Sự mở rộng của t&agrave;i sản số đang đặt ra y&ecirc;u cầu ng&agrave;y c&agrave;ng r&otilde; n&eacute;t về việc &ldquo;l&agrave;m chủ&rdquo; trong một m&ocirc;i trường kinh tế số. Kh&ocirc;ng chỉ l&agrave; c&acirc;u chuyện tiếp cận, vấn đề c&ograve;n nằm ở năng lực quản trị, bảo mật v&agrave; kiểm so&aacute;t c&aacute;c gi&aacute; trị được số h&oacute;a.

T&agrave;i sản số kh&ocirc;ng c&ograve;n l&agrave; kh&aacute;i niệm kỹ thuật

Sự ph&aacute;t triển của c&ocirc;ng nghệ số trong những năm gần đ&acirc;y đ&atilde; l&agrave;m thay đổi c&aacute;ch thức h&igrave;nh th&agrave;nh, lưu trữ v&agrave; vận h&agrave;nh t&agrave;i sản. Nếu trước đ&acirc;y, t&agrave;i sản thường gắn với c&aacute;c yếu tố hữu h&igrave;nh hoặc hệ thống truyền thống th&igrave; hiện nay, một phần đ&aacute;ng kể gi&aacute; trị đ&atilde; được số h&oacute;a v&agrave; tồn tại dưới dạng dữ liệu, t&agrave;i khoản hay nền tảng trực tuyến.

Theo &ocirc;ng V&otilde; Đỗ Thắng, Gi&aacute;m đốc Trung t&acirc;m đ&agrave;o tạo an ninh mạng ATHENA, phạm vi của t&agrave;i sản số đang ng&agrave;y c&agrave;ng mở rộng, phản &aacute;nh mức độ số h&oacute;a s&acirc;u hơn của c&aacute;c hoạt động kinh tế v&agrave; x&atilde; hội.

&ldquo;T&agrave;i sản số c&oacute; thể l&agrave; website, dữ liệu kh&aacute;ch h&agrave;ng, t&agrave;i khoản ng&acirc;n h&agrave;ng, t&agrave;i khoản mạng x&atilde; hội hay c&aacute;c phần mềm phục vụ vận h&agrave;nh&rdquo;, &ocirc;ng Thắng chia sẻ tại chuỗi chương tr&igrave;nh &ldquo;L&agrave;m chủ t&agrave;i sản số&rdquo; diễn ra ng&agrave;y 29-3 tại TPHCM.

Sự đa dạng n&agrave;y cho thấy t&agrave;i sản số kh&ocirc;ng c&ograve;n l&agrave; một kh&aacute;i niệm mang t&iacute;nh chuy&ecirc;n m&ocirc;n hẹp, m&agrave; đ&atilde; trở th&agrave;nh một phần thiết yếu trong hoạt động h&agrave;ng ng&agrave;y của cả c&aacute; nh&acirc;n v&agrave; tổ chức. Tuy nhi&ecirc;n, ch&iacute;nh việc ph&acirc;n t&aacute;n tr&ecirc;n nhiều nền tảng v&agrave; hệ thống kh&aacute;c nhau cũng khiến việc quản l&yacute; trở n&ecirc;n phức tạp hơn.

Trong bối cảnh đ&oacute;, rủi ro đối với t&agrave;i sản số kh&ocirc;ng chỉ đến từ c&aacute;c yếu tố kỹ thuật thuần t&uacute;y, m&agrave; c&ograve;n li&ecirc;n quan đến c&aacute;ch thức sử dụng v&agrave; tương t&aacute;c của con người. C&aacute;c h&igrave;nh thức tấn c&ocirc;ng hiện nay ng&agrave;y c&agrave;ng đa dạng, từ giả mạo th&ocirc;ng tin nhằm đ&aacute;nh cắp dữ liệu, ph&aacute;t t&aacute;n phần mềm độc hại cho đến chiếm quyền kiểm so&aacute;t t&agrave;i khoản.

D&ugrave; vậy, theo &ocirc;ng Thắng, một điểm đ&aacute;ng ch&uacute; &yacute; l&agrave; kh&ocirc;ng &iacute;t sự cố xuất ph&aacute;t từ những điểm yếu rất cơ bản trong th&oacute;i quen sử dụng. Những h&agrave;nh vi như sử dụng mật khẩu đơn giản, chia sẻ th&ocirc;ng tin đăng nhập hoặc thiếu cảnh gi&aacute;c với c&aacute;c li&ecirc;n kết lạ c&oacute; thể tạo ra những lỗ hổng đ&aacute;ng kể.

&ldquo;Chỉ một điểm yếu nhỏ cũng c&oacute; thể ảnh hưởng đến to&agrave;n bộ hệ thống&rdquo;, &ocirc;ng Thắng nhận định v&agrave; nhấn mạnh rằng yếu tố con người đang trở th&agrave;nh một trong những mắt x&iacute;ch quan trọng nhất trong chuỗi bảo vệ t&agrave;i sản số.

Từ g&oacute;c độ quản trị, điều n&agrave;y đặt ra y&ecirc;u cầu kh&ocirc;ng chỉ ở việc đầu tư c&ocirc;ng nghệ m&agrave; c&ograve;n ở việc x&acirc;y dựng th&oacute;i quen v&agrave; quy tr&igrave;nh sử dụng an to&agrave;n. C&aacute;c giải ph&aacute;p như x&aacute;c thực nhiều lớp, ph&acirc;n quyền truy cập hay kiểm so&aacute;t thiết bị đăng nhập đang dần trở th&agrave;nh những ti&ecirc;u chuẩn phổ biến.

Đ&aacute;ng ch&uacute; &yacute;, c&aacute;c y&ecirc;u cầu n&agrave;y kh&ocirc;ng c&ograve;n chỉ &aacute;p dụng cho doanh nghiệp. Khi c&aacute;c dịch vụ t&agrave;i ch&iacute;nh, thương mại điện tử hay truyền th&ocirc;ng x&atilde; hội ng&agrave;y c&agrave;ng ph&aacute;t triển, người d&ugrave;ng c&aacute; nh&acirc;n cũng trở th&agrave;nh một phần trực tiếp của hệ thống t&agrave;i sản số. Điều n&agrave;y đồng nghĩa với việc tr&aacute;ch nhiệm bảo vệ t&agrave;i sản kh&ocirc;ng c&ograve;n tập trung ở một chủ thể duy nhất, m&agrave; được ph&acirc;n bổ rộng hơn trong to&agrave;n bộ hệ sinh th&aacute;i.

Tại chương tr&igrave;nh, c&aacute;c &yacute; kiến cũng cho thấy việc &ldquo;l&agrave;m chủ t&agrave;i sản số&rdquo; cần được hiểu theo nghĩa rộng hơn, kh&ocirc;ng chỉ l&agrave; sở hữu m&agrave; c&ograve;n l&agrave; khả năng nhận diện, kiểm so&aacute;t v&agrave; bảo vệ t&agrave;i sản trong suốt v&ograve;ng đời sử dụng.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260330/images/7fec9c047ebff0e1a9ae.jpg" style="height:404px; width:600px" /> 
Chuỗi chương tr&igrave;nh &ldquo;L&agrave;m chủ t&agrave;i sản số&rdquo; diễn ra ng&agrave;y 29-3 tại TPHCM, tập trung thảo luận c&aacute;c vấn đề về t&agrave;i ch&iacute;nh số v&agrave; bảo mật. Ảnh: Minh Anh

Khoảng c&aacute;ch giữa tiếp cận v&agrave; hiểu biết

B&ecirc;n cạnh sự thay đổi về cấu tr&uacute;c t&agrave;i sản, h&agrave;nh vi của người d&ugrave;ng trong m&ocirc;i trường t&agrave;i ch&iacute;nh số cũng đang c&oacute; những chuyển dịch đ&aacute;ng ch&uacute; &yacute;. Sự ph&aacute;t triển của c&ocirc;ng nghệ v&agrave; c&aacute;c nền tảng trực tuyến đ&atilde; gi&uacute;p việc tiếp cận c&aacute;c sản phẩm t&agrave;i ch&iacute;nh trở n&ecirc;n dễ d&agrave;ng hơn, từ chứng kho&aacute;n, tiền m&atilde; h&oacute;a đến c&aacute;c k&ecirc;nh giao dịch quốc tế như forex.

Theo &ocirc;ng L&ecirc; Hồng &Acirc;n, CEO của Asia Business Insider, sự mở rộng của c&aacute;c nền tảng số đ&atilde; tạo điều kiện cho nhiều nh&oacute;m người d&ugrave;ng mới tham gia thị trường, đặc biệt l&agrave; giới trẻ. C&aacute;c k&ecirc;nh th&ocirc;ng tin tr&ecirc;n mạng x&atilde; hội v&agrave; nền tảng trực tuyến đ&oacute;ng vai tr&ograve; quan trọng trong việc lan tỏa kiến thức cũng như cơ hội đầu tư.

Tuy nhi&ecirc;n, mức độ tiếp cận nhanh cũng đặt ra những th&aacute;ch thức nhất định. Trong khi th&ocirc;ng tin ng&agrave;y c&agrave;ng phong ph&uacute;, khả năng kiểm chứng v&agrave; đ&aacute;nh gi&aacute; lại kh&ocirc;ng phải l&uacute;c n&agrave;o cũng theo kịp. Một bộ phận người d&ugrave;ng tham gia thị trường với kỳ vọng lợi nhuận trong thời gian ngắn, nhưng chưa c&oacute; đủ nền tảng kiến thức để nhận diện rủi ro.

&ldquo;Lừa đảo t&agrave;i ch&iacute;nh kh&ocirc;ng c&ograve;n l&agrave; hiện tượng đơn lẻ m&agrave; đ&atilde; được tổ chức với quy m&ocirc; lớn hơn&rdquo;, &ocirc;ng &Acirc;n nhận định.

Theo đ&oacute;, c&aacute;c m&ocirc; h&igrave;nh lừa đảo ng&agrave;y c&agrave;ng tinh vi, tận dụng c&ocirc;ng nghệ để x&acirc;y dựng h&igrave;nh ảnh chuy&ecirc;n nghiệp v&agrave; tạo dựng niềm tin. C&aacute;c h&igrave;nh thức n&agrave;y c&oacute; thể bao gồm việc x&acirc;y dựng c&aacute;c dự &aacute;n đầu tư giả, m&ocirc; phỏng nền tảng giao dịch hoặc sử dụng c&aacute;c chiến lược truyền th&ocirc;ng tr&ecirc;n mạng x&atilde; hội để thu h&uacute;t người tham gia. Trong nhiều trường hợp, ranh giới giữa th&ocirc;ng tin ch&iacute;nh thống v&agrave; th&ocirc;ng tin sai lệch trở n&ecirc;n kh&oacute; ph&acirc;n biệt, đặc biệt đối với những người mới tiếp cận thị trường.

Điều n&agrave;y cho thấy vấn đề kh&ocirc;ng chỉ nằm ở c&ocirc;ng nghệ, m&agrave; c&ograve;n ở năng lực tiếp nhận v&agrave; xử l&yacute; th&ocirc;ng tin của người d&ugrave;ng. Việc n&acirc;ng cao nhận thức, khả năng ph&acirc;n t&iacute;ch v&agrave; đ&aacute;nh gi&aacute; rủi ro trở th&agrave;nh một yếu tố quan trọng trong qu&aacute; tr&igrave;nh tham gia thị trường t&agrave;i ch&iacute;nh số.

Ở g&oacute;c nh&igrave;n rộng hơn, TS. Trần Qu&yacute;, Viện trưởng Viện Ph&aacute;t triển Kinh tế số Việt Nam (VIDE), cho rằng t&agrave;i sản số cần được đặt trong tổng thể của nền kinh tế số, nơi c&aacute;c gi&aacute; trị đang dần được số h&oacute;a v&agrave; giao dịch th&ocirc;ng qua c&aacute;c nền tảng c&ocirc;ng nghệ. Xu hướng n&agrave;y kh&ocirc;ng chỉ mở ra cơ hội tiếp cận thị trường rộng hơn, m&agrave; c&ograve;n l&agrave;m thay đổi c&aacute;ch thức tạo ra v&agrave; ph&acirc;n phối gi&aacute; trị.

Tuy nhi&ecirc;n, c&ugrave;ng với sự mở rộng đ&oacute; l&agrave; y&ecirc;u cầu về t&iacute;nh minh bạch v&agrave; cơ chế quản l&yacute; ph&ugrave; hợp. Khi c&aacute;c giao dịch ng&agrave;y c&agrave;ng diễn ra tr&ecirc;n m&ocirc;i trường số, việc đảm bảo t&iacute;nh an to&agrave;n v&agrave; độ tin cậy của hệ thống trở th&agrave;nh yếu tố then chốt.

Trong khi đ&oacute;, b&agrave; L&ecirc; Mỹ Huyền, Quản l&yacute; ph&aacute;t triển kinh doanh nền tảng BingX, cho biết c&aacute;c c&ocirc;ng cụ t&agrave;i ch&iacute;nh thế hệ mới đang g&oacute;p phần hỗ trợ người d&ugrave;ng tiếp cận thị trường thuận lợi hơn. Những nền tảng n&agrave;y gi&uacute;p đơn giản h&oacute;a quy tr&igrave;nh giao dịch, cung cấp nhiều c&ocirc;ng cụ ph&acirc;n t&iacute;ch v&agrave; mở rộng khả năng tiếp cận th&ocirc;ng tin.

D&ugrave; vậy, theo b&agrave;, hiệu quả sử dụng c&aacute;c c&ocirc;ng cụ n&agrave;y phụ thuộc đ&aacute;ng kể v&agrave;o c&aacute;ch tiếp cận của từng c&aacute; nh&acirc;n. Việc sử dụng c&ocirc;ng cụ m&agrave; kh&ocirc;ng đi k&egrave;m với hiểu biết đầy đủ về cơ chế vận h&agrave;nh v&agrave; rủi ro c&oacute; thể dẫn đến những hệ quả kh&ocirc;ng mong muốn.

Từ c&aacute;c g&oacute;c nh&igrave;n tr&ecirc;n, c&aacute;c chuy&ecirc;n gia cho rằng việc l&agrave;m chủ t&agrave;i sản số kh&ocirc;ng chỉ dừng ở yếu tố c&ocirc;ng nghệ hay cơ hội thị trường, m&agrave; gắn với năng lực tổng thể của người tham gia trong việc hiểu, kiểm so&aacute;t v&agrave; quản trị rủi ro.

&ldquo;C&ocirc;ng cụ hay nền tảng c&oacute; thể gi&uacute;p việc tiếp cận trở n&ecirc;n dễ d&agrave;ng hơn nhưng việc sử dụng hiệu quả đến đ&acirc;u lại phụ thuộc v&agrave;o c&aacute;ch mỗi người hiểu v&agrave; quản l&yacute; rủi ro của m&igrave;nh&rdquo;, b&agrave; L&ecirc; Mỹ Huyền nhấn mạnh, đồng thời cho rằng khi c&aacute;c gi&aacute; trị ng&agrave;y c&agrave;ng được số h&oacute;a, y&ecirc;u cầu về kiểm so&aacute;t v&agrave; quản trị sẽ ng&agrave;y c&agrave;ng trở n&ecirc;n r&otilde; n&eacute;t hơn đối với cả c&aacute; nh&acirc;n lẫn doanh nghiệp.

<a href="https://thesaigontimes.vn/tai-san-so-va-gioi-han-cua-viec-lam-chu/">Link gốc</a>

Sự mở rộng của tài sản số đang đặt ra yêu cầu ngày càng rõ nét về việc “làm chủ” trong một môi trường kinh tế số. Không chỉ là câu chuyện tiếp cận, vấn đề còn nằm ở năng lực quản trị, bảo mật và kiểm soát các giá trị được số hóa.

Tài chính

Saigon Times

Tài sản số và giới hạn của việc ‘làm chủ’

Phạm Lê Thái

WEB 3 l&#224; g&#236;? Chuy&#234;n gia th&#244;ng n&#227;o gi&#250;p em với. Tiện thể chuy&#234;n gia cho em hỏi *** với WEB 1 với WEB 2 l&#224; c&#225;i g&#236; ạ?

WEB 3 là gì? Chuyên gia thông não giúp em với. Tiện thể chuyên gia cho em hỏi *** với WEB 1 với WEB 2 là cái gì ạ?