn là mức chất lượng tốt nhất được ghi nhận vào thời điểm này trong ít nhất bảy mùa vụ gần đây, giúp giảm bớt lo ngại. Trong khi đó, tại Brazil, công ty tư vấn StoneX dự báo tổng sản lượng ngô có thể đạt 134.30 triệu tấn, cao hơn so với con số 131 triệu tấn mà USDA đang ước tính.

Đậu tương: Áp lực từ Nguồn cung Nam Mỹ và Xuất khẩu Mỹ Yếu kém

Trái ngược với ngô, thị trường đậu tương đang phải đối mặt với áp lực giảm giá đáng kể. Triển vọng về một vụ mùa kỷ lục tại Nam Mỹ đang phủ bóng đen lên thị trường, trong khi nhu cầu xuất khẩu yếu kém của Hoa Kỳ càng làm gia tăng những lo ngại về tình trạng dư cung. 

Bức tranh xuất khẩu đậu tương của Mỹ đang ở trạng thái báo động khi doanh số bán hàng lũy kế đang chậm hơn tới 15.4% so với tốc độ cần thiết để đạt mục tiêu của USDA. Tình hình còn tồi tệ hơn ở khâu giao hàng thực tế, với lượng hàng kiểm định xuất khẩu đang chậm hơn 19.8% so với nhịp độ yêu cầu, đánh dấu mức thấp nhất được ghi nhận trong hơn một thập kỷ. 

Áp lực này càng gia tăng khi Brazil dự kiến có một vụ mùa bội thu. StoneX ước tính sản lượng đậu tương của nước này có thể đạt mức kỷ lục mới là 177.6 triệu tấn, cao hơn đáng kể so với dự báo 175 triệu tấn của USDA. Sức cạnh tranh của Brazil được thể hiện rõ qua việc nước này đã xuất khẩu một lượng đậu tương kỷ lục 108.2 triệu tấn trong năm 2025, trong đó có 85.4 triệu tấn được chuyển đến Trung Quốc. Mức tăng trưởng xuất khẩu này phần lớn là do Brazil đã nhanh chóng lấp đầy khoảng trống nguồn cung trong bối cảnh căng thẳng thương mại Mỹ-Trung vào đầu năm 2025, khẳng định vị thế thống trị của họ trên thị trường toàn cầu.

Lúa mì: Cân bằng giữa Xuất khẩu, Thời tiết và Rủi ro Địa chính trị

Thị trường lúa mì hiện đang là nơi hội tụ của nhiều yếu tố phức tạp, tạo ra một sự cân bằng mong manh. Các động lực chính bao gồm hoạt động xuất khẩu mạnh mẽ của Mỹ, một vụ thu hoạch bội thu ở Argentina, tình trạng cây trồng không đồng đều tại các vùng sản xuất chính của Mỹ, và đặc biệt là căng thẳng địa chính trị gia tăng ở khu vực Biển Đen. 

Về mặt tích cực, xuất khẩu lúa mì của Mỹ đang có hiệu suất rất tốt, với cả doanh số bán hàng và lượng kiểm định xuất khẩu đều vượt 6.6% so với tốc độ cần thiết. Đáng chú ý, lượng kiểm định xuất khẩu đã đạt mức cao nhất trong 9 năm với 561 triệu giạ. Tuy nhiên, yếu tố này bị đối trọng bởi nguồn cung dồi dào từ Nam Bán cầu. Argentina gần như đã hoàn tất vụ thu hoạch (98.5%) với năng suất ấn tượng, và các ước tính trong nước cho thấy sản lượng có khả năng đạt mức kỷ lục trên 27 triệu tấn. Con số này tạo ra một sự tương phản rõ rệt với ước tính hiện tại của USDA chỉ là 24 triệu tấn, làm dấy lên kỳ vọng về một sự điều chỉnh tăng đáng kể trong báo cáo sắp tới. 

Trong khi đó, tình trạng cây lúa mì vụ đông của Mỹ khá phức tạp, với 42% diện tích trồng đang phải chịu hạn hán. Cụ thể, các vùng trồng lúa mì mềm đỏ (SRW) đã có sự cải thiện đáng kể, trong khi các vùng trồng lúa mì cứng đỏ (HRW) lại cho thấy một "bức tranh hỗn hợp", với sự sụt giảm chất lượng đáng kể ở các bang như Colorado, Nebraska và Oklahoma. Yếu tố bất định lớn nhất hiện nay là tình hình địa chính trị, khi căng thẳng giữa Nga và Ukraine đang leo thang trở lại. Một bước leo thang mới của Nga là việc tấn công các tàu hàng trống trước khi chúng đến được cảng của Ukraine, một hành động có thể đưa "phí bảo hiểm rủi ro" trở lại thị trường và đẩy giá tăng đột biến.

Kết luận: Kịch bản cho Tuần tới

Mọi con mắt đều đang đổ dồn vào báo cáo WASDE của USDA vào thứ Hai. Dữ liệu này sẽ là yếu tố quyết định chính, thiết lập xu hướng giá cho thị trường trong tuần tới. Dưới đây là các kịch bản tiềm năng cho từng mặt hàng.

- Đối với ngô, kịch bản tăng giá (xác suất trung bình) sẽ xảy ra nếu USDA đưa ra một đợt cắt giảm năng suất mạnh hơn so với dự kiến của thị trường, khiến dự báo tồn kho cuối vụ của Mỹ giảm đáng kể. Tuy nhiên, kịch bản đi ngang hoặc giảm giá (xác suất cao) có vẻ khả thi hơn. Trong trường hợp này, USDA có thể chỉ cắt giảm nhẹ năng suất và đồng thời sử dụng cơ hội này để điều chỉnh lại mục tiêu nhu cầu thức ăn chăn nuôi 6.1 tỷ giạ vốn được cho là quá cao. Nếu điều này xảy ra, cán cân cung-cầu tổng thể sẽ không thay đổi nhiều, khiến giá đi ngang hoặc chịu áp lực giảm nhẹ.

- Đối với đậu tương, kịch bản giảm giá (xác suất cao) rất có thể sẽ thành hiện thực. Báo cáo của USDA có khả năng sẽ xác nhận những gì thị trường đã lo ngại: nhu cầu xuất khẩu của Mỹ yếu kém trong khi nguồn cung từ Nam Mỹ vẫn dồi dào. Nếu USDA hạ dự báo xuất khẩu và/hoặc nâng dự báo sản lượng của Brazil, giá đậu tương sẽ tiếp tục chịu áp lực giảm mạnh. Một đợt tăng giá nhẹ (xác suất thấp) chỉ có thể xảy ra nếu có một bất ngờ lớn, chẳng hạn như USDA đột ngột cắt giảm đáng kể ước tính sản lượng của Mỹ hoặc có tin tức về các đợt mua hàng lớn mới từ Trung Quốc.

- Đối với lúa mì, kịch bản tăng giá (xác suất trung bình) phụ thuộc vào tình hình địa chính trị. Nếu căng thẳng ở Biển Đen leo thang hơn nữa với các cuộc tấn công vào tàu bè hoặc cơ sở hạ tầng cảng, thị trường sẽ buộc phải nhanh chóng bổ sung phí bảo hiểm rủi ro vào giá. Ngược lại, kịch bản đi ngang hoặc giảm giá (xác suất cao) sẽ xảy ra nếu tình hình địa chính trị không có thêm diễn biến xấu và báo cáo của USDA khẳng định nguồn cung toàn cầu vẫn dồi dào, đặc biệt là khi cơ quan này chính thức công nhận vụ mùa kỷ lục của Argentina. Điều này sẽ khiến thị trường quay trở lại tập trung vào các yếu tố cơ bản vốn đang gây áp lực lên giá.