Thị trường chứng khoán năm 2026 được đánh giá đang chuyển sang giai đoạn chọn lọc dòng tiền, khi nhà đầu tư ưu tiên doanh nghiệp có nền tảng lợi nhuận bền vững và quản trị hiệu quả.
Bức tranh thị trường chứng khoán 2026 được kỳ vọng mở ra một chu kỳ phát triển mới. Ảnh: VFS
Xu hướng phân hóa ngày càng rõ
Theo các chuyên gia, bức tranh thị trường chứng khoán năm 2026 được kỳ vọng mở ra một chu kỳ phát triển mới, trong đó dòng vốn không còn dàn trải mà tập trung vào các doanh nghiệp có khả năng thích ứng với bối cảnh vĩ mô, vận hành hiệu quả và duy trì tăng trưởng lợi nhuận. Điều này khiến cơ hội đầu tư trở nên phân hóa rõ hơn, buộc nhà đầu tư phải nâng chuẩn phân tích và sàng lọc cổ phiếu.
Khi mùa công bố báo cáo tài chính quý IV năm 2025 đi vào chặng cuối, bức tranh lợi nhuận toàn thị trường dần lộ diện. Báo cáo của Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) cho thấy, kết quả kinh doanh quý IV nam 2025 ghi nhận cải thiện rõ rệt, với mức tăng mạnh tại nhóm bất động sản và ngân hàng. Với rổ VN-Index, doanh thu tăng khoảng 28,5%, lợi nhuận sau thuế tăng khoảng 44%, biên lợi nhuận ròng nâng lên khoảng 12,16%.
Động lực tăng trưởng doanh thu chủ yếu đến từ bất động sản (đóng góp khoảng 15,1 điểm phần trăm) và ngân hàng (khoảng 5,5 điểm phần trăm). Về lợi nhuận, bất động sản đóng góp khoảng 24 điểm phần trăm, ngân hàng khoảng 6 điểm phần trăm, trong khi dịch vụ tài chính, năng lượng và tiện ích mỗi nhóm đóng góp xấp xỉ 3 điểm phần trăm.
Theo VDSC, quý vừa qua phản ánh trạng thái “kết quả kinh doanh tốt nhưng dòng tiền phân hóa”. Nền tảng lợi nhuận giúp nâng đỡ mặt bằng định giá, song thanh khoản suy giảm, khối ngoại bán ròng, rủi ro chính sách từ Mỹ và áp lực tỷ giá khiến thị trường chủ yếu vận động trong biên độ tích lũy, kèm sự phân hóa mạnh giữa các nhóm cổ phiếu.
Tương tự, báo cáo đánh giá tổng quan của Công ty Cổ phần Chứng khoán Nhất Việt (VFS) cũng cho thấy thị trường tháng đầu năm 2026 phân hóa khá rõ giữa nhóm cổ phiếu trụ cột và phần còn lại, dựa trên thực lực kinh doanh. Nhóm ngân hàng và chứng khoán tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt chỉ số. Trong đó, ngân hàng hưởng lợi từ tăng trưởng tín dụng, còn nhóm chứng khoán khởi sắc nhờ thông tin liên quan đến vận hành Hệ thống KRX và cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP).
Bên cạnh đó, nhóm bán lẻ – tiêu dùng ghi nhận “sóng Tết” khi các cổ phiếu như MWG, PNJ, MSN tăng 10–15%, phản ánh sự phục hồi sức mua dịp Tết Nguyên đán 2026. Nhóm bất động sản khu công nghiệp cũng thu hút dòng tiền nhờ giải ngân FDI tháng 1 đạt mức cao kỷ lục. Trong khi đó, nhóm doanh nghiệp sản xuất xuất khẩu bắt đầu phân hóa khi những đơn vị thích nghi tốt với chuỗi cung ứng mới và ít chịu tác động từ chính sách thuế quan của Mỹ dần hồi phục từ vùng đáy.
Theo VFS, sự lan tỏa của dòng tiền giúp xu hướng tăng cân bằng hơn, giảm phụ thuộc vào một vài cổ phiếu riêng lẻ và mở ra dư địa cho dòng tiền trung – dài hạn. Tuy vậy, độ rộng thị trường vẫn cần được cải thiện thêm.
Triển vọng kết quả kinh doanh quý I/2026. Nguồn: Bloomberg, CTCK Rồng Việt tổng hợp
Thị trường bước vào giai đoạn thận trọng
Dù nền tảng lợi nhuận cải thiện, diễn biến dòng tiền cho thấy thị trường đang bước vào giai đoạn thận trọng hơn. Các chuyên gia của VDSC cho biết tâm lý nhà đầu tư đang nghiêng về trạng thái phòng thủ khi áp lực tỷ giá USD/VND gia tăng và thị trường thiếu động lực ngắn hạn. Dòng tiền cho thấy dư nợ margin vẫn tăng nhưng chậm lại theo quý, trong khi số dư tiền mặt tại các công ty chứng khoán giảm mạnh, kéo theo thanh khoản suy yếu. Diễn biến này phản ánh một bộ phận nhà đầu tư đã chốt lời và rút vốn khỏi thị trường. Việc tăng vốn tại các công ty chứng khoán lớn giúp nới giới hạn đòn bẩy, song chưa đủ để đảo chiều thanh khoản khi khẩu vị rủi ro vẫn ở mức thấp.
Phân tích từ Công ty Chứng khoán Tiên Phong (TPS) cho thấy định hướng chính sách vĩ mô tiếp tục là trụ cột nâng đỡ thị trường. Nghị quyết 01/NQ-CP năm 2026 xác định trọng tâm hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh đầu tư hạ tầng giao thông chiến lược và thúc đẩy khoa học – công nghệ. Cách điều hành theo hướng hỗ trợ tăng trưởng này góp phần giữ ổn định nền tảng vĩ mô, tạo dư địa cải thiện lợi nhuận doanh nghiệp trong trung và dài hạn.
Trong ngắn hạn, TPS đánh giá nhóm cổ phiếu doanh nghiệp nhà nước là điểm nhấn đáng chú ý. Các doanh nghiệp khu vực này được kỳ vọng hưởng lợi từ triển khai Nghị quyết 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước, cùng tiến trình tái cơ cấu, thoái vốn và kế hoạch phát hành mới. Những yếu tố này có thể cải thiện quản trị, nâng hiệu quả hoạt động và thu hút dòng tiền trong bối cảnh thị trường ưu tiên các câu chuyện tăng trưởng có nền tảng rõ ràng.
Ở góc nhìn dài hạn, ông Nguyễn Thế Minh – Giám đốc Nghiên cứu và Phát triển, Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam cho rằng, thị trường chứng khoán năm 2026 khó lặp lại kịch bản tăng trưởng đồng loạt như các chu kỳ trước. Thay vào đó, xu hướng phân hóa sẽ ngày càng rõ nét. Dòng tiền không còn chạy theo “sóng” chung mà dịch chuyển có chọn lọc, bám sát chính sách và định hướng điều hành.
Theo ông Minh, các doanh nghiệp hưởng lợi trực tiếp từ đầu tư công, cải cách thể chế, tái cấu trúc nền kinh tế hoặc sở hữu câu chuyện tăng trưởng nội tại sẽ trở thành tâm điểm hút vốn. Ngược lại, những doanh nghiệp thiếu nền tảng cơ bản hoặc không bắt nhịp được với xu thế chính sách có nguy cơ bị bỏ lại phía sau trong chu kỳ tăng trưởng mới.
Thu Dịu
