Kỷ nguy&ecirc;n AI khiến c&aacute;c CIO kh&ocirc;ng c&ograve;n phải &quot;đập đi x&acirc;y lại&quot; cả hệ thống dữ liệu.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260320/images/screenshot-2026-03-20-143951.png" style="height:305px; width:600px" />

Tr&ecirc;n thị trường s&aacute;p nhập v&agrave; mua lại (M&amp;A), việc th&acirc;u t&oacute;m được một doanh nghiệp mới chỉ l&agrave; khởi đầu. Thử th&aacute;ch thực sự nằm ở &quot;hậu trường&quot; c&ocirc;ng nghệ, nơi c&aacute;c CIO phải đối mặt với mớ hỗn độn của dữ liệu v&agrave; hệ thống rời rạc.

Tuy nhi&ecirc;n, sự xuất hiện của AI tạo sinh (Gen AI) đang thay đổi cuộc chơi, gi&uacute;p r&uacute;t ngắn chu kỳ giao dịch tới 50% v&agrave; giảm chi ph&iacute; đ&aacute;ng kể.

Tạo lợi thế bằng AI

Theo b&aacute;o c&aacute;o từ McKinsey năm 2025, c&oacute; tới 42% l&atilde;nh đạo doanh nghiệp tin rằng Gen AI c&oacute; tiềm năng thay đổi lớn những quy tr&igrave;nh thực hiện c&aacute;c thương vụ s&aacute;p nhập.

Những đơn vị ti&ecirc;n phong ứng dụng c&ocirc;ng nghệ n&agrave;y trong hoạt động M&amp;A ghi nhận mức giảm chi ph&iacute; trung b&igrave;nh khoảng 20%, đặc biệt 40% người được hỏi cho biết AI gi&uacute;p đẩy nhanh chu kỳ giao dịch l&ecirc;n tới 50%.

&Ocirc;ng Brett Wilson, cộng sự tại McKinsey, nhận định rằng kỷ nguy&ecirc;n tiếp theo của M&amp;A sẽ được định nghĩa bởi những đội ngũ biết &quot;cưỡi&quot; tr&ecirc;n con s&oacute;ng Gen AI thay v&igrave; đứng ngo&agrave;i quan s&aacute;t. Hiện nay, hai lộ tr&igrave;nh ứng dụng r&otilde; rệt đang h&igrave;nh th&agrave;nh.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260320/images/screenshot-2026-03-20-143959.png" style="height:337px; width:600px" />

Lộ tr&igrave;nh thứ nhất, một số doanh nghiệp sử dụng AI như một giải ph&aacute;p thay thế cho việc t&iacute;ch hợp hệ thống truyền thống. Thay v&igrave; &eacute;p buộc mọi thứ v&agrave;o một nền tảng duy nhất th&ocirc;ng qua c&aacute;c chương tr&igrave;nh hợp nhất tốn k&eacute;m k&eacute;o d&agrave;i nhiều năm, AI đ&oacute;ng vai tr&ograve; l&agrave; &quot;chiếc cầu nối&quot; gi&uacute;p trả lời c&aacute;c c&acirc;u hỏi kinh doanh then chốt từ c&aacute;c nguồn dữ liệu ph&acirc;n mảnh. C&aacute;ch tiếp cận n&agrave;y mang lại những th&ocirc;ng tin gi&aacute; trị gi&uacute;p th&uacute;c đẩy lợi nhuận sớm hơn nhiều với chi ph&iacute; thấp hơn đ&aacute;ng kể.

Lộ tr&igrave;nh thứ hai d&agrave;nh cho c&aacute;c thương vụ đặt mục ti&ecirc;u t&iacute;ch hợp to&agrave;n diện. Ở đ&acirc;y, AI được d&ugrave;ng để tăng tốc qu&aacute; tr&igrave;nh lập bản đồ dữ liệu (data mapping) giữa c&aacute;c hệ thống, x&acirc;y dựng giao diện, tạo c&aacute;c b&agrave;i kiểm tra hệ thống tự động v&agrave; giảm thiểu tối đa c&aacute;c thao t&aacute;c thủ c&ocirc;ng. Thậm ch&iacute;, AI c&ograve;n c&oacute; thể ph&aacute;c thảo lộ tr&igrave;nh t&iacute;ch hợp dự &aacute;n nhanh hơn nhiều so với việc con người tự thực hiện trước đ&acirc;y.

Ở một kh&iacute;a cạnh kh&aacute;c, một trong những r&agrave;o cản lớn nhất sau s&aacute;p nhập l&agrave; c&aacute;c CIO thường bị kỳ vọng phải hợp nhất dữ liệu ở tốc độ &quot;&aacute;nh s&aacute;ng&quot; trong khi chiến lược v&agrave; quản trị của tổ chức mới c&ograve;n chưa định h&igrave;nh r&otilde;.

Ph&oacute; Chủ tịch Mark Davis tại c&ocirc;ng ty tư vấn Egremont Group, cho rằng AI c&oacute; thể hỗ trợ ra quyết định cực kỳ hiệu quả bằng c&aacute;ch tổng hợp lượng lớn th&ocirc;ng tin ph&acirc;n mảnh từ c&aacute;c m&ocirc; h&igrave;nh vận h&agrave;nh v&agrave; t&agrave;i liệu quy tr&igrave;nh th&agrave;nh dữ liệu hiệu suất. Điều n&agrave;y gi&uacute;p ban l&atilde;nh đạo h&igrave;nh dung r&otilde; n&eacute;t c&aacute;ch thức vận h&agrave;nh của cả hai tổ chức v&agrave; nhận diện ch&iacute;nh x&aacute;c c&aacute;c điểm nghẽn.

Đồng quan điểm, CIO Nick Pearson tại Ricoh Europe, người từng c&oacute; kinh nghiệm M&amp;A tại c&aacute;c &quot;&ocirc;ng lớn&quot; như PepsiCo v&agrave; Vodafone, nhận định phương thức &quot;lift-and-shift&quot; (di chuyển nguy&ecirc;n trạng) truyền thống đang dần lỗi thời.

Thay v&igrave; mất 6 th&aacute;ng để ti&ecirc;u chuẩn h&oacute;a dữ liệu ERP, c&aacute;c c&ocirc;ng ty hiện c&oacute; thể d&ugrave;ng AI để truy cập dữ liệu nhanh hơn. Đ&acirc;y kh&ocirc;ng chỉ l&agrave; sự thay đổi về c&ocirc;ng nghệ, m&agrave; l&agrave; sự thay đổi trong tư duy của đội ngũ t&iacute;ch hợp.

Tại Howden, một tập đo&agrave;n bảo hiểm đ&atilde; tăng quy m&ocirc; nh&acirc;n sự từ 10.000 l&ecirc;n 23.000 người chỉ trong 5 năm, Gi&aacute;m đốc Dữ liệu Barry Panayi khẳng định: &quot;Việc mua lại c&aacute;c c&ocirc;ng ty n&ecirc;n l&agrave; một lợi thế cạnh tranh chứ kh&ocirc;ng phải l&agrave; một g&aacute;nh nặng nợ nần do dữ liệu qu&aacute; kh&oacute; để ti&ecirc;u thụ&quot;.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260320/images/screenshot-2026-03-20-144006.png" style="height:335px; width:600px" />

&Ocirc;ng Panayi coi AI l&agrave; cơ hội v&agrave;ng để &quot;tam gi&aacute;c h&oacute;a&quot; dữ liệu, sử dụng biểu đồ tri thức (knowledge graphs) để tạo ra th&ocirc;ng tin chi tiết thay v&igrave; cố gắng &quot;đập n&aacute;t&quot; dữ liệu để nh&eacute;t v&agrave;o một kho lưu trữ chung.

Tương tự, CIO Ankur Anand tại Nash Squared đ&atilde; minh chứng hiệu quả n&agrave;y qua c&aacute;c thương vụ th&acirc;u t&oacute;m Het Flexhuis v&agrave; Knoldus. Thử th&aacute;ch lớn nhất của &ocirc;ng l&agrave; hợp nhất c&aacute;c hệ thống t&agrave;i ch&iacute;nh v&agrave; CRM kh&aacute;c biệt, nơi mỗi b&ecirc;n c&oacute; một m&ocirc; h&igrave;nh vận h&agrave;nh v&agrave; ch&iacute;nh s&aacute;ch bảo mật ri&ecirc;ng.

Bằng c&aacute;ch sử dụng BlueGecko, một nền tảng quản l&yacute; dữ liệu hỗ trợ AI, đội ngũ của Anand đ&atilde; tự động h&oacute;a quy tr&igrave;nh lập bản đồ dữ liệu vốn cực kỳ tốn thời gian. C&ocirc;ng cụ n&agrave;y ho&agrave;n th&agrave;nh khoảng 80% việc &aacute;nh xạ dữ liệu, gi&uacute;p giảm 30% nỗ lực so với phương ph&aacute;p thủ c&ocirc;ng v&agrave; mang lại kết quả ch&iacute;nh x&aacute;c hơn.

Trong khi đ&oacute;, tại Thomson Reuters, CTO Joel Hron cho biết họ đang ph&aacute;t triển một hệ thống AI để hỗ trợ qu&aacute; tr&igrave;nh thẩm định (due diligence). C&ocirc;ng cụ n&agrave;y gi&uacute;p đảm bảo t&iacute;nh nhất qu&aacute;n trong c&aacute;ch nh&acirc;n vi&ecirc;n đ&aacute;nh gi&aacute; c&aacute;c thương vụ, ph&aacute;t hiện rủi ro v&agrave; giảm thiểu lo ngại ngay từ giai đoạn đầu. Theo &ocirc;ng, việc đ&aacute;nh gi&aacute; rủi ro tốt hơn sẽ dẫn đến những thương vụ chất lượng hơn.

B&agrave;i học cho c&aacute;c CIO

D&ugrave; tiềm năng l&agrave; rất lớn, nhưng b&aacute;o c&aacute;o của McKinsey cho thấy mới chỉ c&oacute; khoảng 30% doanh nghiệp tham gia ứng dụng Gen AI ở mức độ trung b&igrave;nh đến cao. Nhiều tổ chức vẫn đang dừng lại ở việc cải thiện hiệu quả cục bộ thay v&igrave; thiết kế lại to&agrave;n bộ quy tr&igrave;nh xoay quanh tiềm năng của AI.

Bởi vậy, nhiều chuy&ecirc;n gia cho rằng nếu c&aacute;c CIO muốn đưa AI v&agrave;o quy tr&igrave;nh M&amp;A th&igrave; đầu ti&ecirc;n, họ phải x&aacute;c định r&otilde; m&ocirc; h&igrave;nh vận h&agrave;nh. Việc hợp nhất c&ocirc;ng nghệ chỉ th&agrave;nh c&ocirc;ng khi quản trị, ch&iacute;nh s&aacute;ch bảo mật v&agrave; c&aacute;c định nghĩa KPI được đồng nhất.

Tiếp đ&oacute;, c&ocirc;ng ty cần đầu tư mạnh v&agrave;o chuẩn h&oacute;a v&agrave; h&agrave;i h&ograve;a dữ liệu. C&aacute;c danh mục ph&acirc;n loại (taxonomies) phải r&otilde; r&agrave;ng v&agrave; nhất qu&aacute;n giữa c&aacute;c tổ chức.

Thứ ba l&agrave; tập trung l&agrave;m sạch dữ liệu. Những lỗi như tr&ugrave;ng lặp th&ocirc;ng tin kh&aacute;ch h&agrave;ng c&oacute; thể bị bỏ s&oacute;t nếu kh&ocirc;ng c&oacute; sự phối hợp giữa chuy&ecirc;n gia nghiệp vụ v&agrave; c&ocirc;ng cụ AI.

Cuối c&ugrave;ng, một lời khuy&ecirc;n quan trọng từ CIO Ankur Anand của Nash Squared l&agrave; &quot;H&atilde;y tr&aacute;nh một cuộc t&iacute;ch hợp kiểu Big Bang (b&ugrave;ng nổ một lần)&rdquo;.

Theo CIO Anand, mọi người cần x&aacute;c định một tr&igrave;nh tự dựa tr&ecirc;n c&aacute;c ti&ecirc;u chuẩn v&agrave; quan trọng nhất l&agrave; phải cuốn được đội ngũ con người đi c&ugrave;ng chứ kh&ocirc;ng chỉ l&agrave; t&iacute;ch hợp một doanh nghiệp.

AI c&oacute; thể l&agrave; &quot;bột ph&eacute;p&quot; diệu kỳ, nhưng con người v&agrave; quy tr&igrave;nh mới l&agrave; nền tảng để ph&eacute;p m&agrave;u đ&oacute; thực sự ph&aacute;t huy t&aacute;c dụng trong thế giới M&amp;A đầy khốc liệt.

*Nguồn: Wired, CNET, The Verge

<a href="https://markettimes.vn/tan-dung-ai-trong-m-a-giup-tiet-kiem-20-chi-phi-day-nhanh-50-tien-do-vu-khi-giup-cac-ong-lon-nuot-gon-doi-thu-trong-ky-nguyen-so-111502.html">Link gốc</a>

Kỷ nguyên AI khiến các CIO không còn phải "đập đi xây lại" cả hệ thống dữ liệu.
