H&#224;nh động của &#244;ng Trump khi cho đột k&#237;ch Venezuela, dẫn tới việc bắt giữ Tổng thống Maduro, l&#224; một c&#250; sốc lớn về mặt chiến thuật. N&#243; diễn ra qu&#225; nhanh, qu&#225; bất ngờ v&#224; gần như kh&#244;ng để lại thời gian phản ứng. Trước đ&#243; chỉ một ng&#224;y, &#244;ng Maduro vẫn c&#242;n họp với ph&#237;a Trung Quốc v&#224;o ng&#224;y 2 th&#225;ng 1. Sang ng&#224;y 3 th&#225;ng 1, &#244;ng ta bị đột k&#237;ch v&#224; bắt giữ. Về mặt t&#225;c chiến, đ&#226;y l&#224; một đ&#242;n cho&#225;ng v&#225;ng, được t&#237;nh to&#225;n để g&#226;y t&#234; liệt ngay lập tức.
Nhưng nếu nh&#236;n từ g&#243;c độ chiến lược, đ&#226;y ho&#224;n to&#224;n kh&#244;ng phải điều mới. Thậm ch&#237;, n&#243; c&#242;n rất nhất qu&#225;n với c&#225;ch &#244;ng Trump h&#224;nh động trong nhiệm kỳ thứ hai. Khi &#244;ng Trump xuất đầu lộ diện, c&#225;c nước đi đều mang c&#249;ng một logic. N&#243;i về Greenland. N&#243;i về Canada c&#243; thể trở th&#224;nh bang tiếp theo của Hoa Kỳ. N&#243;i về Mexico. N&#243;i về Panama v&#224; việc đẩy Trung Quốc ra khỏi k&#234;nh đ&#224;o. V&#224; b&#226;y giờ l&#224; Venezuela. Tất cả đều nằm trong c&#249;ng một trục tư duy.
Đ&#226;y kh&#244;ng phải l&#224; những quyết định bốc đồng. N&#243; xuất ph&#225;t từ một nh&#225;nh tư tưởng địa ch&#237;nh trị đ&#227; tồn tại h&#224;ng chục năm trong giới hoạch định chiến lược Mỹ. Những c&#225;i t&#234;n như Robert Kaplan, Samuel Huntington, John Mearsheimer hay Andrew Bacevich đều đ&#227; n&#243;i về điều n&#224;y từ rất l&#226;u. Họ cho rằng mối đe dọa lớn nhất đối với nước Mỹ kh&#244;ng nằm ở Trung Đ&#244;ng, cũng kh&#244;ng đơn thuần l&#224; kinh tế hay việc l&#224;m.
Điều khiến nước Mỹ thực sự lo lắng l&#224; hai thứ. Thứ nhất, ảnh hưởng ng&#224;y c&#224;ng lớn của Trung Quốc. Thứ hai, sự thay đổi bản sắc ngay b&#234;n trong nước Mỹ, đến từ Mỹ Latinh. Huntington từng n&#243;i rằng “ph&#250;c &#226;m của Mỹ”, tức bản sắc cốt l&#245;i h&#236;nh th&#224;nh n&#234;n quốc gia n&#224;y, đang bị b&#224;o m&#242;n. Kh&#244;ng phải bởi ch&#226;u &#194;u, m&#224; bởi l&#224;n s&#243;ng d&#226;n số v&#224; văn h&#243;a từ Mỹ Latinh. Nếu xu hướng n&#224;y tiếp diễn, bản sắc Mỹ m&#224; họ tin tưởng c&#243; nguy cơ biến mất.



Hành động của ông Trump khi cho đột kích Venezuela, dẫn tới việc bắt giữ Tổng thống Maduro, là một cú sốc lớn về mặt chiến thuật. Nó diễn ra quá nhanh, quá bất ngờ và gần như không để lại thời gian phản ứng. Trước đó chỉ một ngày, ông Maduro vẫn còn họp với phía Trung Quốc vào ngày 2 tháng 1. Sang ngày 3 tháng 1, ông ta bị đột kích và bắt giữ. Về mặt tác chiến, đây là một đòn choáng váng, được tính toán để gây tê liệt ngay lập tức.
Nhưng nếu nhìn từ góc độ chiến lược, đây hoàn toàn không phải điều mới. Thậm chí, nó còn rất nhất quán với cách ông Trump hành động trong nhiệm kỳ thứ hai. Khi ông Trump xuất đầu lộ diện, các nước đi đều mang cùng một logic. Nói về Greenland. Nói về Canada có thể trở thành bang tiếp theo của Hoa Kỳ. Nói về Mexico. Nói về Panama và việc đẩy Trung Quốc ra khỏi kênh đào. Và bây giờ là Venezuela. Tất cả đều nằm trong cùng một trục tư duy.
Đây không phải là những quyết định bốc đồng. Nó xuất phát từ một nhánh tư tưởng địa chính trị đã tồn tại hàng chục năm trong giới hoạch định chiến lược Mỹ. Những cái tên như Robert Kaplan, Samuel Huntington, John Mearsheimer hay Andrew Bacevich đều đã nói về điều này từ rất lâu. Họ cho rằng mối đe dọa lớn nhất đối với nước Mỹ không nằm ở Trung Đông, cũng không đơn thuần là kinh tế hay việc làm.
Điều khiến nước Mỹ thực sự lo lắng là hai thứ. Thứ nhất, ảnh hưởng ngày càng lớn của Trung Quốc. Thứ hai, sự thay đổi bản sắc ngay bên trong nước Mỹ, đến từ Mỹ Latinh. Huntington từng nói rằng “phúc âm của Mỹ”, tức bản sắc cốt lõi hình thành nên quốc gia này, đang bị bào mòn. Không phải bởi châu Âu, mà bởi làn sóng dân số và văn hóa từ Mỹ Latinh. Nếu xu hướng này tiếp diễn, bản sắc Mỹ mà họ tin tưởng có nguy cơ biến mất.

