&ldquo;Hạm đội b&oacute;ng tối&rdquo; của Iran đang xuất khẩu h&agrave;ng triệu th&ugrave;ng dầu mỗi ng&agrave;y, l&agrave;m thay đổi c&aacute;ch thị trường dầu mỏ to&agrave;n cầu vận h&agrave;nh.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260413/images/5f4abf07-cd18-455d-a2ba-819568d4769d.png" style="height:404px; width:606px" />

Trong khi c&aacute;c ti&ecirc;u đề tin tức li&ecirc;n tục n&oacute;i về sự gi&aacute;n đoạn nghi&ecirc;m trọng, dầu mỏ vẫn tiếp tục được vận chuyển với khối lượng đ&aacute;ng kể.

B&ecirc;n dưới bức tranh gi&aacute;n đoạn l&agrave; một hệ thống vận chuyển &quot;ngầm&quot; thường được gọi l&agrave; &ldquo;hạm đội b&oacute;ng tối&rdquo; của Iran﻿.

Ban đầu, mạng lưới n&agrave;y được h&igrave;nh th&agrave;nh nhằm l&aacute;ch c&aacute;c lệnh trừng phạt quốc tế. Tuy nhi&ecirc;n, theo thời gian, n&oacute; đ&atilde; ph&aacute;t triển th&agrave;nh một hệ thống logistics phức tạp, cho ph&eacute;p duy tr&igrave; xuất khẩu ngay cả khi c&aacute;c tuyến vận tải ch&iacute;nh bị gi&aacute;n đoạn bởi căng thẳng địa ch&iacute;nh trị.

Hormuz chưa đ&oacute;ng nhưng đ&atilde; bị kiểm so&aacute;t

Lưu lượng t&agrave;u thương mại th&ocirc;ng thường được cho l&agrave; đ&atilde; giảm hơn 90% so với mức b&igrave;nh thường, đặc biệt đối với c&aacute;c t&agrave;u thuộc hệ thống vận tải ch&iacute;nh thức của phương T&acirc;y hoặc c&aacute;c nh&agrave; xuất khẩu lớn ở v&ugrave;ng Vịnh.

Trong khi đ&oacute;, một hệ thống song song vẫn tiếp tục hoạt động. C&aacute;c t&agrave;u chở dầu li&ecirc;n quan đến Iran, t&agrave;u bị trừng phạt hoặc t&agrave;u c&oacute; cấu tr&uacute;c sở hữu phức tạp vẫn di chuyển qua khu vực n&agrave;y, thường được cho l&agrave; nhận được sự dung thứ hoặc kiểm so&aacute;t từ lực lượng hải qu&acirc;n Iran.

Kết quả l&agrave; hệ thống vận tải dầu mỏ hiện nay đang chia th&agrave;nh hai lớp r&otilde; rệt. Một lớp minh bạch, được quản l&yacute; chặt chẽ nhưng gần như t&ecirc; liệt v&agrave; một lớp mờ &aacute;m nhưng vẫn hoạt động.

Xuất khẩu dầu Iran vẫn gần mức trước xung đột

Theo c&aacute;c ước t&iacute;nh thị trường, xuất khẩu dầu của Iran hiện vẫn duy tr&igrave; trong khoảng 1,5&ndash;1,7 triệu th&ugrave;ng mỗi ng&agrave;y, gần tương đương mức trước khi căng thẳng leo thang.

Chỉ ri&ecirc;ng trong th&aacute;ng 3, hơn 16 triệu th&ugrave;ng dầu được cho l&agrave; đ&atilde; đi qua eo Hormuz trong điều kiện đặc biệt n&agrave;y. Điều đ&oacute; cho thấy điểm nghẽn quan trọng của thị trường dầu mỏ to&agrave;n cầu kh&ocirc;ng hẳn bị đ&oacute;ng m&agrave; đang nằm dưới sự kiểm so&aacute;t chặt chẽ hơn.

Trong bối cảnh Saudi Arabia, UAE v&agrave; nhiều nh&agrave; xuất khẩu lớn ở v&ugrave;ng Vịnh gặp kh&oacute; khăn trong việc duy tr&igrave; c&aacute;c tuyến vận chuyển th&ocirc;ng thường, Iran lại cho thấy khả năng duy tr&igrave; d&ograve;ng xuất khẩu ở mức đ&aacute;ng ch&uacute; &yacute;.

Mạng lưới vận chuyển trong &ldquo;v&ugrave;ng x&aacute;m&rdquo;

Hệ thống hạm đội b&oacute;ng tối dựa tr&ecirc;n nhiều phương thức nhằm tr&aacute;nh sự gi&aacute;m s&aacute;t th&ocirc;ng thường. C&aacute;c t&agrave;u c&oacute; thể tắt hoặc thao t&uacute;ng t&iacute;n hiệu định vị AIS, sử dụng c&ocirc;ng ty vỏ bọc để che giấu quyền sở hữu hoặc thực hiện c&aacute;c hoạt động chuyển dầu từ t&agrave;u sang t&agrave;u tr&ecirc;n biển.

Một số t&agrave;u được đăng k&yacute; tại c&aacute;c quốc gia c&oacute; quy định gi&aacute;m s&aacute;t lỏng lẻo. Trong nhiều trường hợp, ch&uacute;ng &ldquo;biến mất&rdquo; khỏi hệ thống theo d&otilde;i trong những giai đoạn quan trọng của h&agrave;nh tr&igrave;nh.

C&aacute;c cảng của Iran, đặc biệt l&agrave; đảo Kharg đ&oacute;ng vai tr&ograve; điểm bốc dầu ban đầu. Sau đ&oacute;, c&aacute;c t&agrave;u chở dầu c&oacute; thể lưu trữ tạm thời tr&ecirc;n biển tại khu vực vịnh Ba Tư trước khi chuyển sang t&agrave;u kh&aacute;c ở Ấn Độ Dương hoặc Đ&ocirc;ng Nam &Aacute;.

Trung Quốc hiện được xem l&agrave; thị trường ti&ecirc;u thụ ch&iacute;nh của nhiều l&ocirc; dầu trong hệ thống n&agrave;y. Khi dầu đến thị trường cuối c&ugrave;ng, nguồn gốc ban đầu thường đ&atilde; bị che giấu th&ocirc;ng qua nhiều bước trung gian.

Kho dầu nổi v&agrave; tuyến xuất khẩu thay thế

B&ecirc;n cạnh mạng lưới vận tải tr&ecirc;n biển, Iran cũng được cho l&agrave; đ&atilde; t&iacute;ch lũy lượng lớn dầu lưu trữ ngo&agrave;i khơi. Một số ước t&iacute;nh cho thấy c&oacute; thể khoảng 140 triệu th&ugrave;ng dầu đang được giữ tr&ecirc;n c&aacute;c t&agrave;u chở dầu ngo&agrave;i biển.

Ngo&agrave;i ra, nước n&agrave;y c&ograve;n ph&aacute;t triển c&aacute;c tuyến xuất khẩu thay thế. Nổi bật l&agrave; cảng Jask ở vịnh Oman, nơi cho ph&eacute;p xuất khẩu dầu m&agrave; kh&ocirc;ng cần đi qua eo biển Hormuz. C&ocirc;ng suất của cảng n&agrave;y được ước t&iacute;nh gần 1 triệu th&ugrave;ng mỗi ng&agrave;y.

Sự kết hợp giữa lưu trữ nổi, vận tải b&iacute; mật v&agrave; tuyến xuất khẩu thay thế tạo th&agrave;nh một m&ocirc; h&igrave;nh xuất khẩu linh hoạt trong bối cảnh căng thẳng địa ch&iacute;nh trị.

M&acirc;u thuẫn trong ch&iacute;nh s&aacute;ch năng lượng to&agrave;n cầu

Một c&acirc;u hỏi lớn đặt ra l&agrave; v&igrave; sao hệ thống n&agrave;y chưa bị chặn ho&agrave;n to&agrave;n.

Theo nhiều chuy&ecirc;n gia, điều n&agrave;y phản &aacute;nh m&acirc;u thuẫn trong ch&iacute;nh s&aacute;ch năng lượng to&agrave;n cầu. Mỹ v&agrave; c&aacute;c đồng minh muốn hạn chế nguồn thu từ dầu của Iran, nhưng đồng thời cũng lo ngại việc loại bỏ ho&agrave;n to&agrave;n nguồn cung n&agrave;y khỏi thị trường c&oacute; thể g&acirc;y ra c&uacute; sốc lớn.

Trong bối cảnh khoảng 15&ndash;20% d&ograve;ng chảy dầu v&agrave; kh&iacute; tự nhi&ecirc;n h&oacute;a lỏng to&agrave;n cầu đ&atilde; bị gi&aacute;n đoạn bởi căng thẳng tại Hormuz, việc mất th&ecirc;m nguồn cung c&oacute; thể đẩy gi&aacute; năng lượng tăng mạnh v&agrave; g&acirc;y bất ổn kinh tế.

Một cấu tr&uacute;c thị trường dầu mỏ mới đang h&igrave;nh th&agrave;nh

Theo c&aacute;c nh&agrave; ph&acirc;n t&iacute;ch, hệ thống hạm đội b&oacute;ng tối c&oacute; thể đang b&aacute;o hiệu một sự thay đổi s&acirc;u sắc trong c&aacute;ch thị trường dầu mỏ vận h&agrave;nh.

Hệ thống năng lượng to&agrave;n cầu ng&agrave;y c&agrave;ng chia th&agrave;nh hai tầng: một hệ thống minh bạch tu&acirc;n theo c&aacute;c quy tắc quốc tế v&agrave; một hệ thống &iacute;t minh bạch hơn, nơi d&ograve;ng chảy năng lượng phụ thuộc v&agrave;o mạng lưới quan hệ v&agrave; khả năng vận h&agrave;nh ngo&agrave;i c&aacute;c khu&ocirc;n khổ truyền thống.

Một số chuy&ecirc;n gia cho rằng việc kiểm so&aacute;t thực tế eo biển Hormuz trong khi vẫn duy tr&igrave; xuất khẩu đ&atilde; gi&uacute;p Iran chuyển từ vị thế một nh&agrave; sản xuất bị hạn chế sang vai tr&ograve; &ldquo;người g&aacute;c cổng&rdquo; đối với d&ograve;ng chảy năng lượng trong khu vực.

Tuy nhi&ecirc;n, m&ocirc; h&igrave;nh n&agrave;y cũng tiềm ẩn rủi ro lớn. Nhiều t&agrave;u trong hạm đội b&oacute;ng tối đ&atilde; cũ, thiếu bảo hiểm v&agrave; kh&ocirc;ng tu&acirc;n thủ đầy đủ c&aacute;c ti&ecirc;u chuẩn vận h&agrave;nh. Chỉ một tai nạn nghi&ecirc;m trọng cũng c&oacute; thể khiến nguồn cung dầu bị gi&aacute;n đoạn đ&aacute;ng kể, đồng thời g&acirc;y ra hậu quả m&ocirc;i trường v&agrave; phản ứng kiểm so&aacute;t mạnh hơn từ c&aacute;c cơ quan quản l&yacute;.

Hữu B&aacute;ch

<a href="https://markettimes.vn/xuat-khau-1-7-trieu-thung-ngay-bat-chap-trung-phat-ham-doi-bong-toi-iran-dang-van-hanh-the-nao-114774.html">Link gốc</a>

“Hạm đội bóng tối” của Iran đang xuất khẩu hàng triệu thùng dầu mỗi ngày, làm thay đổi cách thị trường dầu mỏ toàn cầu vận hành.


Thế giới

Tạp chí Nhịp sống thị trường

Xuất khẩu 1,7 triệu thùng/ngày bất chấp trừng phạt: 'Hạm đội bóng tối' Iran đang vận hành thế nào?

Phạm Thị Thanh Thúy

 &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160;Chuẩn rồi bro

                                Chuẩn rồi bro

Nguyenthang 

Vì Tao Đã

vụ n&#224;y l&#224; c&#243; từ n&#224;o rồi, Mỹ đ&#242;i Iran chia phần về thu ph&#237; qua biển, m&#236;nh nghe n&#243;i Iran kh&#244;ng chịu chia phần với Mỹ, chỉ chia phần cho Oman, Mỹ tức giận khi kh&#244;ng được thu ph&#237; mới phong tỏa eo biển n&#224;y, nghe ph&#225;t biểu của &#244;ng trump gần đ&#226;y th&#236; tin n&#224;y ch&#237;nh x&#225;c khoảng 90%

vụ này là có từ nào rồi, Mỹ đòi Iran chia phần về thu phí qua biển, mình nghe nói Iran không chịu chia phần với Mỹ, chỉ chia phần cho Oman, Mỹ tức giận khi không được thu phí mới phong tỏa eo biển này, nghe phát biểu của ông trump gần đây thì tin này chính xác khoảng 90%

nhạc Việt

Chắc do c&#225;i n&#224;y n&#234;n Mỹ cũng ra th&#244;ng b&#225;o phong tỏa eo biển n&#224;y (đối với c&#225;c t&#224;u đến v&#224; đi từ cảng của Iran) 

Chắc do cái này nên Mỹ cũng ra thông báo phong tỏa eo biển này (đối với các tàu đến và đi từ cảng của Iran) 