Giữa sóng thuế đối ứng của Mỹ và rủi ro “trung chuyển”, TNG, Phú Tài và Nam Việt chủ động xoay trục thị trường, điều chỉnh chuỗi cung ứng. Kết quả kinh doanh năm 2025 cho thấy doanh nghiệp xuất khẩu Việt vẫn giữ được nhịp tăng trưởng, dù thách thức chưa hoàn toàn khép lại.

Cuối năm 2024, việc ông Donald Trump tái đắc cử Tổng thống Mỹ kéo theo hàng loạt tuyên bố cứng rắn về chính sách thương mại, đặc biệt là cơ chế “thuế đối ứng”. Nửa đầu năm 2025, doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam, nhất là các ngành gỗ, thủy hải sản và dệt may, rơi vào trạng thái căng thẳng khi đơn hàng chững lại, kế hoạch sản xuất liên tục điều chỉnh.

Đến tháng 7, sau nhiều vòng đàm phán, Mỹ quyết định áp thuế 20% với hàng xuất khẩu trực tiếp từ Việt Nam và 40% với hàng trung chuyển, đổi lại Việt Nam đưa thuế nhập khẩu hàng Mỹ về 0%. Thỏa thuận giúp thị trường hạ nhiệt, nhiều doanh nghiệp lớn như Nam Việt, TNG hay Phú Tài vẫn giữ được đà tăng trưởng.

Tuy nhiên, mức thuế 40% vẫn là biến số lớn do khái niệm “trung chuyển” chưa được làm rõ, đặc biệt về tỷ lệ nguyên liệu nhập khẩu và mức độ tham gia của các công đoạn sản xuất trong nước. Việc thiếu hướng dẫn cụ thể khiến chi phí tuân thủ và rủi ro pháp lý gia tăng.

Đến nay, phần lớn doanh nghiệp vẫn chưa bị áp mức thuế này, song tâm lý bất an còn hiện hữu. Ông Phạm Văn Việt, Chủ tịch Việt Thắng Jean, cho biết dù các lô hàng dùng vải Trung Quốc hiện chỉ chịu thuế 20%, doanh nghiệp lo ngại Mỹ có thể cộng thêm phần thuế còn lại trong tương lai. Tương tự, ông Nguyễn Quốc Anh, Chủ tịch Hội Cao su Nhựa TP HCM, cho rằng sự mơ hồ về tiêu chí xuất xứ đang tạo áp lực lớn lên cộng đồng xuất khẩu.

Dệt may hồi phục rõ nét

Năm 2025 đánh dấu sự trở lại của ngành dệt may sau giai đoạn trầm lắng. Không ít doanh nghiệp ghi nhận kết quả tích cực bất chấp bối cảnh thương mại toàn cầu nhiều biến động.

Tập đoàn PouYuen không công bố riêng doanh thu lợi nhuận tại Việt Nam, song mức chi lương thưởng cuối năm phần nào phản ánh hiệu quả hoạt động. PouYuen Việt Nam cho biết sẽ dành khoảng 1.000 tỷ đồng để chăm lo đời sống người lao động dịp Tết Bính Ngọ 2026, bao gồm thưởng Tết, quà và phụ cấp đi lại. Trước đó, Tết Ất Tỵ 2025, doanh nghiệp đã chi khoảng 750 tỷ đồng cho gần 39.500 lao động.

Hiện PouYuen Việt Nam có khoảng 40.800 nhân sự, thu nhập bình quân công nhân khoảng 12,5 triệu đồng mỗi tháng. Đây mới là tín hiệu tham khảo, song cũng cho thấy mặt bằng hoạt động đang ở trạng thái ổn định.

Ở một nhánh khác trong hệ sinh thái PouYuen, Công ty TNHH Dụ Đức Việt Nam dự kiến thưởng một chỉ vàng cho công nhân có thâm niên từ 15 năm. Doanh nghiệp này hiện có khoảng 9.000 lao động. Tổng chi phí cho chương trình thưởng vàng gần 11 tỷ đồng, triển khai theo nhiều đợt đến cuối năm 2026. Theo lãnh đạo công đoàn, việc tặng vàng là truyền thống của công ty, nhưng năm nay số người được hưởng cao nhất từ trước đến nay.

Chủ tịch Công đoàn cơ sở Công ty TNHH Dụ Đức Việt Nam, tặng quà cho công nhân có thâm niên đủ 15 năm làm việc tại công ty. Việc tặng quà diễn ra vào tháng 11-2025. Ảnh: Công đoàn cơ sở Công ty TNHH Dụ Đức Việt Nam.

Một cái tên nổi bật khác là Công ty cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG. Riêng quý IV năm 2025, doanh thu thuần đạt 2.025 tỷ đồng, tăng hơn 9% so với cùng kỳ, lợi nhuận sau thuế gần 112 tỷ đồng, cao gấp rưỡi năm trước.

Theo FPT Securities, kết quả này được hỗ trợ mạnh từ thị trường EU, khu vực chiếm khoảng 34% doanh thu năm 2024 với khách hàng lớn là Decathlon. Trong khi đó, tại Mỹ, nơi đóng góp gần một nửa doanh thu, xu hướng dịch chuyển đơn hàng khỏi Trung Quốc đã bù đắp phần nào sự suy yếu của nhu cầu nhập khẩu.

Tính chung cả năm 2025, TNG đạt doanh thu 8.696 tỷ đồng, tăng 12%, lợi nhuận sau thuế 392 tỷ đồng, tăng 24%. Doanh nghiệp vượt 7% kế hoạch doanh thu và 15% kế hoạch lợi nhuận, ghi nhận mức lãi cao nhất kể từ khi thành lập.

Gỗ nội thất giữ nhịp tăng trưởng, thủy sản xoay trục linh hoạt

Ở mảng gỗ, Công ty cổ phần Phú Tài cũng trải qua một năm nhiều điểm sáng. Doanh thu hợp nhất 2025 đạt 7.345 tỷ đồng, hoàn thành 110% kế hoạch và tăng khoảng 10%. Lợi nhuận trước thuế hơn 634 tỷ đồng, tăng 34%, thực hiện 133% kế hoạch, chỉ thấp hơn kỷ lục năm 2021.

Phú Tài hoạt động trong bốn lĩnh vực gồm gỗ nội thất, đá ốp lát, phân phối xe Toyota và bất động sản. Riêng mảng gỗ đóng góp khoảng 50 đến 60% doanh thu. Các nhà máy hiện vận hành khoảng 80% công suất, tương đương 114.000 m3 gỗ xẻ mỗi năm và xuất khẩu khoảng 800 container mỗi tháng. Hơn 90% sản phẩm hướng ra thị trường quốc tế, chủ yếu là Mỹ, sau đó đến EU và Nhật Bản.

Sang năm 2026, doanh nghiệp đặt mục tiêu doanh thu hợp nhất 8.790 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 760 tỷ đồng, tăng trên 20% so với năm trước. Nếu hoàn thành, đây sẽ là mức cao nhất lịch sử.

Triển vọng càng sáng hơn khi Mỹ lùi thời điểm tăng thuế một số sản phẩm gỗ thành phẩm sang đầu năm 2027, tạo thêm dư địa cho các cuộc đàm phán thương mại.

Theo VASEP, năm 2025 ngành thủy sản Việt Nam đạt gần 11,3 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu, tăng 12,4%. Kết quả này phản ánh nhu cầu thế giới phục hồi cùng khả năng thích ứng nhanh của doanh nghiệp.

Dẫn đầu là Stapimex với gần 310 triệu USD, tiếp đến là Minh Phú và Minh Phú Hậu Giang. Vĩnh Hoàn đứng thứ tư với 249 triệu USD, tiếp tục giữ vị trí số một ngành cá tra.

Nam Việt ghi nhận quý IV doanh thu 2.119 tỷ đồng, tăng 56%. Lãi gộp đạt 425 tỷ đồng, biên lợi nhuận vượt 20%. Lợi nhuận sau thuế quý này đạt 252 tỷ đồng, cao gấp hơn 42 lần cùng kỳ. Lũy kế cả năm, doanh thu gần 7.000 tỷ đồng, tăng 42%, lợi nhuận sau thuế hơn 999 tỷ đồng, gấp 21 lần năm trước. Doanh nghiệp đã vượt xa kế hoạch năm.

Ba thị trường lớn nhất của Nam Việt gồm Mỹ, Brazil và Nga, chiếm 54% doanh thu xuất khẩu. Công ty cũng đang phát triển nhãn hàng riêng và là doanh nghiệp Việt duy nhất xuất khẩu cá rô phi sang Brazil.

Với Minh Phú, lợi nhuận năm 2025 ước khoảng 700 tỷ đồng, thấp hơn kế hoạch ban đầu nhưng cải thiện mạnh so với giai đoạn thua lỗ trước đó. Doanh nghiệp không chịu tác động đáng kể từ thuế chống bán phá giá tại Mỹ do đã thoát vụ kiện từ năm 2016, tạo lợi thế cạnh tranh trong năm 2026.

Sao Ta cũng chịu áp lực thuế trong năm 2025 nhưng vẫn đạt doanh thu kỷ lục 8.185 tỷ đồng, tăng 18%. Lợi nhuận ròng đạt 366 tỷ đồng, cao nhất lịch sử. Tuy vậy, chi phí thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp tăng mạnh đã bào mòn biên lợi nhuận.

Bức tranh chung cho thấy, sau cú sốc chính sách từ Mỹ, các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam đã nhanh chóng tái cấu trúc thị trường, điều chỉnh chuỗi cung ứng và tận dụng dịch chuyển đơn hàng toàn cầu. Dệt may hồi phục, gỗ nội thất giữ nhịp, thủy sản xoay sở linh hoạt giữa thuế quan và nguồn nguyên liệu.

Thách thức vẫn còn phía trước, song kết quả năm 2025 cho thấy năng lực thích nghi ngày càng rõ nét. Khi các cuộc đàm phán thương mại tiếp tục mở ra không gian mới, nhiều doanh nghiệp đang bước vào năm 2026 với tâm thế chủ động hơn, kỳ vọng một chu kỳ tăng trưởng bền vững hơn trên bản đồ xuất khẩu toàn cầu.

Tiểu Vy

Link gốc