Nh&igrave;n v&agrave;o t&igrave;nh h&igrave;nh sa s&uacute;t của Th&eacute;p Nam Kim hay Th&eacute;p Pomina để thấy &ldquo;b&oacute;ng ma&rdquo; thua lỗ lu&ocirc;n đeo b&aacute;m c&aacute;c doanh nghiệp th&eacute;p nội địa. Điều n&agrave;y cần họ giải quyết những kh&oacute; khăn hiện hữu, n&acirc;ng cấp chuỗi cung ứng, cẩn trọng trước rủi ro cạnh tranh.

	CTCP Th&eacute;p Nam Kim (<a class='symbol'>NKG</a>) đang đầu tư mở rộng nh&agrave; m&aacute;y th&eacute;p tấm lợp Nam Kim Ph&uacute; Mỹ (ở Tp.HCM) với tổng vốn 6.200 tỷ đồng, tổng c&ocirc;ng suất 800.000 tấn t&ocirc;n mạ/năm. N&ecirc;́u kịp đưa vào vận hành như dự kiến trong qu&yacute; I/2026, theo giới quan s&aacute;t, nhà máy này có th&ecirc;̉ trở thành &ldquo;đi&ecirc;̉m bùng n&ocirc;̉&rdquo; mới, giúp c&ocirc;ng ty tái c&acirc;́u trúc lại cơ c&acirc;́u tiêu thụ giữa thị trường nội địa và xu&acirc;́t kh&acirc;̉u (XK).

	Giải quyết kh&oacute; khăn hiện hữu

	Tuy vậy, th&aacute;ch thức lớn m&agrave; doanh nghiệp (DN) n&agrave;y vẫn đang đối mặt l&agrave; do tỷ trọng XK cao n&ecirc;n chịu rủi ro đáng k&ecirc;̉ từ các biện pháp phòng vệ thương mại như thu&ecirc;́ ch&ocirc;́ng bán phá giá và các hàng rào thu&ecirc;́ quan từ Mỹ và EU.

	<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260206/images/1736b3e9aa2b4de2ae3c2a81cfce93bf-4524.png" style="width: 606px; height: 367px;">

	C&aacute;c DN th&eacute;p nội địa cần n&acirc;ng cấp chuỗi cung ứng v&agrave; cẩn trọng rủi ro cạnh tranh để tr&aacute;nh &ldquo;b&oacute;ng ma&rdquo; thua lỗ.

	Trong b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh qu&yacute; IV/2025 được <a class='symbol'>NKG</a> c&ocirc;ng bố v&agrave;o thượng tuần th&aacute;ng 2/2026 cho thấy c&ocirc;ng ty vẫn gặp kh&oacute; về XK v&agrave; thị trường nội địa vẫn chưa đủ b&ugrave; đắp. Điều n&agrave;y l&agrave;m cho doanh thu v&agrave; lợi nhuận lũy kế năm 2025 giảm lần lượt 28% v&agrave; 56% so với năm 2024. V&agrave; sau 3 năm, c&ocirc;ng ty đ&atilde; lỗ trở lại với con số lỗ thuần hoạt động kinh doanh 27,3 tỷ đồng v&agrave; lỗ sau thuế 9 tỷ đồng.

	Trong khi đ&oacute;, nh&agrave; m&aacute;y Nam Kim Ph&uacute; Mỹ sắp đi v&agrave;o vận h&agrave;nh tạo &aacute;p lực lớn trong bối cảnh đầu ra kh&ocirc;ng qu&aacute; t&iacute;ch cực. Nhất l&agrave; chi ph&iacute; l&atilde;i vay (c&oacute; khoản nợ vay 6.867 tỷ đồng t&iacute;nh đến cuối năm 2025) v&agrave; khấu hao sẽ l&agrave; &aacute;p lực lớn l&ecirc;n lợi nhuận của <a class='symbol'>NKG</a> trong năm 2026.

	C&ograve;n với CTCP Th&eacute;p Pomina (<a class='symbol'>POM</a>), b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh qu&yacute; IV/2026 vừa c&ocirc;ng bố đ&atilde; ghi nhận khoản lỗ sau thuế 325 tỷ đồng (nới rộng so với mức lỗ 200 tỷ đồng c&ugrave;ng kỳ năm trước). T&iacute;nh lũy kế năm 2025 c&ocirc;ng ty n&agrave;y lỗ r&ograve;ng 838 tỷ đồng v&agrave; l&agrave; năm thứ 4 li&ecirc;n tiếp kinh doanh thua lỗ, n&acirc;ng tổng lỗ lũy kế l&ecirc;n 3.485 tỷ đồng.

	Nguy&ecirc;n nh&acirc;n thua lỗ l&agrave; do kinh doanh dưới gi&aacute; vốn. Trong đ&oacute;, đ&aacute;ng ch&uacute; &yacute; l&agrave; chịu &aacute;p lực lớn từ chi ph&iacute; t&agrave;i ch&iacute;nh, chủ yếu l&agrave; chi ph&iacute; l&atilde;i vay cao. Hơn nữa, do sản lượng ti&ecirc;u thụ giảm, dẫn đến doanh thu từ hoạt động sản xuất kinh doanh tại c&aacute;c c&ocirc;ng ty con giảm, trong khi c&aacute;c chi ph&iacute; lại ph&aacute;t sinh.

	Nh&igrave;n v&agrave;o hai trường hợp thua lỗ kể tr&ecirc;n để thấy kh&oacute; khăn vẫn đeo b&aacute;m c&aacute;c DN th&eacute;p nội địa, đ&ograve;i hỏi họ cần phải cẩn trọng hơn nữa trong thời gian tới để tr&aacute;nh rơi v&agrave;o cảnh sa s&uacute;t.

	Trong việc n&agrave;y, c&aacute;c DN th&eacute;p c&oacute; thể tham khảo c&aacute;ch &ldquo;tho&aacute;t lỗ&rdquo; như trường hợp CTCP Đầu tư Thương mại <a class='symbol'>SMC</a>. Như trong b&aacute;o c&aacute;o t&agrave;i ch&iacute;nh qu&yacute; IV/2025 mới c&ocirc;ng bố của <a class='symbol'>SMC</a> cho thấy lợi nhuận gộp ghi nhận 9,1 tỷ đồng, trong khi hồi qu&yacute; IV/2024 &acirc;m 25 tỷ đồng.

	C&oacute; được điều đ&oacute; l&agrave; nhờ hồi qu&yacute; IV/2025 c&ocirc;ng ty đ&atilde; triển khai thanh l&yacute; v&agrave; thu hẹp c&aacute;c mảng kinh doanh k&eacute;m hiệu quả, gi&uacute;p cải thiện r&otilde; rệt bi&ecirc;n lợi nhuận. T&iacute;nh lũy kế năm 2025 <a class='symbol'>SMC</a> c&oacute; được lợi nhuận sau thuế l&agrave; 185 tỷ đồng so với mức l&atilde;i 12,1 tỷ đồng hồi năm 2024.

	Hơn thế nữa, DN n&agrave;y đ&atilde; giải quyết c&aacute;c vấn đề kh&oacute; khăn hiện hữu bằng c&aacute;ch t&aacute;i cấu tr&uacute;c to&agrave;n diện, bao gồm t&aacute;i cấu tr&uacute;c to&agrave;n diện hoạt động sản xuất kinh doanh v&agrave; xử l&yacute; c&aacute;c khoản nợ phải thu chậm lu&acirc;n chuyển. C&ocirc;ng ty cũng chủ động cắt giảm v&agrave; thu hẹp những mảng kinh doanh k&eacute;m hiệu quả (bao gồm hoạt động sản xuất c&aacute;n tẩy mạ ống v&agrave; chế biến chế tạo thiết bị tự động).

	Qua đ&oacute; <a class='symbol'>SMC</a> đ&atilde; khắc phục được lỗ lũy kế, với lợi nhuận sau thuế chưa ph&acirc;n phối từ mức &acirc;m 139,6 tỷ đồng năm 2024 tăng l&ecirc;n 27,8 tỷ đồng năm 2025. Trong năm 2026 n&agrave;y, ph&iacute;a c&ocirc;ng ty cho biết sẽ tiếp tục b&aacute;m s&aacute;t kế hoạch t&aacute;i cấu tr&uacute;c v&agrave; phục hồi một c&aacute;ch mạnh mẽ.&nbsp;

	Thời gian tới, &ocirc;ng Nguyễn Quang Trung, Tổng gi&aacute;m đốc <a class='symbol'>SMC</a>, cho biết c&ocirc;ng ty sẽ n&acirc;ng cao năng lực quản trị, đẩy mạnh chuyển đổi số, mở rộng hoạt động kinh doanh th&eacute;p c&oacute; hiệu quả cao (như c&aacute;c sản phẩm th&eacute;p đặc th&ugrave; phục vụ ng&agrave;nh dầu kh&iacute;, h&oacute;a chất, tham gia s&acirc;u v&agrave;o chuỗi cung ứng của c&aacute;c DN FDI, gia c&ocirc;ng, định h&igrave;nh sản phẩm th&eacute;p chất lượng cao cho c&aacute;c nh&agrave; sản xuất điện tử, điện gia dụng, &ocirc; t&ocirc;, xe m&aacute;y).

	N&acirc;ng cấp chuỗi cung ứng, cẩn trọng rủi ro cạnh tranh

	Ngo&agrave;i c&aacute;ch l&agrave;m của <a class='symbol'>SMC</a>, để tr&aacute;nh rơi v&agrave;o cảnh thua lỗ c&ograve;n đ&ograve;i hỏi c&aacute;c DN th&eacute;p nội địa phải n&acirc;ng cao năng lực chuỗi cung ứng. B&agrave;n về vấn đề n&agrave;y, b&agrave; Johanna Vũ Thị Xoan, Giám đ&ocirc;́c chi&ecirc;́n lược phát tri&ecirc;̉n CTCP Kim loại Công nghiệp Stavian, chỉ r&otilde; thực trạng thương mại v&agrave; logistics ở ng&agrave;nh th&eacute;p Việt l&agrave; t&ocirc;̀n kho thép và nguyên liệu bi&ecirc;́n động mạnh theo giá th&ecirc;́ giới, kênh phân ph&ocirc;́i và thương mại thi&ecirc;́u đ&ocirc;̀ng bộ, chi phí logistics chi&ecirc;́m 8&ndash;12% giá thép (cao hơn mức trung bình khu vực).

	Để cải thiện t&igrave;nh h&igrave;nh n&agrave;y trong vấn đề logistics v&agrave; số h&oacute;a chuỗi cung ứng, b&agrave; Xoan c&oacute; lời khuy&ecirc;n cho c&aacute;c DN th&eacute;p nội địa l&agrave; n&ecirc;n ứng dụng công nghệ s&ocirc;́, như Internet vạn vật (IoT), C&ocirc;ng nghệ chuỗi khối (blockchain), Tr&iacute; tuệ nh&acirc;n tạo (AI) dự báo nhu c&acirc;̀u. Song song đ&oacute;, c&aacute;c DN cần quản lý t&ocirc;̀n kho tinh gọn, rút ngắn lead-time (khoảng thời gian kể từ l&uacute;c bắt đầu cho tới khi kết th&uacute;c của một quy tr&igrave;nh sản xuất).

	Mặt kh&aacute;c, c&aacute;c DN th&eacute;p cần cẩn trọng hơn nữa trước rủi ro cạnh tranh. Như lưu &yacute; từ Bộ phận ph&acirc;n t&iacute;ch thuộc C&ocirc;ng ty chứng kho&aacute;n PSI, một rủi ro c&acirc;̀n đặc biệt theo dõi đ&ocirc;́i với tiêu thụ và giá bán thép là nguy cơ gia tăng cạnh tranh khi ngành thép khu vực v&acirc;̃n đang chứng ki&ecirc;́n tình trạng dư cung và thị trường tiêu thụ chính là thị trường nội địa mới chỉ có những d&acirc;́u hiệu phục h&ocirc;̀i nhẹ.

	Trước b&ocirc;́i cảnh này, n&ecirc;́u các nhà sản xu&acirc;́t thép trong khu vực XK vào Việt Nam với giá bán cạnh tranh hơn, giá bán thép trong nước có th&ecirc;̉ chịu áp lực giảm. Đ&ocirc;̀ng thời, khả năng phục h&ocirc;̀i nhu c&acirc;̀u nội địa còn hạn ch&ecirc;́, chủ y&ecirc;́u tập trung ở mảng bất động sản và đ&acirc;̀u tư công, khi&ecirc;́n sức h&acirc;́p thụ của thị trường có th&ecirc;̉ sẽ là không đủ đ&ecirc;̉ cân bằng cung c&acirc;̀u.

	Ngo&agrave;i ra, c&aacute;c DN th&eacute;p n&ecirc;n ch&uacute; &yacute; đến rủi ro về khả năng hoạt động giải ngân v&ocirc;́n đ&acirc;̀u tư công chậm hơn so với k&ecirc;́ hoạch, hay thị trường bất động sản phục h&ocirc;̀i chậm lại, cũng như cạnh tranh từ đ&ocirc;́i thủ mới trong ngành.&nbsp;

	V&agrave; họ cần đặc biệt quan t&acirc;m đến vấn đề lãi su&acirc;́t có xu hướng tăng làm tăng chi phí tài chính, nhất l&agrave; với những DN đang có tỷ lệ nợ vay cao, đ&ecirc;̉ từ đ&oacute; cẩn trọng hơn khi huy động v&ocirc;́n đ&acirc;̀u tư các nhà máy mới.

	Trong khi đ&oacute;, x&eacute;t mặt ch&iacute;nh s&aacute;ch, như đ&aacute;nh gi&aacute; từ Bộ phận ph&acirc;n t&iacute;ch thuộc C&ocirc;ng ty chứng kho&aacute;n ABS, chính sách bảo hộ thương mại h&ocirc;̃ trợ ngành thép trong nước. Như hồi năm 2025, Bộ Công thương đã chính thức áp dụng thu&ecirc;́ ch&ocirc;́ng bán phá giá (CBPG) tạm thời với sản ph&acirc;̉m HRC nhập kh&acirc;̉u từ Trung Qu&ocirc;́c và tôn mạ nhập kh&acirc;̉u từ Trung Qu&ocirc;́c, Hàn Qu&ocirc;́c. Biện pháp này đã th&ecirc;̉ hiện rõ sự hiệu quả trong việc ngăn chặn làn sóng thép giá rẻ của Trung Qu&ocirc;́c &ldquo;tràn&rdquo; vào Việt Nam, giúp bảo vệ ngành thép nội địa.&nbsp;

	Ch&iacute;nh v&igrave; vậy, ph&iacute;a ABS kỳ vọng các chính sách này sẽ ti&ecirc;́p tục phát huy tính hiệu quả trong năm 2026 giúp tăng sản lượng tiêu thụ nội địa trong b&ocirc;́i cảnh chủ nghĩa bảo hộ toàn c&acirc;̀u gia tăng mạnh cùng ngu&ocirc;̀n cung thép dư thừa.&nbsp;

	Thế Vinh

	<a href="https://vnbusiness.vn/huong-di-nao-cho-doanh-nghiep-thep-noi-dia-tranh-bong-ma-thua-lo.html">Link gốc</a>

Nhìn vào tình hình sa sút của Thép Nam Kim hay Thép Pomina để thấy “bóng ma” thua lỗ luôn đeo bám các doanh nghiệp thép nội địa. Điều này cần họ giải quyết những khó khăn hiện hữu, nâng cấp chuỗi cung ứng, cẩn trọng trước rủi ro cạnh tranh.
