Dung tích bể ngầm dự kiến lớn hơn khoảng 180 lần so với hệ thống G-Cans tại Tokyo – công trình thoát nước ngầm lớn nhất hiện nay.

Trong định hướng quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn dài hạn 100 năm, Hà Nội xây dựng chiến lược phát triển hạ tầng ngầm quy mô lớn nhằm xử lý đồng thời các bài toán đô thị nan giải như ngập úng, ùn tắc giao thông và ô nhiễm môi trường.

Trọng tâm của định hướng này là hệ thống công trình ngầm đa chức năng, nổi bật với đề xuất “siêu bể ngầm” có tổng dung tích khoảng 125 triệu m³, dự kiến triển khai trong giai đoạn 2036–2045.

Theo các tính toán sơ bộ, hệ thống này có thể giúp giảm thiệt hại do ngập úng cho thành phố lên tới hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm. Với quy mô tương đương khoảng 50.000 bể bơi Olympic, công trình được đánh giá vượt xa nhiều mô hình chống ngập đô thị hiện có trên thế giới.

Đáng chú ý, dung tích dự kiến lớn hơn khoảng 180 lần so với hệ thống G-Cans tại Tokyo – công trình thoát nước ngầm lớn nhất thế giới hiện nay.

Khu vực giao cắt giữa đường Phạm Hùng và Dương Đình Nghệ biến thành sông mỗi khi Hà Nội mưa lớn kéo dài. Ảnh: TP.

Việc định hướng quy mô lớn xuất phát từ thực tế Hà Nội thường xuyên đối mặt với các trận mưa cực đoan, có thời điểm đạt 300–500 mm chỉ trong một ngày. Trong bối cảnh đô thị hóa nhanh, mật độ bê tông hóa cao và nhiều khu vực địa hình trũng thấp, khả năng thoát nước tự nhiên bị hạn chế, đòi hỏi hệ thống điều tiết nước có năng lực vượt trội để ứng phó với các kịch bản khí hậu ngày càng cực đoan.

G-Cans hoàn thành năm 2006, dài 6,3 km, sâu 50–70 m, tổng dung tích khoảng 670.000 m³.

Về nguyên lý vận hành, mô hình “siêu bể ngầm” được đề xuất có nhiều điểm tương đồng với hệ thống G-Cans. Nước mưa sẽ được thu gom qua các tuyến hầm ngầm, dẫn về các bể chứa trung tâm, sau đó được bơm xả ra các sông lớn như Sông Hồng và Sông Đuống khi điều kiện cho phép. Cách tiếp cận này giúp giảm áp lực cho khu vực nội đô, đồng thời nâng cao khả năng kiểm soát rủi ro ngập lụt trên diện rộng.

Trong bối cảnh các đô thị lớn như TP.HCM và cả Hà Nội đều đang thúc đẩy những kế hoạch chống ngập và phát triển hạ tầng ngầm, gần đây, vào tháng 2–3/2026, Gelex thông qua Gelex Infra đã bắt tay với Petrosetco (PET) để liên tiếp thành lập nhiều pháp nhân hạ tầng tại TP.HCM, trong đó đáng chú ý là ba công ty gồm Hạ tầng Gelex Bắc Sài Gòn 1, Đầu tư Hạ tầng Gelex Bắc Sài Gòn 2 và Hạ tầng Gelex Tây Thành phố, đều có vốn điều lệ ban đầu khoảng 10 tỷ đồng và tập trung vào lĩnh vực cấp – thoát nước, xử lý nước thải đô thị.

Động thái này phản ánh chiến lược rõ ràng của liên minh Gelex – PET trong việc “đánh” vào mảng hạ tầng nước tại TP.HCM, một thị trường còn nhiều dư địa khi hệ thống xử lý nước thải và chống ngập vẫn thiếu hụt, trong khi nhu cầu đầu tư ngày càng cấp thiết, phù hợp với định hướng mở rộng hệ sinh thái hạ tầng của Gelex – vốn đã có nền tảng ở mảng nước sạch, khu công nghiệp và vật liệu.

Phụng Tiên

Link gốc