Theo Bộ trưởng Tài chính Mỹ, Washington có thể sẽ sớm dỡ bỏ thêm các lệnh trừng phạt với Venezuela trong tuần tới, tạo điều kiện cho hoạt động bán dầu và khơi thông dòng tiền phục vụ tái thiết kinh tế. Cùng với đó, Mỹ đang thúc đẩy Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thế giới tái can dự Venezuela sau hơn hai thập kỷ gián đoạn.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn Reuters vào tối muộn ngày 9/1, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết các lệnh trừng phạt bổ sung của Mỹ đối với Venezuela “có thể được dỡ bỏ sớm nhất là vào tuần tới”, song không nêu rõ cụ thể những biện pháp nào sẽ được gỡ bỏ.

Ông Bessent cũng nhấn mạnh mục tiêu trước mắt của Washington là tạo điều kiện cho hoạt động bán dầu, nguồn thu then chốt của Venezuela, cũng như xử lý bài toán dòng tiền đang bị phong tỏa.

“Chúng tôi đang dỡ bỏ trừng phạt đối với lượng dầu sẽ được bán”, ông Bessent chia sẻ trong chuyến thăm một cơ sở kỹ thuật của Winnebago Industries. Bộ Tài chính Mỹ hiện đang xem xét các thay đổi nhằm tạo điều kiện cho việc hồi hương nguồn tiền thu được từ việc bán dầu, hiện phần lớn đang được lưu trữ trên các tàu, trở lại Venezuela.

Theo Bộ trưởng Tài chính Mỹ, trọng tâm của quá trình rà soát trừng phạt không chỉ nằm ở việc cho phép bán dầu, mà còn ở câu hỏi dòng tiền sau bán dầu sẽ được xử lý ra sao: “Làm thế nào để chúng tôi có thể giúp đưa số tiền đó trở lại Venezuela, để vận hành chính phủ, vận hành các lực lượng an ninh và đưa nguồn lực này đến với người dân Venezuela?” ông đặt vấn đề khi nói về phân tích chính sách của Bộ Tài chính.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent (Ảnh: Reuters)

Những phát biểu trên được đưa ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump đẩy mạnh nỗ lực ổn định Venezuela và khuyến khích các nhà sản xuất dầu của Mỹ quay trở lại quốc gia này. Các động thái diễn ra chỉ một tuần sau khi lực lượng Mỹ bắt giữ lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro tại Caracas và đưa ông sang New York để đối mặt với các cáo buộc liên quan đến buôn bán ma túy.

Trong nhiều năm, các lệnh trừng phạt của Mỹ đã cấm các ngân hàng quốc tế và các chủ nợ giao dịch với chính phủ Venezuela nếu không có giấy phép đặc biệt. Các định chế tài chính cho rằng đây là rào cản lớn đối với quá trình tái cơ cấu khoản nợ phức tạp trị giá khoảng 150 tỷ USD của Venezuela, yếu tố được giới phân tích xem là chìa khóa để dòng vốn tư nhân có thể quay trở lại nền kinh tế nước này.

Cũng trong tối 9/1, Tổng thống Donald Trump đã ký một sắc lệnh hành pháp nhằm ngăn các tòa án hoặc chủ nợ tịch thu nguồn thu từ dầu mỏ của Venezuela đang được giữ trong các tài khoản thuộc Bộ Tài chính Mỹ.

Theo tuyên bố từ Nhà Trắng, các khoản tiền này cần được bảo vệ để giúp Venezuela xây dựng “hòa bình, thịnh vượng và ổn định”, thay vì bị cuốn vào các tranh chấp pháp lý kéo dài.

Bên cạnh vấn đề trừng phạt và dầu mỏ, ông Bessent cũng cho biết Mỹ đang chủ động thúc đẩy việc tái can dự của các thể chế tài chính quốc tế với Venezuela. Là quốc gia nắm tỷ lệ cổ phần chi phối tại IMF và Ngân hàng Thế giới, Washington có tiếng nói then chốt trong định hướng hoạt động của hai tổ chức này.

Theo ông Bessent, cả IMF và Ngân hàng Thế giới đã chủ động liên hệ với Bộ Tài chính Mỹ đểu đang thảo luận về Venezuela.

Người đứng đầu Bộ Tài chính Mỹ cho biết Washington sẵn sàng chuyển đổi lượng Quyền rút vốn đặc biệt (SDR) của Venezuela đang nắm giữ tại IMF sang USD để phục vụ cho công cuộc tái thiết kinh tế. Hiện Venezuela sở hữu khoảng 3,59 tỷ SDR, tương đương gần 4,9 tỷ USD theo tỷ giá hiện tại, song chưa thể tiếp cận nguồn tài sản này do các hạn chế về pháp lý và quan hệ với IMF.

Động thái này gợi nhớ tới tiền lệ Argentina, khi năm ngoái Bộ Tài chính Mỹ đã đồng ý bảo lãnh một hạn mức hoán đổi trị giá 20 tỷ USD cho Buenos Aires, trong đó một phần được bảo đảm bằng SDR của quốc gia Nam Mỹ này, nhằm ổn định đồng peso và hỗ trợ chương trình nghị sự kinh tế của Tổng thống Javier Milei.

Về phía IMF, một phát ngôn viên cho biết Quỹ đang “theo dõi chặt chẽ” các diễn biến tại Venezuela, song từ chối bình luận về khả năng diễn ra cuộc gặp với ông Bessent trong tuần tới. IMF đã không can dự với Venezuela trong hơn hai thập kỷ, với lần đánh giá kinh tế chính thức gần nhất được hoàn tất vào năm 2004. Venezuela cũng đã thanh toán khoản vay cuối cùng với Ngân hàng Thế giới vào năm 2007, khi Tổng thống Hugo Chavez tuyên bố nước này “sẽ không còn phải đến Washington” để xin tài trợ.

Một nguồn tin am hiểu các thảo luận nội bộ của Ngân hàng Thế giới cho biết tổ chức cho vay phát triển này mới đang ở giai đoạn đầu xem xét khả năng hỗ trợ Venezuela. Theo nguồn tin, Ngân hàng Thế giới từng hành động nhanh chóng để hỗ trợ Afghanistan và Syria sau các thay đổi chế độ, đồng thời cung cấp hỗ trợ sớm cho Gaza và Ukraine.

Chevron là tập đoàn có hiện diện lâu dài tại Venezuela và “sẽ tiếp tục ở lại” (Ảnh: Hart Enerrgy) 

Về triển vọng đầu tư, ông Bessent nhận định các doanh nghiệp tư nhân quy mô nhỏ có thể sẽ quay trở lại lĩnh vực dầu mỏ Venezuela sớm hơn so với các tập đoàn dầu khí lớn, vốn vẫn dè dặt do rủi ro chính sách và ký ức về các vụ quốc hữu hóa trong quá khứ. “Tôi nghĩ đây sẽ là tiến trình điển hình, trong đó các công ty tư nhân có thể hành động nhanh và sẽ vào cuộc rất sớm”, ông nói.

Riêng với Chevron, ông Bessent nhấn mạnh tập đoàn này đã hiện diện lâu dài tại Venezuela và “sẽ tiếp tục ở lại”, đồng thời tin rằng mức độ cam kết của Chevron sẽ gia tăng đáng kể trong giai đoạn tới. Ông cũng cho rằng Ngân hàng Xuất nhập khẩu Mỹ có thể đóng vai trò bảo lãnh tài chính cho các dự án trong lĩnh vực dầu mỏ Venezuela, qua đó giảm rủi ro và khuyến khích dòng vốn quay trở lại quốc gia giàu tài nguyên nhưng đang kiệt quệ vì khủng hoảng này.

Theo Reuters

Hồng Anh

Link gốc