Bộ Tài chính vừa ban hành Quyết định số 424/QĐ-BTC về Kế hoạch chuyển đổi số năm 2026, nhằm tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, điều hành và cung cấp dịch vụ công của ngành tài chính. Kế hoạch đặt mục tiêu tạo bước đột phá trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý tài chính - ngân sách, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Bộ Tài chính ban hành kế hoạch chuyển đổi số năm 2026.
Chuyển đổi số cần tiếp tục bứt phá
Theo Bộ Tài chính, đến hết năm 2025, ngành tài chính đã chủ động triển khai các nhiệm vụ chuyển đổi số theo định hướng của Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và các kế hoạch của Chính phủ. Các hệ thống công nghệ thông tin và nền tảng số đã được sử dụng để hỗ trợ công tác quản lý, chỉ đạo, điều hành, tổng hợp dữ liệu và phân tích dự báo, giúp nâng cao chất lượng tham mưu chính sách tài khóa và quản lý ngân sách nhà nước.
Quá trình chuyển đổi số đã từng bước giúp Bộ Tài chính chuyển đổi phương thức làm việc truyền thống sang môi trường điện tử dựa trên dữ liệu. Nhiều hoạt động quản lý tài chính, thị trường tài chính và tài sản công đã được hỗ trợ bởi các hệ thống số, góp phần nâng cao hiệu quả quản trị và phục vụ tốt hơn công tác theo dõi, giám sát việc thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội theo các nghị quyết của Đảng, Quốc hội và Chính phủ.
Tuy nhiên, vẫn còn một số tồn tại, hạn chế trong quá trình triển khai chuyển đổi số như: Mức độ ứng dụng và khai thác chuyển đổi số chưa đồng đều giữa các lĩnh vực và đơn vị. Một số hệ thống thông tin chưa được khai thác hết tính năng, vẫn tồn tại tình trạng vận hành song song giữa quy trình điện tử và thủ công. Việc ứng dụng các công nghệ mới như dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo chủ yếu mới ở giai đoạn thử nghiệm, phạm vi triển khai còn hạn chế.
Bên cạnh đó, dữ liệu giữa các hệ thống thông tin chưa được liên thông đồng bộ, còn phân mảnh, ảnh hưởng đến khả năng khai thác phục vụ phân tích và dự báo. Tỷ lệ hồ sơ dịch vụ công trực tuyến phát sinh và xử lý hoàn toàn trực tuyến chưa ổn định. Hạ tầng số tại một số đơn vị chưa đồng bộ, trong khi nguồn nhân lực chuyển đổi số còn thiếu và kỹ năng số của một bộ phận cán bộ chưa đáp ứng yêu cầu quản trị số.
Toàn Ngành tăng tốc chuyển đổi số
Trên cơ sở đánh giá thực trạng, Bộ Tài chính đặt mục tiêu tiếp tục triển khai mạnh mẽ chuyển đổi số theo các định hướng lớn của Bộ Chính trị và Chính phủ. Kế hoạch chuyển đổi số năm 2026 xác định rõ nhiệm vụ, giải pháp, sản phẩm và tiến độ thực hiện, đồng thời phân công trách nhiệm cụ thể cho từng đơn vị. Qua đó, bảo đảm việc triển khai đồng bộ trong toàn ngành, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và điều hành tài chính.
Bộ Tài chính đặt mục tiêu 90% dịch vụ công trực tuyến toàn trình thiết yếu được ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong ít nhất một khâu như tiếp nhận, xử lý hồ sơ hoặc hỗ trợ người dùng. Ngoài ra, ngành tài chính phấn đấu đạt mức 90% người dân và doanh nghiệp hài lòng khi sử dụng dịch vụ công trực tuyến. Trong quản trị nội bộ, 100% thủ tục hành chính của Bộ sẽ được thực hiện trên môi trường điện tử.
Một trong những mục tiêu trọng tâm là chuyển đổi toàn diện công tác chỉ đạo, điều hành của Bộ Tài chính sang môi trường số. Việc ứng dụng các công nghệ hiện đại sẽ giúp tổng hợp, khai thác và phân tích dữ liệu, xây dựng các mô hình dự báo phục vụ công tác quản lý. Qua đó, hỗ trợ lãnh đạo Bộ nâng cao chất lượng tham mưu, điều hành và ra quyết định dựa trên dữ liệu số.
Kế hoạch cũng đặt ra các chỉ tiêu cụ thể trong năm 2026. Theo đó, 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện sẽ được cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình và có thể truy cập trên nhiều phương tiện, bao gồm thiết bị di động. Đồng thời, 100% thông tin, giấy tờ trong thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh sẽ chỉ phải cung cấp một lần cho cơ quan nhà nước.
Bên cạnh đó, Bộ Tài chính sẽ xây dựng Trung tâm giám sát, điều hành thông minh của ngành, đồng thời phát triển hạ tầng số và trung tâm dữ liệu hiện đại. Về nguồn nhân lực, mục tiêu đặt ra là 100% cán bộ, công chức, viên chức có hiểu biết về chuyển đổi số và kỹ năng số cơ bản. Khoảng 47-50% cán bộ chuyên trách công nghệ thông tin và dữ liệu sẽ được đào tạo, đạt chứng chỉ quản trị dữ liệu cơ bản.
Triển khai đồng bộ các giải pháp
Để triển khai hiệu quả Kế hoạch chuyển đổi số năm 2026, Bộ Tài chính xác định trước hết cần nâng cao năng lực lãnh đạo, điều hành. Theo đó, Ban Chỉ đạo chuyển đổi số sẽ tiếp tục được rà soát, kiện toàn, gắn chặt với công tác cải cách hành chính. Việc tăng cường vai trò chỉ đạo của người đứng đầu các đơn vị được kỳ vọng sẽ tạo sự thống nhất trong triển khai, qua đó nâng cao hiệu quả thực hiện các nhiệm vụ chuyển đổi số.
Song song với đó, công tác truyền thông và nâng cao nhận thức về chuyển đổi số sẽ được đẩy mạnh đối với cán bộ, công chức, viên chức, người dân và doanh nghiệp. Các chương trình đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số sẽ được xây dựng đa dạng, phù hợp từng nhóm đối tượng. Nội dung đào tạo hướng đến tính thực tiễn, góp phần hình thành tư duy số và nâng cao năng lực sử dụng các nền tảng số trong công việc.
Một giải pháp quan trọng khác là phát triển và thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ chuyển đổi số. Các chính sách đãi ngộ, tuyển dụng và giữ chân nhân lực công nghệ thông tin sẽ được nghiên cứu hoàn thiện. Đồng thời, tăng cường hợp tác với doanh nghiệp công nghệ và các tổ chức liên quan nhằm thu hút chuyên gia, tìm kiếm giải pháp và công nghệ mới phục vụ các lĩnh vực đang phát triển như dữ liệu và công nghệ số.
Bên cạnh đó, hoạt động nghiên cứu, hợp tác quốc tế trong lĩnh vực công nghệ cũng sẽ được đẩy mạnh nhằm làm chủ và ứng dụng hiệu quả các công nghệ của Cách mạng công nghiệp 4.0 như Big Data, IoT, AI, chatbot, blockchain. Đồng thời, việc bảo đảm nguồn lực tài chính và mở rộng hợp tác với các tổ chức trong và ngoài nước sẽ góp phần thúc đẩy tiến trình chuyển đổi số và nâng cao hiệu quả quản lý.
