Khi kinh tế thế giới đối mặt với nhiều bất định từ cạnh tranh chiến lược giữa c&aacute;c cường quốc đến l&agrave;n s&oacute;ng chuyển dịch xanh v&agrave; t&aacute;i cấu tr&uacute;c chuỗi cung ứng, Việt Nam được nh&igrave;n nhận đang đứng trước một &ldquo;cửa sổ cơ hội&rdquo; hiếm c&oacute; để tăng tốc ph&aacute;t triển trong giai đoạn 2026-2030. Trao đổi với ph&oacute;ng vi&ecirc;n Tạp ch&iacute; Kinh tế - T&agrave;i ch&iacute;nh, Gi&aacute;o sư Robert Elliott - Gi&aacute;m đốc Nghi&ecirc;n cứu Trường Kinh doanh, Đại học Birmingham (Vương quốc Anh), cho rằng nếu tận dụng tốt lợi thế địa ch&iacute;nh trị, n&acirc;ng cấp hạ tầng v&agrave; duy tr&igrave; cải c&aacute;ch nhất qu&aacute;n, Việt Nam ho&agrave;n to&agrave;n c&oacute; thể tạo bước đột ph&aacute; hướng tới mục ti&ecirc;u thu nhập cao v&agrave;o năm 2045.

Ph&oacute;ng vi&ecirc;n: Thưa &ocirc;ng, &ocirc;ng đ&aacute;nh gi&aacute; như thế n&agrave;o về triển vọng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong giai đoạn 2026-2030, trong bối cảnh kinh tế to&agrave;n cầu ng&agrave;y c&agrave;ng nhiều biến động?

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260218/images/img-1774-120260218154253.jpg" style="height:400px; width:600px" />

Gi&aacute;o sư Robert Elliott - Gi&aacute;m đốc Nghi&ecirc;n cứu Trường Kinh doanh, Đại học Birmingham (Vương quốc Anh).

Gi&aacute;o sư Robert Elliott: Trước hết, t&ocirc;i cho rằng Việt Nam đang ở một vị thế rất thuận lợi cho tăng trưởng trong bốn đến năm năm tới. Nền kinh tế đ&atilde; duy tr&igrave; được tốc độ tăng trưởng cao v&agrave; ổn định trong nhiều năm, ngay cả khi thế giới trải qua đại dịch, xung đột địa ch&iacute;nh trị v&agrave; suy giảm thương mại. Điều đ&oacute; cho thấy nền tảng kinh tế vĩ m&ocirc; của Việt Nam tương đối vững chắc, từ ch&iacute;nh s&aacute;ch tiền tệ, t&agrave;i kh&oacute;a đến khả năng điều h&agrave;nh linh hoạt trước c&aacute;c c&uacute; sốc b&ecirc;n ngo&agrave;i. Nếu duy tr&igrave; được đ&agrave; cải c&aacute;ch hiện nay, Việt Nam ho&agrave;n to&agrave;n c&oacute; thể tiếp tục đạt mức tăng trưởng ấn tượng trong giai đoạn 2026-2030.

Thứ hai, về địa ch&iacute;nh trị, Việt Nam đang c&oacute; lợi thế đặc biệt. Trong bối cảnh cạnh tranh giữa c&aacute;c cường quốc như Mỹ, Trung Quốc v&agrave; Nga ng&agrave;y c&agrave;ng gay gắt, Việt Nam đ&atilde; vận dụng ch&iacute;nh s&aacute;ch ngoại giao c&acirc;n bằng một c&aacute;ch kh&eacute;o l&eacute;o. C&aacute;ch tiếp cận linh hoạt, đ&ocirc;i khi được v&iacute; như &ldquo;ngoại giao c&acirc;y tre&rdquo;, gi&uacute;p Việt Nam duy tr&igrave; quan hệ thương mại v&agrave; đầu tư t&iacute;ch cực với nhiều đối t&aacute;c c&ugrave;ng l&uacute;c. Điều n&agrave;y tạo điều kiện để Việt Nam hưởng lợi từ xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng, gia tăng d&ograve;ng vốn đầu tư v&agrave; hoạt động nghi&ecirc;n cứu - ph&aacute;t triển trong khu vực.

Thứ ba, Việt Nam c&oacute; lợi thế lớn về nh&acirc;n khẩu học. Lực lượng d&acirc;n số trẻ, năng động, am hiểu c&ocirc;ng nghệ số v&agrave; c&oacute; động lực vươn l&ecirc;n rất mạnh mẽ ch&iacute;nh l&agrave; nền tảng cho tăng trưởng d&agrave;i hạn. Tuy nhi&ecirc;n, th&aacute;ch thức lớn nhất m&agrave; Việt Nam phải đối mặt l&agrave; bảo đảm hạ tầng năng lượng, đặc biệt l&agrave; hệ thống điện v&agrave; lưới điện, đủ khả năng đ&aacute;p ứng nhu cầu sản xuất v&agrave; xuất khẩu ng&agrave;y c&agrave;ng tăng. Nếu tăng trưởng GDP ở mức cao m&agrave; nguồn điện kh&ocirc;ng theo kịp, th&igrave; ch&iacute;nh hạ tầng sẽ trở th&agrave;nh điểm nghẽn của to&agrave;n bộ nền kinh tế.

Ph&oacute;ng vi&ecirc;n: Theo &ocirc;ng, đ&acirc;u l&agrave; động lực quan trọng nhất để Việt Nam n&acirc;ng cao năng suất v&agrave; chuyển sang m&ocirc; h&igrave;nh tăng trưởng dựa tr&ecirc;n đổi mới s&aacute;ng tạo?

Gi&aacute;o sư Robert Elliott: Đổi mới s&aacute;ng tạo l&agrave; một mục ti&ecirc;u đầy tham vọng, v&agrave; kh&ocirc;ng c&oacute; quốc gia n&agrave;o đạt được điều đ&oacute; chỉ trong một sớm một chiều. Theo t&ocirc;i, yếu tố cốt l&otilde;i nằm ở hệ thống gi&aacute;o dục, đặc biệt l&agrave; gi&aacute;o dục đại học v&agrave; đ&agrave;o tạo kỹ năng chuy&ecirc;n s&acirc;u. Việt Nam c&oacute; nguồn nh&acirc;n lực trẻ rất giỏi, nhiều sinh vi&ecirc;n xuất sắc trong c&aacute;c lĩnh vực khoa học, c&ocirc;ng nghệ, kỹ thuật v&agrave; to&aacute;n học. Tuy nhi&ecirc;n, hệ thống gi&aacute;o dục cần được n&acirc;ng cấp để thực sự tương xứng với năng lực v&agrave; kh&aacute;t vọng của thế hệ trẻ.

B&ecirc;n cạnh đ&agrave;o tạo trong nước, Việt Nam n&ecirc;n tiếp tục tạo điều kiện cho sinh vi&ecirc;n v&agrave; nh&agrave; nghi&ecirc;n cứu ra nước ngo&agrave;i học tập, t&iacute;ch lũy kinh nghiệm tại c&aacute;c trung t&acirc;m khoa học - c&ocirc;ng nghệ lớn tr&ecirc;n thế giới như Mỹ, Anh, Đức v&agrave; c&aacute;c nền kinh tế ph&aacute;t triển kh&aacute;c. Điều quan trọng kh&ocirc;ng chỉ l&agrave; &ldquo;đi học&rdquo;, m&agrave; c&ograve;n l&agrave; x&acirc;y dựng cơ chế để họ quay trở về, đ&oacute;ng g&oacute;p cho hệ sinh th&aacute;i đổi mới s&aacute;ng tạo trong nước. Khi c&oacute; sự kết nối giữa tri thức to&agrave;n cầu v&agrave; nhu cầu ph&aacute;t triển trong nước, năng suất lao động sẽ được cải thiện r&otilde; rệt.

Cuối c&ugrave;ng, đổi mới s&aacute;ng tạo kh&ocirc;ng thể thiếu vai tr&ograve; của ch&iacute;nh s&aacute;ch. Ch&iacute;nh phủ cần c&oacute; cơ chế khuyến kh&iacute;ch nghi&ecirc;n cứu - ph&aacute;t triển, bảo hộ quyền sở hữu tr&iacute; tuệ, hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp c&ocirc;ng nghệ v&agrave; định hướng đầu tư v&agrave;o c&aacute;c lĩnh vực ưu ti&ecirc;n. Khi c&aacute;c ch&iacute;nh s&aacute;ch đồng bộ, số lượng bằng s&aacute;ng chế, sản phẩm c&ocirc;ng nghệ v&agrave; doanh nghiệp đổi mới s&aacute;ng tạo sẽ tăng l&ecirc;n. Điều đ&oacute; sẽ gi&uacute;p Việt Nam chuyển từ m&ocirc; h&igrave;nh tăng trưởng dựa v&agrave;o lao động gi&aacute; rẻ sang m&ocirc; h&igrave;nh dựa tr&ecirc;n tri thức v&agrave; gi&aacute; trị gia tăng cao.

Ph&oacute;ng vi&ecirc;n: Việt Nam cần l&agrave;m g&igrave; để thu h&uacute;t d&ograve;ng vốn FDI chất lượng cao, đặc biệt trong c&aacute;c lĩnh vực c&ocirc;ng nghệ cao v&agrave; chuỗi cung ứng chiến lược?

Gi&aacute;o sư Robert Elliott: Yếu tố then chốt theo t&ocirc;i l&agrave; sự r&otilde; r&agrave;ng v&agrave; nhất qu&aacute;n trong ch&iacute;nh s&aacute;ch. Nh&agrave; đầu tư nước ngo&agrave;i thường c&oacute; tầm nh&igrave;n d&agrave;i hạn, họ cần biết rằng m&ocirc;i trường đầu tư sẽ ổn định trong 10-20 năm tới. Nếu ch&iacute;nh s&aacute;ch thay đổi đột ngột sau v&agrave;i năm chẳng hạn về thuế, đất đai hay quy định xuất nhập khẩu, điều đ&oacute; sẽ l&agrave;m suy giảm niềm tin v&agrave; c&oacute; thể khiến d&ograve;ng vốn r&uacute;t đi rất nhanh. Sự ổn định ch&iacute;nh l&agrave; t&agrave;i sản v&ocirc; h&igrave;nh qu&yacute; gi&aacute; nhất của một nền kinh tế.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260218/images/thiet-ke-chua-co-ten20260218154243.jpg" style="height:400px; width:600px" />

Mục ti&ecirc;u trở th&agrave;nh quốc gia thu nhập cao v&agrave;o năm 2045 của Việt Nam ho&agrave;n to&agrave;n nằm trong tầm tay.

Thứ hai l&agrave; hạ tầng. C&aacute;c doanh nghiệp c&ocirc;ng nghệ cao đ&ograve;i hỏi hệ thống logistics hiệu quả, cảng biển hiện đại, kết nối số mạnh v&agrave; đặc biệt l&agrave; nguồn điện ổn định. Nếu Việt Nam muốn trở th&agrave;nh trung t&acirc;m sản xuất v&agrave; nghi&ecirc;n cứu trong c&aacute;c chuỗi cung ứng chiến lược như b&aacute;n dẫn, thiết bị điện tử, c&ocirc;ng nghệ xanh, th&igrave; hạ tầng phải đ&aacute;p ứng được ti&ecirc;u chuẩn quốc tế. Đ&acirc;y l&agrave; điều kiện cần để c&aacute;c tập đo&agrave;n lớn quyết định đặt cơ sở sản xuất hoặc trung t&acirc;m R&amp;D tại Việt Nam.

Cuối c&ugrave;ng, Việt Nam n&ecirc;n tập trung thu h&uacute;t FDI c&oacute; chọn lọc. Kh&ocirc;ng phải mọi dự &aacute;n đều mang lại gi&aacute; trị gia tăng cao. Ch&iacute;nh phủ c&oacute; thể ưu ti&ecirc;n c&aacute;c lĩnh vực chiến lược, khuyến kh&iacute;ch chuyển giao c&ocirc;ng nghệ, li&ecirc;n kết với doanh nghiệp trong nước v&agrave; đ&agrave;o tạo nh&acirc;n lực bản địa. Khi FDI được kết nối chặt chẽ với khu vực doanh nghiệp trong nước, hiệu ứng lan tỏa sẽ mạnh mẽ hơn rất nhiều, gi&uacute;p n&acirc;ng cao năng suất to&agrave;n nền kinh tế.

Ph&oacute;ng vi&ecirc;n: Li&ecirc;n quan đến mục ti&ecirc;u ph&aacute;t thải r&ograve;ng bằng &ldquo;0&rdquo; v&agrave;o năm 2050, theo &ocirc;ng đ&acirc;u l&agrave; th&aacute;ch thức lớn nhất đối với Việt Nam v&agrave; l&agrave;m thế n&agrave;o để biến qu&aacute; tr&igrave;nh n&agrave;y th&agrave;nh cơ hội ph&aacute;t triển bền vững?

Gi&aacute;o sư Robert Elliott: Việt Nam c&oacute; lợi thế so s&aacute;nh r&otilde; r&agrave;ng về năng lượng t&aacute;i tạo. Với đường bờ biển d&agrave;i, tiềm năng gi&oacute; ngo&agrave;i khơi, năng lượng mặt trời v&agrave; thủy điện, Việt Nam ho&agrave;n to&agrave;n c&oacute; thể trở th&agrave;nh một trong những quốc gia dẫn đầu khu vực trong chuyển dịch năng lượng xanh. Nếu được khai th&aacute;c hiệu quả, đ&acirc;y kh&ocirc;ng chỉ l&agrave; giải ph&aacute;p m&ocirc;i trường m&agrave; c&ograve;n l&agrave; động lực tăng trưởng mới, tạo việc l&agrave;m v&agrave; thu h&uacute;t đầu tư quốc tế.

Tuy nhi&ecirc;n, r&agrave;o cản lớn nhất ch&iacute;nh l&agrave; hệ thống lưới điện. Ph&aacute;t triển điện gi&oacute; v&agrave; điện mặt trời l&agrave; một bước quan trọng, nhưng nếu kh&ocirc;ng c&oacute; lưới điện đủ khả năng kết nối v&agrave; truyền tải, th&igrave; nguồn năng lượng đ&oacute; kh&ocirc;ng thể được sử dụng hiệu quả. Ở nhiều quốc gia, việc n&acirc;ng cấp lưới điện c&oacute; thể mất h&agrave;ng năm, thậm ch&iacute; h&agrave;ng thập kỷ. Việt Nam cần r&uacute;t ngắn qu&aacute; tr&igrave;nh n&agrave;y bằng c&aacute;ch cải c&aacute;ch thủ tục, đẩy nhanh đầu tư v&agrave; ứng dụng c&ocirc;ng nghệ lưới điện th&ocirc;ng minh.

Ngo&agrave;i ra, hệ thống lưu trữ năng lượng như pin quy m&ocirc; lớn cũng rất quan trọng để xử l&yacute; t&iacute;nh kh&ocirc;ng ổn định của năng lượng t&aacute;i tạo. Nếu GDP tăng 10%, lưới điện cũng cần mở rộng tương ứng để đ&aacute;p ứng nhu cầu. Điều n&agrave;y đ&ograve;i hỏi nguồn vốn đầu tư rất lớn, c&oacute; thể l&ecirc;n tới h&agrave;ng trăm tỷ USD. Việt Nam c&oacute; thể huy động nguồn lực th&ocirc;ng qua tr&aacute;i phiếu xanh v&agrave; hợp t&aacute;c c&ocirc;ng - tư, nhưng để l&agrave;m được điều đ&oacute;, ch&iacute;nh s&aacute;ch phải đủ minh bạch v&agrave; hấp dẫn để tạo niềm tin cho nh&agrave; đầu tư.

Ph&oacute;ng vi&ecirc;n: Nếu được đề xuất một cải c&aacute;ch mang t&iacute;nh đột ph&aacute; để Việt Nam trở th&agrave;nh quốc gia thu nhập cao v&agrave;o năm 2045, &ocirc;ng sẽ ưu ti&ecirc;n điều g&igrave;?

Gi&aacute;o sư Robert Elliott: C&oacute; rất nhiều cải c&aacute;ch quan trọng, từ gi&aacute;o dục, đổi mới s&aacute;ng tạo đến chuyển dịch xanh. Tuy nhi&ecirc;n, nếu phải chọn một ưu ti&ecirc;n, t&ocirc;i sẽ nhấn mạnh việc x&acirc;y dựng hệ thống ch&iacute;nh s&aacute;ch v&agrave; quy định thật r&otilde; r&agrave;ng, nhất qu&aacute;n v&agrave; ph&ugrave; hợp với tầm nh&igrave;n d&agrave;i hạn của quốc gia. Khi m&ocirc;i trường ch&iacute;nh s&aacute;ch ổn định v&agrave; minh bạch, nh&agrave; đầu tư trong v&agrave; ngo&agrave;i nước sẽ c&oacute; niềm tin để đầu tư l&acirc;u d&agrave;i v&agrave;o c&aacute;c lĩnh vực then chốt.

Niềm tin đ&oacute; sẽ gi&uacute;p Việt Nam huy động được nguồn vốn lớn cho hạ tầng, lưới điện, năng lượng t&aacute;i tạo v&agrave; c&ocirc;ng nghệ cao. Nh&agrave; đầu tư sẽ sẵn s&agrave;ng mua tr&aacute;i phiếu xanh, tham gia c&aacute;c dự &aacute;n hợp t&aacute;c c&ocirc;ng - tư v&agrave; đồng h&agrave;nh c&ugrave;ng Ch&iacute;nh phủ trong c&aacute;c chương tr&igrave;nh ph&aacute;t triển chiến lược. Khi khu vực c&ocirc;ng v&agrave; khu vực tư nh&acirc;n c&ugrave;ng hướng tới một mục ti&ecirc;u chung, qu&aacute; tr&igrave;nh ph&aacute;t triển sẽ diễn ra nhanh hơn v&agrave; hiệu quả hơn.

B&ecirc;n cạnh đ&oacute;, Việt Nam cần tiếp tục duy tr&igrave; quan hệ thương mại c&acirc;n bằng với c&aacute;c đối t&aacute;c lớn. Trong bối cảnh thế giới ph&acirc;n cực, sự linh hoạt v&agrave; kh&eacute;o l&eacute;o trong đối ngoại sẽ gi&uacute;p Việt Nam tr&aacute;nh được những c&uacute; sốc kh&ocirc;ng cần thiết. Việt Nam đang tr&ecirc;n đ&agrave; ph&aacute;t triển rất nhanh với nhiều tiềm năng nổi bật; điều quan trọng nhất l&agrave; tr&aacute;nh những quyết s&aacute;ch sai lầm v&agrave;o những thời điểm then chốt. Nếu giữ vững được định hướng cải c&aacute;ch v&agrave; ổn định ch&iacute;nh s&aacute;ch, mục ti&ecirc;u trở th&agrave;nh quốc gia thu nhập cao v&agrave;o năm 2045 ho&agrave;n to&agrave;n nằm trong tầm tay.

Ph&oacute;ng vi&ecirc;n: Xin cảm ơn &ocirc;ng về những chia sẻ!

<a href="https://tapchikinhtetaichinh.vn/viet-nam-o-vi-the-vang-cho-tang-truong-giai-doan-2026-2030-148021.html">Link gốc</a>

Khi kinh tế thế giới đối mặt với nhiều bất định từ cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc đến làn sóng chuyển dịch xanh và tái cấu trúc chuỗi cung ứng, Việt Nam được nhìn nhận đang đứng trước một “cửa sổ cơ hội” hiếm có để tăng tốc phát triển trong giai đoạn 2026-2030. Trao đổi với phóng viên Tạp chí Kinh tế - Tài chính, Giáo sư Robert Elliott - Giám đốc Nghiên cứu Trường Kinh doanh, Đại học Birmingham (Vương quốc Anh), cho rằng nếu tận dụng tốt lợi thế địa chính trị, nâng cấp hạ tầng và duy trì cải cách nhất quán, Việt Nam hoàn toàn có thể tạo bước đột phá hướng tới mục tiêu thu nhập cao vào năm 2045.

Kinh tế

Tạp chí tài chính

Việt Nam ở “vị thế vàng” cho tăng trưởng giai đoạn 2026-2030

Lê Công Lý

Tăng g&#236; th&#236; tăng nhưng sức mua của Tết B&#237;nh Ngọ rất k&#233;m so với c&#225;c tết trước nh&#233;. Đ&#225;ng suy ngẫm.

Tăng gì thì tăng nhưng sức mua của Tết Bính Ngọ rất kém so với các tết trước nhé. Đáng suy ngẫm.