Giá vàng tăng mạnh và lập mặt bằng mới, song giới chuyên gia cho rằng cần đánh giá hiệu quả theo chu kỳ dài hạn, đồng thời theo dõi các điều chỉnh về cơ chế quản lý thị trường.
Vàng trong chu kỳ đầu tư dài hạn
Tại sự kiện Investor Day với chủ đề “Đầu tư bền bỉ, tăng trưởng vươn xa”, ông Lê Anh Tuấn -Tổng Giám đốc Dragon Capital Việt Nam đã chia sẻ quan điểm về vàng trong bối cảnh giá kim loại quý liên tục lập các mốc cao mới. Theo ông Tuấn, cách nhìn nhận của ông đối với vàng nhìn chung không thay đổi so với những phát biểu trước đây, khi ông từng cho rằng đây không phải là kênh đầu tư được ưu tiên.
Việc duy trì quan điểm này, theo ông, không phải do chủ quan trước diễn biến thị trường, mà dựa trên nguyên tắc đầu tư nhất quán là sẵn sàng điều chỉnh nhận định khi dữ liệu và thực tế cho thấy đánh giá trước đó không còn phù hợp.
Diễn biến giá vàng trong 2 phiên gần nhất. Nguồn: PV tổng hợp.
Nhìn lại diễn biến giá vàng trong một chu kỳ đủ dài cho thấy xu hướng biến động không đồng nhất, gắn với từng giai đoạn của bối cảnh kinh tế - tài chính trong và ngoài nước. Giai đoạn trước khủng hoảng tài chính toàn cầu, giá vàng trong nước duy trì ở mặt bằng thấp. Khi khủng hoảng tài chính bùng phát, giá vàng tăng mạnh cùng với làn sóng tìm kiếm tài sản trú ẩn an toàn. Tuy nhiên, sau giai đoạn tăng nóng, thị trường vàng bước vào thời kỳ điều chỉnh và đi ngang kéo dài trong nhiều năm, phản ánh sự ổn định tương đối của kinh tế vĩ mô toàn cầu.
Theo chuyên gia từ Dragon Capital, sau giai đoạn dịch Covid-19, giá vàng tăng trở lại và gần đây tiếp tục đi lên, thiết lập mặt bằng mới trong bối cảnh bất định kinh tế và căng thẳng địa chính trị. Diễn biến này cho thấy vàng phản ứng mạnh trước các cú sốc vĩ mô, nhưng hiệu quả đầu tư khác nhau rõ rệt giữa các giai đoạn nếu xét theo chu kỳ dài hạn.
Từ diễn biến này, chuyên gia từ Dragon Capital cho rằng, cần đặt giá vàng trong mối tương quan với hiệu suất đầu tư dài hạn. Nếu tính theo tiền đồng từ năm 2008 đến nay, vàng mang lại mức tăng trưởng bình quân khoảng 11% mỗi năm, ngay cả khi đã bao gồm giai đoạn tăng rất mạnh trong thời gian gần đây.
Trong khi đó, với cùng khoảng thời gian, nếu đầu tư vào thị trường chứng khoán, chỉ tính theo chỉ số thị trường, mức sinh lời có thể đạt khoảng 16 - 17% mỗi năm, chưa kể hiệu quả cao hơn nếu đầu tư thông qua các quỹ hoặc chiến lược quản lý chuyên nghiệp. So sánh này cho thấy, dù vàng nổi bật trong một đến hai năm gần đây, xét trên chu kỳ dài, chứng khoán vẫn thể hiện lợi thế rõ rệt hơn về hiệu suất.
Từ góc độ cá nhân, ông Tuấn chia sẻ rằng, trước đây ông nhìn vàng nhiều hơn như một tài sản tích trữ mang tính thói quen, mua để cất giữ trong nhà hơn là một kênh đầu tư tạo dòng tiền. Việc nắm giữ vàng không mang lại lãi suất, trong khi lưu trữ số lượng lớn cũng tiềm ẩn những rủi ro nhất định. Vì vậy, trong chiến lược phân bổ tài sản, theo ông Tuấn, vàng không giữ vai trò là kênh đầu tư chủ đạo, song vẫn được duy trì ở một tỷ trọng nhất định với mục đích dự phòng.
Tuy nhiên, cũng theo chuyên gia từ Dragon Capital, trong bối cảnh mới, quan điểm này có thể cần được điều chỉnh ở mức độ phù hợp. Nếu thị trường vàng trong thời gian tới được phát triển theo hướng minh bạch hơn, có thanh khoản tốt hơn, đồng thời được Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước hỗ trợ thông qua các cơ chế giao dịch hiện đại hoặc sản phẩm mới, thì vàng có thể trở thành một kênh đáng để theo dõi. Khi đó, việc đưa vàng vào danh mục tài sản với một tỷ trọng hợp lý có thể là lựa chọn nhằm đa dạng hóa và cân bằng rủi ro, thay vì thay thế các kênh đầu tư chủ đạo.
Cơ chế quản lý thị trường vàng
Cùng với câu chuyện hiệu quả đầu tư, biến động giá vàng thời gian qua khiến vấn đề điều hành và khung pháp lý trở thành điểm được quan tâm. Trước tình trạng giá vàng miếng và vàng nhẫn liên tục lập đỉnh theo xu hướng giá vàng thế giới, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã có văn bản trả lời kiến nghị của cử tri TP. Hà Nội về nguyên nhân tăng giá vàng và các giải pháp ổn định thị trường.
Ảnh minh hoạ.
Theo Thống đốc Nguyễn Thị Hồng, từ tháng 4/2025 đến nay, giá vàng thế giới biến động mạnh, chủ yếu theo xu hướng tăng do căng thẳng địa chính trị và xung đột vũ trang tại nhiều khu vực, trong đó có Nga - Ukraine và Trung Đông. Diễn biến này đã kéo theo giá vàng miếng SJC trong nước tăng cao theo đà tăng của giá vàng thế giới.
Bên cạnh đó, nhiều thời điểm giá vàng trong nước tăng mạnh hơn giá vàng thế giới do chịu tác động đồng thời của nhiều yếu tố. Giá vàng thế giới liên tục tăng khiến người nắm giữ vàng hạn chế bán ra, trong khi các kênh đầu tư khác trong nước kém hấp dẫn như thị trường trái phiếu doanh nghiệp trầm lắng, bất động sản giá cao, mặt bằng lãi suất huy động thấp đã làm gia tăng tâm lý đầu cơ và tích trữ vàng. Việt Nam không phải là quốc gia sản xuất vàng, nguồn cung chủ yếu phụ thuộc vào nhập khẩu, trong khi nguồn cung vàng miếng do Ngân hàng Nhà nước nhập khẩu bị hạn chế nhằm ưu tiên ngoại tệ cho các nhu cầu thiết yếu của nền kinh tế.
Trong bối cảnh đó, để bình ổn thị trường vàng, Ngân hàng Nhà nước đã phối hợp với các bộ, ngành và địa phương triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, tập trung xử lý tình trạng chênh lệch cao giữa giá vàng trong nước và giá vàng quốc tế. Đáng chú ý, nhằm phù hợp với bối cảnh mới của thị trường, Ngân hàng Nhà nước đã trình Chính phủ ban hành Nghị định số 232/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định số 24/2012/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh vàng, có hiệu lực từ ngày 10/10/2025.
Nghị định số 232/2025/NĐ-CP bám sát các chủ trương của Đảng và Nhà nước, trong đó có định hướng xóa bỏ cơ chế độc quyền Nhà nước một cách có kiểm soát, trên nguyên tắc Nhà nước vẫn giữ vai trò quản lý hoạt động sản xuất vàng miếng. Việc mở rộng đối tượng được sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng và nhập khẩu vàng nguyên liệu được kỳ vọng sẽ giúp nguồn cung vàng trên thị trường đa dạng hơn, tăng tính cạnh tranh và minh bạch, qua đó góp phần thu hẹp chênh lệch giữa giá vàng trong nước với giá vàng thế giới.
Song song với đó, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Thông tư số 34/2025/TT-NHNN hướng dẫn thực hiện các quy định mới, đồng thời trình Thủ tướng Chính phủ phương án nghiên cứu, đề xuất thành lập Sở hoặc Sàn giao dịch vàng tại Việt Nam. Đây được xem là bước đi nhằm hướng tới xây dựng một thị trường vàng vận hành theo cơ chế hiện đại, minh bạch và tiệm cận hơn với thông lệ quốc tế./.
Thu Hương
