Trump n&#243;i chiến tranh Mỹ - Iran sắp kết th&#250;c nhưng khủng hoảng dầu vẫn chưa xong
Nhiều th&#244;ng tin gần đ&#226;y cho thấy cuộc chiến giữa Mỹ v&#224; Iran c&#243; thể đang tiến tới giai đoạn kết th&#250;c. Tổng thống Donald Trump cho biết chiến dịch qu&#226;n sự gần như đ&#227; ho&#224;n th&#224;nh v&#224; t&#236;nh h&#236;nh c&#243; thể sớm hạ nhiệt. Nghe qua th&#236; c&#243; vẻ như căng thẳng to&#224;n cầu sắp kết th&#250;c, nhưng nếu nh&#236;n s&#226;u hơn v&#224;o thị trường năng lượng, c&#226;u chuyện lại kh&#244;ng đơn giản như vậy.
Chiến tranh c&#243; thể kết th&#250;c tr&#234;n chiến trường, nhưng c&#250; sốc dầu mỏ th&#236; chưa chắc đ&#227; kết th&#250;c ngay lập tức. Bởi v&#236; thị trường dầu kh&#244;ng chỉ phản ứng với chiến tranh, m&#224; c&#242;n phản ứng với t&#226;m l&#253; sợ thiếu hụt nguồn cung. Khi một cuộc xung đột lớn xảy ra tại Trung Đ&#244;ng, đặc biệt l&#224; khu vực gần eo biển Hormuz, to&#224;n bộ hệ thống năng lượng to&#224;n cầu lập tức trở n&#234;n nhạy cảm.
Eo biển Hormuz l&#224; một trong những tuyến vận chuyển dầu quan trọng nhất thế giới. Mỗi ng&#224;y c&#243; h&#224;ng chục phần trăm lượng dầu to&#224;n cầu đi qua khu vực n&#224;y. Chỉ cần xuất hiện rủi ro nhỏ, chi ph&#237; vận chuyển v&#224; bảo hiểm t&#224;u dầu sẽ tăng vọt. V&#224; chi ph&#237; đ&#243; cuối c&#249;ng sẽ được cộng thẳng v&#224;o gi&#225; dầu.
Ngay cả khi Iran kh&#244;ng đủ khả năng phong tỏa ho&#224;n to&#224;n tuyến đường n&#224;y, họ vẫn c&#243; thể g&#226;y ra những h&#224;nh động ph&#225; hoại nhỏ lẻ. Chỉ cần một sự cố xảy ra với một t&#224;u dầu, thị trường lập tức phản ứng mạnh. C&#225;c c&#244;ng ty vận tải tăng ph&#237; bảo hiểm, c&#225;c nh&#224; m&#225;y lọc dầu tăng t&#237;ch trữ v&#224; c&#225;c nh&#224; đầu cơ bắt đầu mua v&#224;o.
Đ&#243; ch&#237;nh l&#224; l&#253; do v&#236; sao khủng hoảng dầu thường kh&#244;ng kết th&#250;c c&#249;ng l&#250;c với chiến tranh. Thị trường cần thời gian để lấy lại niềm tin rằng nguồn cung thật sự ổn định trở lại. Trong khoảng thời gian đ&#243;, gi&#225; dầu vẫn c&#243; thể biến động rất mạnh.
Ngo&#224;i ra c&#242;n một yếu tố kh&#225;c. Khi gi&#225; dầu tăng, nhu cầu sử dụng đ&#244; la để mua năng lượng cũng tăng theo. Điều n&#224;y khiến đồng USD mạnh l&#234;n v&#224; lợi suất tr&#225;i phiếu Mỹ tiếp tục thu h&#250;t d&#242;ng tiền to&#224;n cầu. Ch&#237;nh v&#236; vậy trong một số giai đoạn, ch&#250;ng ta c&#243; thể thấy một hiện tượng kh&#225; đặc biệt: dầu tăng, đ&#244; la tăng, nhưng v&#224;ng lại chịu &#225;p lực điều chỉnh.
V&#236; vậy c&#226;u chuyện hiện tại kh&#244;ng c&#242;n đơn giản l&#224; chiến tranh hay h&#242;a b&#236;nh. Điều thị trường đang theo d&#245;i ch&#237;nh l&#224; sự ổn định của hệ thống năng lượng to&#224;n cầu. Nếu c&#225;c tuyến vận chuyển dầu được đảm bảo an to&#224;n v&#224; nguồn cung dần phục hồi, gi&#225; dầu c&#243; thể hạ nhiệt nhanh. Nhưng nếu xuất hiện th&#234;m c&#225;c sự cố trong khu vực, gi&#225; dầu ho&#224;n to&#224;n c&#243; thể tăng mạnh th&#234;m một nhịp nữa trước khi ổn định trở lại.
Đ&#243; l&#224; l&#253; do nhiều nh&#224; ph&#226;n t&#237;ch cho rằng d&#249; chiến tranh c&#243; thể sớm kết th&#250;c, khủng hoảng dầu mỏ vẫn chưa thật sự kh&#233;p lại. V&#224; ch&#237;nh giai đoạn chuyển tiếp n&#224;y mới l&#224; thời điểm thị trường t&#224;i ch&#237;nh biến động mạnh nhất.

Trump nói chiến tranh Mỹ - Iran sắp kết thúc nhưng khủng hoảng dầu vẫn chưa xong
Nhiều thông tin gần đây cho thấy cuộc chiến giữa Mỹ và Iran có thể đang tiến tới giai đoạn kết thúc. Tổng thống Donald Trump cho biết chiến dịch quân sự gần như đã hoàn thành và tình hình có thể sớm hạ nhiệt. Nghe qua thì có vẻ như căng thẳng toàn cầu sắp kết thúc, nhưng nếu nhìn sâu hơn vào thị trường năng lượng, câu chuyện lại không đơn giản như vậy.
Chiến tranh có thể kết thúc trên chiến trường, nhưng cú sốc dầu mỏ thì chưa chắc đã kết thúc ngay lập tức. Bởi vì thị trường dầu không chỉ phản ứng với chiến tranh, mà còn phản ứng với tâm lý sợ thiếu hụt nguồn cung. Khi một cuộc xung đột lớn xảy ra tại Trung Đông, đặc biệt là khu vực gần eo biển Hormuz, toàn bộ hệ thống năng lượng toàn cầu lập tức trở nên nhạy cảm.
Eo biển Hormuz là một trong những tuyến vận chuyển dầu quan trọng nhất thế giới. Mỗi ngày có hàng chục phần trăm lượng dầu toàn cầu đi qua khu vực này. Chỉ cần xuất hiện rủi ro nhỏ, chi phí vận chuyển và bảo hiểm tàu dầu sẽ tăng vọt. Và chi phí đó cuối cùng sẽ được cộng thẳng vào giá dầu.
Ngay cả khi Iran không đủ khả năng phong tỏa hoàn toàn tuyến đường này, họ vẫn có thể gây ra những hành động phá hoại nhỏ lẻ. Chỉ cần một sự cố xảy ra với một tàu dầu, thị trường lập tức phản ứng mạnh. Các công ty vận tải tăng phí bảo hiểm, các nhà máy lọc dầu tăng tích trữ và các nhà đầu cơ bắt đầu mua vào.
Đó chính là lý do vì sao khủng hoảng dầu thường không kết thúc cùng lúc với chiến tranh. Thị trường cần thời gian để lấy lại niềm tin rằng nguồn cung thật sự ổn định trở lại. Trong khoảng thời gian đó, giá dầu vẫn có thể biến động rất mạnh.
Ngoài ra còn một yếu tố khác. Khi giá dầu tăng, nhu cầu sử dụng đô la để mua năng lượng cũng tăng theo. Điều này khiến đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu Mỹ tiếp tục thu hút dòng tiền toàn cầu. Chính vì vậy trong một số giai đoạn, chúng ta có thể thấy một hiện tượng khá đặc biệt: dầu tăng, đô la tăng, nhưng vàng lại chịu áp lực điều chỉnh.
Vì vậy câu chuyện hiện tại không còn đơn giản là chiến tranh hay hòa bình. Điều thị trường đang theo dõi chính là sự ổn định của hệ thống năng lượng toàn cầu. Nếu các tuyến vận chuyển dầu được đảm bảo an toàn và nguồn cung dần phục hồi, giá dầu có thể hạ nhiệt nhanh. Nhưng nếu xuất hiện thêm các sự cố trong khu vực, giá dầu hoàn toàn có thể tăng mạnh thêm một nhịp nữa trước khi ổn định trở lại.
Đó là lý do nhiều nhà phân tích cho rằng dù chiến tranh có thể sớm kết thúc, khủng hoảng dầu mỏ vẫn chưa thật sự khép lại. Và chính giai đoạn chuyển tiếp này mới là thời điểm thị trường tài chính biến động mạnh nhất.