&nbsp;IFRS kh&ocirc;ng chỉ thay đổi chuẩn mực kế to&aacute;n m&agrave; c&ograve;n c&oacute; thể &ldquo;viết lại&rdquo; bức tranh t&agrave;i ch&iacute;nh của nhiều doanh nghiệp ni&ecirc;m yết.

L&agrave;m thay đổi đ&aacute;ng kể bức tranh t&agrave;i ch&iacute;nh

Theo Chứng kho&aacute;n Mirae Asset, việc chuyển đổi từ Chuẩn mực Kế to&aacute;n Việt Nam (VAS) sang Chuẩn mực B&aacute;o c&aacute;o T&agrave;i ch&iacute;nh Quốc tế (IFRS) c&oacute; thể l&agrave;m thay đổi đ&aacute;ng kể bức tranh t&agrave;i ch&iacute;nh của nhiều doanh nghiệp ni&ecirc;m yết.

Lộ tr&igrave;nh triển khai hiện nay về cơ bản chia th&agrave;nh ba giai đoạn: 2020 &ndash; 2021 l&agrave; thời kỳ chuẩn bị, giai đoạn 2022 &ndash; 2025 cho ph&eacute;p doanh nghiệp &aacute;p dụng tự nguyện v&agrave; sau năm 2025 dự kiến mở rộng &aacute;p dụng bắt buộc đối với c&aacute;c tập đo&agrave;n nh&agrave; nước, doanh nghiệp ni&ecirc;m yết v&agrave; doanh nghiệp đại ch&uacute;ng quy m&ocirc; lớn.

Tuy nhi&ecirc;n, do c&aacute;c văn bản hướng dẫn chi tiết vẫn đang trong qu&aacute; tr&igrave;nh ho&agrave;n thiện, nhiều chuy&ecirc;n gia cho rằng phải đến giai đoạn 2027&ndash;2029 IFRS mới thực sự được &aacute;p dụng rộng r&atilde;i đối với c&aacute;c doanh nghiệp ni&ecirc;m yết lớn.

<img src="https://static.fireant.vn/Upload/20260317/images/image(33).png" style="height:395px; width:600px">

IFRS (International Financial Reporting Standards) l&agrave; hệ thống chuẩn mực b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh quốc tế do Hội đồng Chuẩn mực Kế to&aacute;n Quốc tế (IASB) ban h&agrave;nh nhằm chuẩn h&oacute;a c&aacute;ch lập v&agrave; tr&igrave;nh b&agrave;y b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh tr&ecirc;n phạm vi to&agrave;n cầu.

Đối với nh&oacute;m 30 doanh nghiệp c&oacute; vốn h&oacute;a lớn nhất thị trường (ngoại trừ bất động sản), Mirae Asset cho rằng việc &aacute;p dụng IFRS c&oacute; thể khiến lợi nhuận, vốn chủ sở hữu cũng như c&aacute;c chỉ số định gi&aacute; của nhiều doanh nghiệp thay đổi đ&aacute;ng kể.

Một v&iacute; dụ điển h&igrave;nh l&agrave; Tập đo&agrave;n <a class='symbol'>FPT</a>. Theo ước t&iacute;nh của Mirae Asset, nếu &aacute;p dụng IFRS, lợi nhuận trước thuế của <a class='symbol'>FPT</a> c&oacute; thể tăng khoảng 30%, trong khi vốn chủ sở hữu tăng th&ecirc;m khoảng 12%.

<img src="https://static.fireant.vn/Upload/20260317/images/image(32).png" style="height:170px; width:606px">

Nguy&ecirc;n nh&acirc;n chủ yếu đến từ việc IFRS cho ph&eacute;p đ&aacute;nh gi&aacute; lại c&aacute;c khoản đầu tư t&agrave;i ch&iacute;nh theo gi&aacute; trị hợp l&yacute; (fair value) v&agrave; ghi nhận trực tiếp v&agrave;o lợi nhuận. Trong trường hợp của <a class='symbol'>FPT</a>, c&aacute;c khoản đầu tư v&agrave;o TPBank v&agrave; Chứng kho&aacute;n <a class='symbol'>FPT</a> c&oacute; thể được định gi&aacute; lại theo gi&aacute; thị trường thay v&igrave; ghi nhận theo gi&aacute; gốc như trong VAS.

Việc điều chỉnh n&agrave;y kh&ocirc;ng chỉ gi&uacute;p cải thiện lợi nhuận m&agrave; c&ograve;n khiến c&aacute;c chỉ số định gi&aacute; của doanh nghiệp trở n&ecirc;n hấp dẫn hơn. Theo m&ocirc; h&igrave;nh của Mirae Asset, P/E của <a class='symbol'>FPT</a> c&oacute; thể giảm khoảng 23%, trong khi P/B giảm khoảng 11%, qua đ&oacute; khiến cổ phiếu trở n&ecirc;n &ldquo;rẻ&rdquo; hơn tr&ecirc;n phương diện định gi&aacute;.

Một trường hợp đ&aacute;ng ch&uacute; &yacute; kh&aacute;c l&agrave; Vietnam Airlines &ndash; doanh nghiệp đang chịu &aacute;p lực lớn từ khoản lỗ lũy kế v&agrave; nền vốn chủ sở hữu mỏng.

Kh&aacute;c với <a class='symbol'>FPT</a>, lợi &iacute;ch của Vietnam Airlines chủ yếu đến từ việc IFRS cho ph&eacute;p đ&aacute;nh gi&aacute; lại t&agrave;i sản cố định theo gi&aacute; trị hợp l&yacute;, thay v&igrave; chỉ ghi nhận theo gi&aacute; gốc như trong chuẩn mực kế to&aacute;n Việt Nam.

<img src="https://static.fireant.vn/Upload/20260317/images/image(31).png" style="height:176px; width:603px">

Theo t&iacute;nh to&aacute;n của Mirae Asset, nếu &aacute;p dụng IFRS, vốn chủ sở hữu của Vietnam Airlines c&oacute; thể tăng th&ecirc;m khoảng 16% nhờ việc đ&aacute;nh gi&aacute; lại gi&aacute; trị t&agrave;i sản cố định hữu h&igrave;nh, đặc biệt l&agrave; đội t&agrave;u bay.

Điều n&agrave;y c&oacute; &yacute; nghĩa đ&aacute;ng kể đối với h&atilde;ng h&agrave;ng kh&ocirc;ng quốc gia, bởi hiện nay vốn chủ sở hữu của <a class='symbol'>HVN</a> chỉ chiếm khoảng 9% tổng t&agrave;i sản, trong khi doanh nghiệp vẫn đang g&aacute;nh khoản lỗ lũy kế lớn sau giai đoạn dịch bệnh. Việc vốn chủ sở hữu được cải thiện kh&ocirc;ng chỉ gi&uacute;p củng cố cấu tr&uacute;c t&agrave;i ch&iacute;nh m&agrave; c&ograve;n khiến chỉ số P/B của <a class='symbol'>HVN</a> giảm khoảng 14%, qua đ&oacute; hỗ trợ định gi&aacute; cổ phiếu tr&ecirc;n thị trường.

Chưa tạo ra t&aacute;c động lớn ngay lập tức

B&ecirc;n cạnh những yếu tố c&oacute; thể l&agrave;m thay đổi đ&aacute;ng kể lợi nhuận hoặc vốn chủ sở hữu, IFRS cũng k&eacute;o theo nhiều thay đổi trong c&aacute;ch ghi nhận kế to&aacute;n nhưng kh&ocirc;ng tạo ra t&aacute;c động lớn ngay lập tức đến kết quả kinh doanh.

Một v&iacute; dụ l&agrave; c&aacute;ch ghi nhận chiết khấu thanh to&aacute;n trong h&agrave;ng tồn kho. Theo IFRS, khoản chiết khấu n&agrave;y sẽ được ghi giảm trực tiếp v&agrave;o gi&aacute; trị h&agrave;ng tồn kho thay v&igrave; ghi nhận l&agrave; doanh thu t&agrave;i ch&iacute;nh như trong VAS. Điều n&agrave;y c&oacute; thể khiến lợi nhuận tại thời điểm chuyển đổi giảm nhẹ, nhưng về sau lại gi&uacute;p giảm gi&aacute; vốn khi h&agrave;ng tồn kho được b&aacute;n ra.

Ngo&agrave;i ra, c&aacute;c khoản phải thu v&agrave; phải trả cũng sẽ được hạch to&aacute;n theo phương ph&aacute;p gi&aacute; trị ph&acirc;n bổ v&agrave; l&atilde;i suất thực (EIR). Tuy nhi&ecirc;n, theo ước t&iacute;nh của Mirae Asset, những điều chỉnh n&agrave;y thường chỉ tạo ra ch&ecirc;nh lệch nhỏ, khoảng 0,1&ndash;1% tổng gi&aacute; trị điều chỉnh v&agrave; phần lớn c&oacute; xu hướng b&ugrave; trừ lẫn nhau.

<img src="https://static.fireant.vn/Upload/20260317/images/image(30).png" style="height:286px; width:602px">

Một số thay đổi kh&aacute;c của IFRS cũng c&oacute; thể ảnh hưởng đến c&aacute;ch nh&agrave; đầu tư nh&igrave;n nhận b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh của doanh nghiệp.

Chẳng hạn, c&aacute;c hợp đồng thu&ecirc; hoạt động sẽ được ghi nhận th&agrave;nh t&agrave;i sản quyền sử dụng v&agrave; nghĩa vụ nợ thu&ecirc;, thay v&igrave; chỉ được hạch to&aacute;n như chi ph&iacute; hoạt động như trước. Điều n&agrave;y khiến tổng t&agrave;i sản v&agrave; nợ phải trả của doanh nghiệp tăng l&ecirc;n, nhưng đồng thời EBITDA cũng tăng, dẫn tới việc EV/EBITDA giảm &ndash; yếu tố c&oacute; thể l&agrave;m thay đổi c&aacute;ch định gi&aacute; doanh nghiệp, đặc biệt trong c&aacute;c ng&agrave;nh b&aacute;n lẻ v&agrave; ti&ecirc;u d&ugrave;ng như Vinamilk (VNM), Thế giới Di động (MWG) v&agrave; Tập đo&agrave;n Masan (MSN).

Tương tự, chi ph&iacute; đại tu lớn cũng sẽ được ghi nhận như một phần của t&agrave;i sản cố định v&agrave; được khấu hao theo chu kỳ sử dụng, thay v&igrave; hạch to&aacute;n như chi ph&iacute; trả trước d&agrave;i hạn.

<a href="https://vietnamfinance.vn/ifrs-cu-hich-cho-fpt-phao-cuu-sinh-cho-vietnam-airlines-d141605.html">Link gốc</a>

 IFRS không chỉ thay đổi chuẩn mực kế toán mà còn có thể “viết lại” bức tranh tài chính của nhiều doanh nghiệp niêm yết.

&nbsp;IFRS kh&ocirc;ng chỉ thay đổi chuẩn mực kế to&aacute;n m&agrave; c&ograve;n c&oacute; thể &ldquo;viết lại&rdquo; bức tranh t&agrave;i ch&iacute;nh của nhiều doanh nghiệp ni&ecirc;m yết.

L&agrave;m thay đổi đ&aacute;ng kể bức tranh t&agrave;i ch&iacute;nh

Theo Chứng kho&aacute;n Mirae Asset, việc chuyển đổi từ Chuẩn mực Kế to&aacute;n Việt Nam (VAS) sang Chuẩn mực B&aacute;o c&aacute;o T&agrave;i ch&iacute;nh Quốc tế (IFRS) c&oacute; thể l&agrave;m thay đổi đ&aacute;ng kể bức tranh t&agrave;i ch&iacute;nh của nhiều doanh nghiệp ni&ecirc;m yết.

Lộ tr&igrave;nh triển khai hiện nay về cơ bản chia th&agrave;nh ba giai đoạn: 2020 &ndash; 2021 l&agrave; thời kỳ chuẩn bị, giai đoạn 2022 &ndash; 2025 cho ph&eacute;p doanh nghiệp &aacute;p dụng tự nguyện v&agrave; sau năm 2025 dự kiến mở rộng &aacute;p dụng bắt buộc đối với c&aacute;c tập đo&agrave;n nh&agrave; nước, doanh nghiệp ni&ecirc;m yết v&agrave; doanh nghiệp đại ch&uacute;ng quy m&ocirc; lớn.

Tuy nhi&ecirc;n, do c&aacute;c văn bản hướng dẫn chi tiết vẫn đang trong qu&aacute; tr&igrave;nh ho&agrave;n thiện, nhiều chuy&ecirc;n gia cho rằng phải đến giai đoạn 2027&ndash;2029 IFRS mới thực sự được &aacute;p dụng rộng r&atilde;i đối với c&aacute;c doanh nghiệp ni&ecirc;m yết lớn.

<img src="https://static.fireant.vn/Upload/20260317/images/image(33).png" style="height:395px; width:600px" />

IFRS (International Financial Reporting Standards) l&agrave; hệ thống chuẩn mực b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh quốc tế do Hội đồng Chuẩn mực Kế to&aacute;n Quốc tế (IASB) ban h&agrave;nh nhằm chuẩn h&oacute;a c&aacute;ch lập v&agrave; tr&igrave;nh b&agrave;y b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh tr&ecirc;n phạm vi to&agrave;n cầu.

Đối với nh&oacute;m 30 doanh nghiệp c&oacute; vốn h&oacute;a lớn nhất thị trường (ngoại trừ bất động sản), Mirae Asset cho rằng việc &aacute;p dụng IFRS c&oacute; thể khiến lợi nhuận, vốn chủ sở hữu cũng như c&aacute;c chỉ số định gi&aacute; của nhiều doanh nghiệp thay đổi đ&aacute;ng kể.

Một v&iacute; dụ điển h&igrave;nh l&agrave; Tập đo&agrave;n FPT. Theo ước t&iacute;nh của Mirae Asset, nếu &aacute;p dụng IFRS, lợi nhuận trước thuế của FPT c&oacute; thể tăng khoảng 30%, trong khi vốn chủ sở hữu tăng th&ecirc;m khoảng 12%.

<img src="https://static.fireant.vn/Upload/20260317/images/image(32).png" style="height:170px; width:606px" />

Nguy&ecirc;n nh&acirc;n chủ yếu đến từ việc IFRS cho ph&eacute;p đ&aacute;nh gi&aacute; lại c&aacute;c khoản đầu tư t&agrave;i ch&iacute;nh theo gi&aacute; trị hợp l&yacute; (fair value) v&agrave; ghi nhận trực tiếp v&agrave;o lợi nhuận. Trong trường hợp của FPT, c&aacute;c khoản đầu tư v&agrave;o TPBank v&agrave; Chứng kho&aacute;n FPT c&oacute; thể được định gi&aacute; lại theo gi&aacute; thị trường thay v&igrave; ghi nhận theo gi&aacute; gốc như trong VAS.

Việc điều chỉnh n&agrave;y kh&ocirc;ng chỉ gi&uacute;p cải thiện lợi nhuận m&agrave; c&ograve;n khiến c&aacute;c chỉ số định gi&aacute; của doanh nghiệp trở n&ecirc;n hấp dẫn hơn. Theo m&ocirc; h&igrave;nh của Mirae Asset, P/E của FPT c&oacute; thể giảm khoảng 23%, trong khi P/B giảm khoảng 11%, qua đ&oacute; khiến cổ phiếu trở n&ecirc;n &ldquo;rẻ&rdquo; hơn tr&ecirc;n phương diện định gi&aacute;.

Một trường hợp đ&aacute;ng ch&uacute; &yacute; kh&aacute;c l&agrave; Vietnam Airlines &ndash; doanh nghiệp đang chịu &aacute;p lực lớn từ khoản lỗ lũy kế v&agrave; nền vốn chủ sở hữu mỏng.

Kh&aacute;c với FPT, lợi &iacute;ch của Vietnam Airlines chủ yếu đến từ việc IFRS cho ph&eacute;p đ&aacute;nh gi&aacute; lại t&agrave;i sản cố định theo gi&aacute; trị hợp l&yacute;, thay v&igrave; chỉ ghi nhận theo gi&aacute; gốc như trong chuẩn mực kế to&aacute;n Việt Nam.

<img src="https://static.fireant.vn/Upload/20260317/images/image(31).png" style="height:176px; width:603px" />

Theo t&iacute;nh to&aacute;n của Mirae Asset, nếu &aacute;p dụng IFRS, vốn chủ sở hữu của Vietnam Airlines c&oacute; thể tăng th&ecirc;m khoảng 16% nhờ việc đ&aacute;nh gi&aacute; lại gi&aacute; trị t&agrave;i sản cố định hữu h&igrave;nh, đặc biệt l&agrave; đội t&agrave;u bay.

Điều n&agrave;y c&oacute; &yacute; nghĩa đ&aacute;ng kể đối với h&atilde;ng h&agrave;ng kh&ocirc;ng quốc gia, bởi hiện nay vốn chủ sở hữu của HVN chỉ chiếm khoảng 9% tổng t&agrave;i sản, trong khi doanh nghiệp vẫn đang g&aacute;nh khoản lỗ lũy kế lớn sau giai đoạn dịch bệnh. Việc vốn chủ sở hữu được cải thiện kh&ocirc;ng chỉ gi&uacute;p củng cố cấu tr&uacute;c t&agrave;i ch&iacute;nh m&agrave; c&ograve;n khiến chỉ số P/B của HVN giảm khoảng 14%, qua đ&oacute; hỗ trợ định gi&aacute; cổ phiếu tr&ecirc;n thị trường.

Chưa tạo ra t&aacute;c động lớn ngay lập tức

B&ecirc;n cạnh những yếu tố c&oacute; thể l&agrave;m thay đổi đ&aacute;ng kể lợi nhuận hoặc vốn chủ sở hữu, IFRS cũng k&eacute;o theo nhiều thay đổi trong c&aacute;ch ghi nhận kế to&aacute;n nhưng kh&ocirc;ng tạo ra t&aacute;c động lớn ngay lập tức đến kết quả kinh doanh.

Một v&iacute; dụ l&agrave; c&aacute;ch ghi nhận chiết khấu thanh to&aacute;n trong h&agrave;ng tồn kho. Theo IFRS, khoản chiết khấu n&agrave;y sẽ được ghi giảm trực tiếp v&agrave;o gi&aacute; trị h&agrave;ng tồn kho thay v&igrave; ghi nhận l&agrave; doanh thu t&agrave;i ch&iacute;nh như trong VAS. Điều n&agrave;y c&oacute; thể khiến lợi nhuận tại thời điểm chuyển đổi giảm nhẹ, nhưng về sau lại gi&uacute;p giảm gi&aacute; vốn khi h&agrave;ng tồn kho được b&aacute;n ra.

Ngo&agrave;i ra, c&aacute;c khoản phải thu v&agrave; phải trả cũng sẽ được hạch to&aacute;n theo phương ph&aacute;p gi&aacute; trị ph&acirc;n bổ v&agrave; l&atilde;i suất thực (EIR). Tuy nhi&ecirc;n, theo ước t&iacute;nh của Mirae Asset, những điều chỉnh n&agrave;y thường chỉ tạo ra ch&ecirc;nh lệch nhỏ, khoảng 0,1&ndash;1% tổng gi&aacute; trị điều chỉnh v&agrave; phần lớn c&oacute; xu hướng b&ugrave; trừ lẫn nhau.

<img src="https://static.fireant.vn/Upload/20260317/images/image(30).png" style="height:286px; width:602px" />

Một số thay đổi kh&aacute;c của IFRS cũng c&oacute; thể ảnh hưởng đến c&aacute;ch nh&agrave; đầu tư nh&igrave;n nhận b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh của doanh nghiệp.

Chẳng hạn, c&aacute;c hợp đồng thu&ecirc; hoạt động sẽ được ghi nhận th&agrave;nh t&agrave;i sản quyền sử dụng v&agrave; nghĩa vụ nợ thu&ecirc;, thay v&igrave; chỉ được hạch to&aacute;n như chi ph&iacute; hoạt động như trước. Điều n&agrave;y khiến tổng t&agrave;i sản v&agrave; nợ phải trả của doanh nghiệp tăng l&ecirc;n, nhưng đồng thời EBITDA cũng tăng, dẫn tới việc EV/EBITDA giảm &ndash; yếu tố c&oacute; thể l&agrave;m thay đổi c&aacute;ch định gi&aacute; doanh nghiệp, đặc biệt trong c&aacute;c ng&agrave;nh b&aacute;n lẻ v&agrave; ti&ecirc;u d&ugrave;ng như Vinamilk (VNM), Thế giới Di động (MWG) v&agrave; Tập đo&agrave;n Masan (MSN).

Tương tự, chi ph&iacute; đại tu lớn cũng sẽ được ghi nhận như một phần của t&agrave;i sản cố định v&agrave; được khấu hao theo chu kỳ sử dụng, thay v&igrave; hạch to&aacute;n như chi ph&iacute; trả trước d&agrave;i hạn.

<a href="https://vietnamfinance.vn/ifrs-cu-hich-cho-fpt-phao-cuu-sinh-cho-vietnam-airlines-d141605.html">Link gốc</a>