Căng thẳng tại Trung Đ&ocirc;ng đang tạo ra l&agrave;n s&oacute;ng biến động mới đối với chuỗi vận tải to&agrave;n cầu. Cước vận chuyển tăng cao, tuyến h&agrave;ng hải thay đổi v&agrave; thời gian giao h&agrave;ng k&eacute;o d&agrave;i khiến gần 90% doanh nghiệp logistics Việt Nam chịu t&aacute;c động, buộc phải tăng cường quản trị rủi ro v&agrave; điều chỉnh chiến lược kinh doanh.

	Những diễn biến căng thẳng tại Trung Đ&ocirc;ng đang g&acirc;y ra nhiều x&aacute;o trộn đối với hoạt động vận tải v&agrave; chuỗi cung ứng to&agrave;n cầu. Đối với Việt Nam &ndash; một nền kinh tế c&oacute; độ mở lớn v&agrave; phụ thuộc nhiều v&agrave;o xuất nhập khẩu &ndash; lĩnh vực logistics nhanh ch&oacute;ng cảm nhận được &aacute;p lực.

	Gần 90% doanh nghiệp chịu t&aacute;c động

	Theo khảo s&aacute;t nhanh do Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA) thực hiện từ ng&agrave;y 3 đến 11/3/2026, phần lớn doanh nghiệp (DN) logistics trong nước đang chịu t&aacute;c động r&otilde; rệt từ t&igrave;nh h&igrave;nh địa ch&iacute;nh trị.

	<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260316/images/e94282b87a1a4598803c0538bf272127-5904.png" style="width: 600px; height: 362px;" />

	C&aacute;c DN logistics Việt Nam đang chịu &aacute;p lực lớn từ việc cước vận tải tăng, thời gian giao h&agrave;ng k&eacute;o d&agrave;i v&agrave; chi ph&iacute; vận h&agrave;nh gia tăng.

	Kết quả khảo s&aacute;t cho thấy 89,8% DN đ&aacute;nh gi&aacute; mức độ ảnh hưởng từ trung b&igrave;nh đến đặc biệt nghi&ecirc;m trọng. Đ&aacute;ng ch&uacute; &yacute;, 51% DN cho biết t&aacute;c động đ&atilde; đạt mức 4&ndash;5, tương đương với ngưỡng nghi&ecirc;m trọng hoặc khủng hoảng trong hoạt động kinh doanh.

	Con số n&agrave;y phản &aacute;nh mức độ nhạy cảm rất cao của ng&agrave;nh vận tải v&agrave; chuỗi cung ứng đối với c&aacute;c biến động địa ch&iacute;nh trị to&agrave;n cầu.

	Trước bối cảnh đ&oacute;, VLA dự kiến tổ chức hội thảo trực tuyến v&agrave;o ng&agrave;y 24/3 sắp tới nhằm thảo luận về tr&aacute;ch nhiệm ph&aacute;p l&yacute;, rủi ro hợp đồng v&agrave; giải ph&aacute;p bảo hiểm trong vận tải quốc tế. Sự kiện được kỳ vọng gi&uacute;p DN cập nhật th&ocirc;ng tin, nhận diện rủi ro v&agrave; t&igrave;m kiếm giải ph&aacute;p bảo vệ hoạt động kinh doanh.

	Một l&atilde;nh đạo DN logistics tại TP.HCM cho biết chỉ cần một tuyến h&agrave;ng hải quan trọng bị gi&aacute;n đoạn, chi ph&iacute; vận tải c&oacute; thể tăng l&ecirc;n rất nhanh.

	&ldquo;Chỉ cần thay đổi lộ tr&igrave;nh để tr&aacute;nh khu vực rủi ro, h&agrave;nh tr&igrave;nh vận chuyển c&oacute; thể k&eacute;o d&agrave;i th&ecirc;m nhiều ng&agrave;y. Điều đ&oacute; khiến chi ph&iacute; vận h&agrave;nh tăng mạnh v&agrave; DN rất kh&oacute; giữ ổn định gi&aacute; dịch vụ cho kh&aacute;ch h&agrave;ng&rdquo;, vị l&atilde;nh đạo n&agrave;y chia sẻ.

	Theo c&aacute;c chuy&ecirc;n gia logistics, xung đột tại Trung Đ&ocirc;ng đ&atilde; ảnh hưởng đến c&aacute;c tuyến h&agrave;ng hải chiến lược, đặc biệt l&agrave; Eo biển Hormuz, khiến lưu lượng t&agrave;u qua khu vực n&agrave;y giảm mạnh.

	Để đảm bảo an to&agrave;n, nhiều t&agrave;u vận tải phải đổi hướng đi v&ograve;ng qua Mũi Hảo Vọng thay v&igrave; đi qua Trung Đ&ocirc;ng. Tuyến đường d&agrave;i hơn l&agrave;m tăng chi ph&iacute; nhi&ecirc;n liệu, chi ph&iacute; vận h&agrave;nh v&agrave; k&eacute;o d&agrave;i thời gian vận chuyển.

	Hệ quả l&agrave; gi&aacute; cước vận tải biển to&agrave;n cầu tăng mạnh trong thời gian ngắn.

	Kết quả khảo s&aacute;t của VLA cho thấy gi&aacute; cước vận tải tăng đột biến đang l&agrave; th&aacute;ch thức lớn nhất đối với DN logistics Việt Nam hiện nay.

	Cụ thể, 42,9% DN cho rằng chi ph&iacute; vận tải tăng mạnh l&agrave; yếu tố g&acirc;y &aacute;p lực lớn nhất đối với hoạt động kinh doanh.

	Khi qu&atilde;ng đường vận chuyển d&agrave;i hơn, t&agrave;u biển v&agrave; m&aacute;y bay phải ti&ecirc;u thụ nhiều nhi&ecirc;n liệu hơn, k&eacute;o theo chi ph&iacute; vận h&agrave;nh tăng. Những chi ph&iacute; n&agrave;y sau đ&oacute; được phản &aacute;nh trực tiếp v&agrave;o gi&aacute; cước vận tải.

	B&ecirc;n cạnh chi ph&iacute; vận chuyển, DN logistics c&ograve;n phải đối mặt với nhiều t&aacute;c động kh&aacute;c trong chuỗi cung ứng.

	Khoảng 16,3% DN cho biết thời gian vận chuyển k&eacute;o d&agrave;i so với b&igrave;nh thường. Điều n&agrave;y kh&ocirc;ng chỉ ảnh hưởng đến tiến độ giao h&agrave;ng m&agrave; c&ograve;n l&agrave;m ph&aacute;t sinh th&ecirc;m chi ph&iacute; lưu kho, lưu b&atilde;i v&agrave; chi ph&iacute; quản l&yacute;.

	Siết quản trị rủi ro, giảm &aacute;p lực chi ph&iacute;

	Ngo&agrave;i ra, 14,3% DN phản &aacute;nh t&igrave;nh trạng kh&aacute;ch h&agrave;ng tr&igrave; ho&atilde;n hoặc hủy đơn h&agrave;ng do lo ngại rủi ro vận chuyển cũng như chi ph&iacute; logistics tăng cao.

	Một số DN cũng gặp kh&oacute; khăn trong việc đặt chỗ vận tải. Khoảng 4,1% DN cho biết việc đặt chỗ tr&ecirc;n t&agrave;u hoặc m&aacute;y bay trở n&ecirc;n kh&oacute; khăn hơn, đặc biệt trong những giai đoạn cao điểm.

	Chi ph&iacute; bảo hiểm h&agrave;ng h&oacute;a cũng c&oacute; xu hướng tăng l&ecirc;n, d&ugrave; tỷ lệ DN phản &aacute;nh vấn đề n&agrave;y hiện mới ở mức khoảng 2%.

	Theo c&aacute;c chuy&ecirc;n gia bảo hiểm, nếu t&igrave;nh h&igrave;nh bất ổn tại Trung Đ&ocirc;ng k&eacute;o d&agrave;i, c&aacute;c điều khoản bảo hiểm li&ecirc;n quan đến rủi ro chiến tranh hoặc rủi ro đặc biệt c&oacute; thể tiếp tục được điều chỉnh theo hướng tăng ph&iacute;.

	Đ&aacute;nh gi&aacute; mới nhất từ C&ocirc;ng ty chứng kho&aacute;n Guotai Junan Securities (IVS) cho thấy nh&oacute;m DN vận tải biển l&agrave; một trong những ng&agrave;nh chịu t&aacute;c động lớn nhất từ xung đột Trung Đ&ocirc;ng.

	Theo IVS, thị trường vận tải dầu mỏ đang phản ứng mạnh trước những rủi ro tại khu vực n&agrave;y.

	Hiện gi&aacute; thu&ecirc; t&agrave;u chở dầu si&ecirc;u lớn VLCC đ&atilde; vượt 200.000 USD/ng&agrave;y, mức cao nhất trong v&ograve;ng 6 năm. Trong khi đ&oacute;, cước vận chuyển tuyến Trung Đ&ocirc;ng &ndash; Trung Quốc đ&atilde; tăng hơn 40% chỉ sau v&agrave;i ng&agrave;y giao tranh.

	Trong lĩnh vực vận tải kh&iacute; h&oacute;a lỏng, thị trường LNG cũng ghi nhận biến động mạnh. Sau khi Qatar tạm thời ngừng sản xuất, gi&aacute; thu&ecirc; t&agrave;u chở LNG theo ng&agrave;y đ&atilde; tăng hơn 40%.

	Ở mảng vận tải container, cước vận chuyển tuyến ch&acirc;u &Aacute; &ndash; ch&acirc;u &Acirc;u đ&atilde; tăng từ 30% đến 50% trong ngắn hạn, thậm ch&iacute; một số tuyến c&ograve;n ghi nhận mức tăng cao hơn.

	Trong khi đ&oacute;, vận tải h&agrave;ng rời kh&ocirc; được đ&aacute;nh gi&aacute; l&agrave; &iacute;t chịu t&aacute;c động hơn so với c&aacute;c ph&acirc;n kh&uacute;c kh&aacute;c.

	Theo c&aacute;c chuy&ecirc;n gia, thứ tự nhạy cảm của c&aacute;c lĩnh vực vận tải trước xung đột Trung Đ&ocirc;ng hiện nay lần lượt l&agrave;: Vận tải dầu mỏ, vận tải LNG, vận tải container, vận tải h&agrave;ng rời kh&ocirc;.

	D&ugrave; chịu nhiều &aacute;p lực từ chi ph&iacute; nhi&ecirc;n liệu v&agrave; rủi ro tuyến đường, một số DN vận tải biển vẫn c&oacute; thể hưởng lợi từ việc gi&aacute; cước vận tải tăng.

	Chẳng hạn, CTCP Vận tải v&agrave; Xếp dỡ Hải An (HAH) sở hữu đội t&agrave;u cho thu&ecirc; định hạn lớn. Trong bối cảnh tuyến vận tải k&eacute;o d&agrave;i, nhu cầu thu&ecirc; t&agrave;u tăng l&ecirc;n c&oacute; thể gi&uacute;p DN n&agrave;y hưởng lợi từ gi&aacute; thu&ecirc; cao hơn.

	Tương tự, Tổng c&ocirc;ng ty cổ phần Vận tải Dầu kh&iacute; (PVT) v&agrave; CTCP Vận tải biển Việt Nam (VOS) hoạt động trong lĩnh vực vận tải dầu, h&oacute;a chất v&agrave; h&agrave;ng rời, với nhiều tuyến khai th&aacute;c tại khu vực nội &Aacute; v&agrave; Trung Đ&ocirc;ng.

	C&aacute;c DN n&agrave;y c&oacute; thể hưởng lợi từ mức cước vận tải tăng, d&ugrave; trong ngắn hạn vẫn phải đối mặt với c&aacute;c rủi ro về tuyến đường v&agrave; chi ph&iacute; nhi&ecirc;n liệu.

	Trước bối cảnh địa ch&iacute;nh trị nhiều biến động, c&aacute;c chuy&ecirc;n gia cho rằng DN logistics Việt Nam cần đặc biệt ch&uacute; trọng đến quản trị rủi ro v&agrave; hiểu r&otilde; tr&aacute;ch nhiệm ph&aacute;p l&yacute; trong c&aacute;c hợp đồng vận tải quốc tế.

	Trong chuỗi vận tải quốc tế, tr&aacute;ch nhiệm của từng b&ecirc;n &ndash; từ chủ h&agrave;ng, h&atilde;ng t&agrave;u, h&atilde;ng h&agrave;ng kh&ocirc;ng đến DN giao nhận &ndash; thường được quy định rất cụ thể trong hợp đồng.

	Nếu kh&ocirc;ng hiểu r&otilde; c&aacute;c điều khoản n&agrave;y, DN logistics c&oacute; thể phải đối mặt với những tổn thất t&agrave;i ch&iacute;nh lớn khi xảy ra sự cố.

	Trước &aacute;p lực ng&agrave;y c&agrave;ng lớn từ thị trường quốc tế, nhiều DN logistics cũng đ&atilde; đưa ra c&aacute;c kiến nghị nhằm giảm bớt kh&oacute; khăn trong giai đoạn hiện nay.

	Theo VLA, một trong những đề xuất được nhiều DN quan t&acirc;m l&agrave; việc b&igrave;nh ổn thị trường năng lượng, đặc biệt l&agrave; theo d&otilde;i v&agrave; kiểm so&aacute;t nguồn cung cũng như gi&aacute; xăng dầu trong nước.

	B&ecirc;n cạnh đ&oacute;, DN cũng đề xuất xem x&eacute;t c&aacute;c ch&iacute;nh s&aacute;ch hỗ trợ về thuế v&agrave; ph&iacute;, bao gồm: giảm thuế thu nhập DN, giảm thuế gi&aacute; trị gia tăng, điều chỉnh một số loại ph&iacute; chuy&ecirc;n ng&agrave;nh trong lĩnh vực logistics.

	Ngo&agrave;i ra, việc kiểm so&aacute;t c&aacute;c loại phụ ph&iacute; trong chuỗi vận tải cũng l&agrave; vấn đề được nhiều DN quan t&acirc;m, nhằm hạn chế t&igrave;nh trạng chi ph&iacute; logistics tăng qu&aacute; nhanh trong bối cảnh bất ổn to&agrave;n cầu.

	&nbsp;Thế Vinh

	<a href="https://vnbusiness.vn/logistics-viet-nam-siet-rui-ro-truoc-bien-dong-tu-trung-dong.html">Link gốc</a>

Căng thẳng tại Trung Đông đang tạo ra làn sóng biến động mới đối với chuỗi vận tải toàn cầu. Cước vận chuyển tăng cao, tuyến hàng hải thay đổi và thời gian giao hàng kéo dài khiến gần 90% doanh nghiệp logistics Việt Nam chịu tác động, buộc phải tăng cường quản trị rủi ro và điều chỉnh chiến lược kinh doanh.


Kinh tế

Thời báo kinh doanh

Logistics Việt Nam siết rủi ro trước biến động từ Trung Đông

Phùng Đức Việt

Thế m&#224; HAH n&#243; vẫn đ&#225;nh cho sấp mặt

Thế mà HAH nó vẫn đánh cho sấp mặt