Tuy&ecirc;n bố của Iran về đ&oacute;ng cửa eo biển Hormuz, tuyến h&agrave;ng hải vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu to&agrave;n cầu, kh&ocirc;ng chỉ đang g&acirc;y rung chuyển thị trường quốc tế m&agrave; c&ograve;n đặt ra b&agrave;i to&aacute;n an ninh năng lượng đối với Việt Nam - quốc gia chi gần 17 tỷ USD mỗi năm để nhập khẩu xăng dầu, kh&iacute; dầu mỏ ho&aacute; lỏng (LPG) v&agrave; dầu th&ocirc;.

Nguy cơ gi&aacute;n đoạn chuỗi cung ứng

Theo dữ liệu từ Cục Hải quan, năm 2025 Việt Nam nhập khẩu 9,9 triệu tấn xăng dầu c&aacute;c loại, với kim ngạch khoảng 6,8 tỷ USD. Trong cơ cấu n&agrave;y, diesel chiếm tỷ trọng lớn nhất với khoảng 3,3 tỷ USD; xăng khoảng 1,6 tỷ USD, nhi&ecirc;n liệu bay hơn 1,5 tỷ USD, v&agrave; dầu mazut.

C&ugrave;ng với xăng dầu th&agrave;nh phẩm, LPG đạt khoảng 3,6 triệu tấn, trị gi&aacute; 2,1 tỷ USD trong cả năm. Ở nh&oacute;m dầu th&ocirc;, lượng nhập khẩu l&ecirc;n tới 14,1 triệu tấn, với kim ngạch khoảng 7,7 tỷ USD. Như vậy, ri&ecirc;ng ba nh&oacute;m năng lượng chủ chốt n&agrave;y đ&atilde; ti&ecirc;u tốn xấp xỉ 17 tỷ USD trong năm 2025, cho thấy mức độ phụ thuộc đ&aacute;ng kể của Việt Nam v&agrave;o nguồn cung b&ecirc;n ngo&agrave;i, d&ugrave; trong nước vẫn c&oacute; sản xuất v&agrave; chế biến.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260304/images/14a.jpg" style="height:337px; width:600px">

Nh&agrave; m&aacute;y lọc dầu Nghi Sơn gặp &aacute;p lực khi nhập khẩu lượng lớn dầu th&ocirc; từ t&acirc;m điểm Trung Đ&ocirc;ng

Hiện nay, hai nh&agrave; m&aacute;y lọc h&oacute;a dầu Nghi Sơn (Thanh H&oacute;a) v&agrave; B&igrave;nh Sơn (Dung Quất, Quảng Ng&atilde;i) đ&oacute;ng vai tr&ograve; cốt l&otilde;i, cung ứng khoảng 72-80% nhu cầu xăng dầu trong nước, đ&oacute;ng vai tr&ograve; &ldquo;tấm đệm&rdquo; quan trọng trước c&uacute; sốc b&ecirc;n ngo&agrave;i. Tuy nhi&ecirc;n, để duy tr&igrave; c&ocirc;ng suất, cả hai nh&agrave; m&aacute;y đều phải nhập khẩu một lượng dầu th&ocirc; đ&aacute;ng kể.

Ri&ecirc;ng năm ngo&aacute;i, Việt Nam đ&atilde; nhập khẩu hơn 10 triệu tấn dầu th&ocirc; từ Kuwait, với kim ngạch hơn 6 tỷ USD, chiếm tỷ trọng &aacute;p đảo trong tổng lượng dầu th&ocirc; nhập khẩu. Do đ&oacute;, khi khu vực Vịnh Ba Tư hoặc tuyến vận tải qua eo biển Hormuz xảy ra gi&aacute;n đoạn, t&aacute;c động đối với nguồn dầu th&ocirc; của Việt Nam sẽ trực diện v&agrave; đ&aacute;ng kể.

Trao đổi với PV Tiền Phong, &ocirc;ng Nguyễn Việt Thắng - Tổng Gi&aacute;m đốc C&ocirc;ng ty CP Lọc h&oacute;a dầu B&igrave;nh Sơn (<a class='symbol'>BSR</a>), cho biết Nh&agrave; m&aacute;y Lọc dầu Dung Quất hiện sử dụng khoảng 30-35% dầu th&ocirc; nhập khẩu, chủ yếu từ T&acirc;y Phi, khu vực Địa Trung Hải, Mỹ v&agrave; một phần từ Trung Đ&ocirc;ng. Do đ&oacute;, nếu xung đột tại Trung Đ&ocirc;ng k&eacute;o d&agrave;i, t&aacute;c động sẽ kh&ocirc;ng chỉ dừng ở gi&aacute; dầu tăng m&agrave; c&ograve;n k&eacute;o theo phụ ph&iacute;, cước vận chuyển, bảo hiểm h&agrave;ng hải leo thang, l&agrave;m gia tăng đ&aacute;ng kể chi ph&iacute; đầu v&agrave;o v&agrave; rủi ro t&agrave;i ch&iacute;nh.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260304/images/14b.jpg" style="height:400px; width:600px"> 
Gi&aacute; xăng dầu dự b&aacute;o sẽ tăng cao trong thời gian tới

Trước diễn biến phức tạp của thị trường quốc tế, l&atilde;nh đạo <a class='symbol'>BSR</a> cho hay đ&atilde; chủ động triển khai kế hoạch nhập khẩu v&agrave; tiếp nhận dầu th&ocirc; từ sớm. Đến hết th&aacute;ng 4, lượng dầu th&ocirc; phục vụ sản xuất đ&atilde; được chuẩn bị tương đương khoảng 120% c&ocirc;ng suất vận h&agrave;nh theo kế hoạch. Nguồn nguy&ecirc;n liệu cho th&aacute;ng 5 cơ bản đ&atilde; thu xếp xong, chỉ c&ograve;n thiếu khoảng 600.000 th&ugrave;ng để ho&agrave;n tất nhu cầu đến cuối th&aacute;ng. Hoạt động sản xuất v&igrave; vậy vẫn được duy tr&igrave; ổn định, kh&ocirc;ng để xảy ra gi&aacute;n đoạn.

Tuy vậy, theo &ocirc;ng Thắng điều lo ngại với xung đột hiện tại l&agrave; trong kịch bản xung đột k&eacute;o d&agrave;i tr&ecirc;n một th&aacute;ng, mặt bằng gi&aacute; dầu thế giới c&oacute; thể tăng r&otilde; rệt, thậm ch&iacute; một số đ&aacute;nh gi&aacute; đ&atilde; đặt ra khả năng quay lại v&ugrave;ng tr&ecirc;n 100 USD/th&ugrave;ng nếu nguồn cung bị gi&aacute;n đoạn nghi&ecirc;m trọng. C&ugrave;ng với đ&oacute;, c&ograve;n ảnh hưởng gi&aacute;n tiếp tới tiến độ giao h&agrave;ng, chi ph&iacute; vận tải v&agrave; bảo hiểm, v&agrave; khả năng gi&aacute;n đoạn chuỗi cung ứng khi một số quốc gia c&oacute; thể ưu ti&ecirc;n nhu cầu nội địa, hạn chế xuất khẩu, trong khi thị trường vận tải biển v&agrave; bảo hiểm biến động mạnh khiến thời gian giao h&agrave;ng k&eacute;o d&agrave;i.

&ldquo;Những yếu tố n&agrave;y c&oacute; thể t&aacute;c động trực tiếp tới kế hoạch vận h&agrave;nh nh&agrave; m&aacute;y, đặc biệt giai đoạn cuối qu&yacute; II v&agrave; đầu qu&yacute; III/2026&rdquo;, &ocirc;ng Thắng n&oacute;i. Để giảm nguy cơ thiếu hụt nguy&ecirc;n liệu khiến nh&agrave; m&aacute;y phải điều chỉnh c&ocirc;ng suất, l&atilde;nh đạo <a class='symbol'>BSR</a> cho biết, đang kiến nghị cơ quan c&oacute; thẩm quyền v&agrave; Petrovietnam xem x&eacute;t cơ chế ưu ti&ecirc;n để doanh nghiệp được mua tối đa dầu th&ocirc; v&agrave; condensate khai th&aacute;c trong nước; đồng thời cần &aacute;p dụng cơ chế tạm thời ưu ti&ecirc;n dầu th&ocirc; nội địa cho Nh&agrave; m&aacute;y Lọc dầu Dung Quất v&agrave; hạn chế xuất khẩu trong giai đoạn rủi ro cao, nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

L&atilde;nh đạo Cục Quản l&yacute; v&agrave; Ph&aacute;t triển thị trường trong nước khẳng định hiện tại, nguồn cung xăng dầu trong nước kh&ocirc;ng thiếu. Song một số đơn vị tr&ecirc;n thị trường c&oacute; biểu hiện b&aacute;n chậm, chiết khấu thấp hoặc t&acirc;m l&yacute; chờ gi&aacute;. &ldquo;Cục đ&atilde; chỉ đạo lực lượng quản l&yacute; thị trường tăng cường kiểm tra, gi&aacute;m s&aacute;t, nếu găm h&agrave;ng, đ&oacute;ng cửa sẽ bị xử l&yacute; nghi&ecirc;m&rdquo;, b&agrave; Nguyễn Th&uacute;y Hiền n&oacute;i.

Rủi ro nhập khẩu từ điểm n&oacute;ng

Ở nh&oacute;m LPG, hiện nay Việt Nam nhập một phần đ&aacute;ng kể đến từ khu vực V&ugrave;ng Vịnh như Ảrập X&ecirc;&uacute;t, UAE v&agrave; Kuwait. Nếu eo biển Hormuz bị siết chặt, nguồn LPG từ khu vực n&agrave;y c&oacute; thể bị chậm giao từ 1-3 tuần, thậm ch&iacute; l&acirc;u hơn nếu t&agrave;u phải v&ograve;ng tuyến hoặc neo chờ.

Chủ tịch Tổng C&ocirc;ng ty Dầu Việt Nam (PVOIL) Cao Ho&agrave;i Dương cho biết, trong điều kiện b&igrave;nh thường, nguồn cung của PVOIL chủ yếu đến từ hai nh&agrave; m&aacute;y lọc dầu trong nước l&agrave; Dung Quất v&agrave; Nghi Sơn, chiếm khoảng 80% sản lượng; 20% c&ograve;n lại được nhập khẩu, chủ yếu từ Singapore v&agrave; H&agrave;n Quốc. Hiện nguồn cung trong th&aacute;ng 3 vẫn được đảm bảo theo đ&uacute;ng hợp đồng do đ&atilde; c&oacute; tồn kho dầu th&ocirc; dự ph&ograve;ng.

Tuy nhi&ecirc;n, &ocirc;ng Dương lưu &yacute;, khả năng đ&aacute;p ứng trong c&aacute;c th&aacute;ng 4 v&agrave; 5 tới đ&acirc;y sẽ phụ thuộc lớn v&agrave;o diễn biến chiến sự v&agrave; t&igrave;nh h&igrave;nh vận tải quốc tế. Nếu xung đột k&eacute;o d&agrave;i hoặc c&aacute;c tuyến vận tải chiến lược bị gi&aacute;n đoạn, chi ph&iacute; nhập khẩu, phụ ph&iacute; v&agrave; bảo hiểm c&oacute; thể tăng mạnh, ảnh hưởng đến kế hoạch tạo nguồn.

Trong bối cảnh đ&oacute;, theo l&atilde;nh đạo PVOIL, cơ chế điều h&agrave;nh gi&aacute; trong nước cần linh hoạt, t&iacute;nh đ&uacute;ng, t&iacute;nh đủ chi ph&iacute; ph&aacute;t sinh để c&aacute;c thương nh&acirc;n đầu mối c&oacute; đủ nguồn lực t&agrave;i ch&iacute;nh duy tr&igrave; nhập khẩu v&agrave; ph&acirc;n phối. Nếu kh&ocirc;ng, nguy cơ kh&ocirc;ng nằm ở thiếu hợp đồng, m&agrave; l&agrave; thiếu d&ograve;ng tiền để bảo đảm nguồn cung kịp thời.

Trao đổi với PV Tiền Phong, b&agrave; Nguyễn Th&uacute;y Hiền - Ph&oacute; Cục trưởng Cục Quản l&yacute; v&agrave; Ph&aacute;t triển thị trường trong nước, Bộ C&ocirc;ng Thương cho biết, cơ quan quản l&yacute; đ&atilde; r&agrave; so&aacute;t tổng nguồn, tồn kho v&agrave; năng lực sản xuất của c&aacute;c nh&agrave; m&aacute;y lọc dầu trong nước để chủ động phương &aacute;n điều h&agrave;nh. Theo b&agrave; Hiền, Nh&agrave; m&aacute;y Lọc h&oacute;a dầu B&igrave;nh Sơn hiện chủ yếu nhập khẩu nguồn dầu th&ocirc; từ Mỹ, Brazil v&agrave; một số thị trường kh&aacute;c n&ecirc;n &iacute;t ảnh hưởng. Với lượng nguy&ecirc;n liệu đ&atilde; k&yacute; v&agrave; đang tr&ecirc;n đường vận chuyển, Lọc ho&aacute; dầu B&igrave;nh Sơn cơ bản bảo đảm đủ dầu th&ocirc; cho sản xuất đến hết th&aacute;ng 4. Trong trường hợp căng thẳng k&eacute;o d&agrave;i, doanh nghiệp cũng đ&atilde; chủ động t&igrave;m kiếm th&ecirc;m nguồn thay thế.

Đối với Nh&agrave; m&aacute;y Lọc dầu Nghi Sơn, do nguồn cung nhập từ Kuwait, đi qua khu vực eo biển Homuz n&ecirc;n c&oacute; t&aacute;c động nhất định. Tuy nhi&ecirc;n, trong th&aacute;ng 3 đ&atilde; c&oacute; ba l&ocirc; h&agrave;ng về an to&agrave;n, đi qua khu vực nguy hiểm v&agrave; đang tr&ecirc;n đường cập cảng. Với lượng dầu đang về v&agrave; tồn kho hiện c&oacute;, Nghi vẫn đủ nguy&ecirc;n liệu để sản xuất hết th&aacute;ng 3. Tuy nhi&ecirc;n, nếu chiến sự k&eacute;o d&agrave;i sang th&aacute;ng 4 th&igrave; sẽ c&oacute; &aacute;p lực, do đ&oacute; doanh nghiệp đang chủ động nhập khẩu bổ sung v&agrave; t&igrave;m kiếm c&aacute;c nguồn thay thế.

&ldquo;Ch&uacute;ng t&ocirc;i đang nắm rất s&aacute;t tổng nguồn v&agrave; tồn kho của từng doanh nghiệp để c&oacute; điều h&agrave;nh kịp thời. Cục đang x&acirc;y dựng c&aacute;c kịch bản điều h&agrave;nh tr&igrave;nh Ch&iacute;nh phủ, trong đ&oacute; t&iacute;nh đến c&aacute;c phương &aacute;n sử dụng Quỹ B&igrave;nh ổn gi&aacute;, điều chỉnh thuế ph&iacute; nếu cần thiết, cũng như phối hợp với c&aacute;c bộ, ng&agrave;nh li&ecirc;n quan nhằm r&uacute;t ngắn thủ tục th&ocirc;ng quan, hợp quy, bảo đảm nguồn ngoại tệ v&agrave; t&iacute;n dụng cho doanh nghiệp nhập khẩu khi c&oacute; biến động&rdquo;, b&agrave; Hiền n&oacute;i.

3 kịch bản t&aacute;c động

Chia sẻ với PV Tiền Phong, chuy&ecirc;n gia kinh tế Ng&ocirc; Tr&iacute; Long đưa ra ba kịch bản đối với thị trường dầu mỏ to&agrave;n cầu trong bối cảnh căng thẳng địa ch&iacute;nh trị leo thang, với mức độ t&aacute;c động kh&aacute;c nhau tới Việt Nam.

Kịch bản 1, căng thẳng &ldquo;n&oacute;ng nhưng kiểm so&aacute;t&rdquo;, xung đột kh&ocirc;ng k&eacute;o d&agrave;i, c&aacute;c tuyến vận tải vẫn hoạt động. Gi&aacute; dầu tăng do yếu tố t&acirc;m l&yacute; rồi hạ nhiệt khi thị trường ổn định. Với Việt Nam, &aacute;p lực điều h&agrave;nh gi&aacute; l&agrave; c&oacute;, nhưng lạm ph&aacute;t vẫn c&oacute; thể kiểm so&aacute;t nếu ch&iacute;nh s&aacute;ch linh hoạt v&agrave; minh bạch.

Kịch bản 2, leo thang k&eacute;o d&agrave;i v&agrave; gi&aacute;n đoạn một phần - kịch bản rủi ro cao nhất. T&agrave;u phải n&eacute; tuyến, ph&iacute; bảo hiểm v&agrave; cước vận tải tăng mạnh, gi&aacute; dầu c&oacute; thể quay lại v&ugrave;ng tr&ecirc;n 100 USD/th&ugrave;ng. Khi đ&oacute;, chi ph&iacute; logistics v&agrave; sản xuất leo thang, g&acirc;y sức &eacute;p k&eacute;p l&ecirc;n tăng trưởng v&agrave; CPI.

Kịch bản 3, sốc lớn tại eo biển Hormuz. Nếu lưu th&ocirc;ng bị hạn chế nghi&ecirc;m trọng, thị trường đối mặt c&uacute; sốc cung thực sự. Kh&ocirc;ng chỉ gi&aacute; xăng dầu tăng mạnh, m&agrave; c&ograve;n nguy cơ chậm t&agrave;u, đứt g&atilde;y chuỗi cung ứng, buộc doanh nghiệp n&acirc;ng tồn kho an to&agrave;n v&agrave; chịu &aacute;p lực t&agrave;i ch&iacute;nh lớn hơn.

&ldquo;Điểm mấu chốt l&agrave; chuẩn bị sẵn kịch bản điều h&agrave;nh, chủ động nguồn cung v&agrave; truyền th&ocirc;ng minh bạch để ổn định t&acirc;m l&yacute; thị trường, bởi trong mọi t&igrave;nh huống, kỳ vọng lu&ocirc;n l&agrave; yếu tố c&oacute; thể khuếch đại hoặc l&agrave;m dịu t&aacute;c động kinh tế&rdquo;, &ocirc;ng Long n&oacute;i.

Dương Hưng

<a href="https://tienphong.vn/diem-nong-xung-dot-trung-dong-tac-dong-viet-nam-bai-toan-17-ty-usd-nhap-khau-xang-dau-post1824586.tpo">Link gốc</a>

Tuyên bố của Iran về đóng cửa eo biển Hormuz, tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu, không chỉ đang gây rung chuyển thị trường quốc tế mà còn đặt ra bài toán an ninh năng lượng đối với Việt Nam - quốc gia chi gần 17 tỷ USD mỗi năm để nhập khẩu xăng dầu, khí dầu mỏ hoá lỏng (LPG) và dầu thô.

Tuy&ecirc;n bố của Iran về đ&oacute;ng cửa eo biển Hormuz, tuyến h&agrave;ng hải vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu to&agrave;n cầu, kh&ocirc;ng chỉ đang g&acirc;y rung chuyển thị trường quốc tế m&agrave; c&ograve;n đặt ra b&agrave;i to&aacute;n an ninh năng lượng đối với Việt Nam - quốc gia chi gần 17 tỷ USD mỗi năm để nhập khẩu xăng dầu, kh&iacute; dầu mỏ ho&aacute; lỏng (LPG) v&agrave; dầu th&ocirc;.

Nguy cơ gi&aacute;n đoạn chuỗi cung ứng

Theo dữ liệu từ Cục Hải quan, năm 2025 Việt Nam nhập khẩu 9,9 triệu tấn xăng dầu c&aacute;c loại, với kim ngạch khoảng 6,8 tỷ USD. Trong cơ cấu n&agrave;y, diesel chiếm tỷ trọng lớn nhất với khoảng 3,3 tỷ USD; xăng khoảng 1,6 tỷ USD, nhi&ecirc;n liệu bay hơn 1,5 tỷ USD, v&agrave; dầu mazut.

C&ugrave;ng với xăng dầu th&agrave;nh phẩm, LPG đạt khoảng 3,6 triệu tấn, trị gi&aacute; 2,1 tỷ USD trong cả năm. Ở nh&oacute;m dầu th&ocirc;, lượng nhập khẩu l&ecirc;n tới 14,1 triệu tấn, với kim ngạch khoảng 7,7 tỷ USD. Như vậy, ri&ecirc;ng ba nh&oacute;m năng lượng chủ chốt n&agrave;y đ&atilde; ti&ecirc;u tốn xấp xỉ 17 tỷ USD trong năm 2025, cho thấy mức độ phụ thuộc đ&aacute;ng kể của Việt Nam v&agrave;o nguồn cung b&ecirc;n ngo&agrave;i, d&ugrave; trong nước vẫn c&oacute; sản xuất v&agrave; chế biến.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260304/images/14a.jpg" style="height:337px; width:600px" />

Nh&agrave; m&aacute;y lọc dầu Nghi Sơn gặp &aacute;p lực khi nhập khẩu lượng lớn dầu th&ocirc; từ t&acirc;m điểm Trung Đ&ocirc;ng

Hiện nay, hai nh&agrave; m&aacute;y lọc h&oacute;a dầu Nghi Sơn (Thanh H&oacute;a) v&agrave; B&igrave;nh Sơn (Dung Quất, Quảng Ng&atilde;i) đ&oacute;ng vai tr&ograve; cốt l&otilde;i, cung ứng khoảng 72-80% nhu cầu xăng dầu trong nước, đ&oacute;ng vai tr&ograve; &ldquo;tấm đệm&rdquo; quan trọng trước c&uacute; sốc b&ecirc;n ngo&agrave;i. Tuy nhi&ecirc;n, để duy tr&igrave; c&ocirc;ng suất, cả hai nh&agrave; m&aacute;y đều phải nhập khẩu một lượng dầu th&ocirc; đ&aacute;ng kể.

Ri&ecirc;ng năm ngo&aacute;i, Việt Nam đ&atilde; nhập khẩu hơn 10 triệu tấn dầu th&ocirc; từ Kuwait, với kim ngạch hơn 6 tỷ USD, chiếm tỷ trọng &aacute;p đảo trong tổng lượng dầu th&ocirc; nhập khẩu. Do đ&oacute;, khi khu vực Vịnh Ba Tư hoặc tuyến vận tải qua eo biển Hormuz xảy ra gi&aacute;n đoạn, t&aacute;c động đối với nguồn dầu th&ocirc; của Việt Nam sẽ trực diện v&agrave; đ&aacute;ng kể.

Trao đổi với PV Tiền Phong, &ocirc;ng Nguyễn Việt Thắng - Tổng Gi&aacute;m đốc C&ocirc;ng ty CP Lọc h&oacute;a dầu B&igrave;nh Sơn (BSR), cho biết Nh&agrave; m&aacute;y Lọc dầu Dung Quất hiện sử dụng khoảng 30-35% dầu th&ocirc; nhập khẩu, chủ yếu từ T&acirc;y Phi, khu vực Địa Trung Hải, Mỹ v&agrave; một phần từ Trung Đ&ocirc;ng. Do đ&oacute;, nếu xung đột tại Trung Đ&ocirc;ng k&eacute;o d&agrave;i, t&aacute;c động sẽ kh&ocirc;ng chỉ dừng ở gi&aacute; dầu tăng m&agrave; c&ograve;n k&eacute;o theo phụ ph&iacute;, cước vận chuyển, bảo hiểm h&agrave;ng hải leo thang, l&agrave;m gia tăng đ&aacute;ng kể chi ph&iacute; đầu v&agrave;o v&agrave; rủi ro t&agrave;i ch&iacute;nh.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260304/images/14b.jpg" style="height:400px; width:600px" /> 
Gi&aacute; xăng dầu dự b&aacute;o sẽ tăng cao trong thời gian tới

Trước diễn biến phức tạp của thị trường quốc tế, l&atilde;nh đạo BSR cho hay đ&atilde; chủ động triển khai kế hoạch nhập khẩu v&agrave; tiếp nhận dầu th&ocirc; từ sớm. Đến hết th&aacute;ng 4, lượng dầu th&ocirc; phục vụ sản xuất đ&atilde; được chuẩn bị tương đương khoảng 120% c&ocirc;ng suất vận h&agrave;nh theo kế hoạch. Nguồn nguy&ecirc;n liệu cho th&aacute;ng 5 cơ bản đ&atilde; thu xếp xong, chỉ c&ograve;n thiếu khoảng 600.000 th&ugrave;ng để ho&agrave;n tất nhu cầu đến cuối th&aacute;ng. Hoạt động sản xuất v&igrave; vậy vẫn được duy tr&igrave; ổn định, kh&ocirc;ng để xảy ra gi&aacute;n đoạn.

Tuy vậy, theo &ocirc;ng Thắng điều lo ngại với xung đột hiện tại l&agrave; trong kịch bản xung đột k&eacute;o d&agrave;i tr&ecirc;n một th&aacute;ng, mặt bằng gi&aacute; dầu thế giới c&oacute; thể tăng r&otilde; rệt, thậm ch&iacute; một số đ&aacute;nh gi&aacute; đ&atilde; đặt ra khả năng quay lại v&ugrave;ng tr&ecirc;n 100 USD/th&ugrave;ng nếu nguồn cung bị gi&aacute;n đoạn nghi&ecirc;m trọng. C&ugrave;ng với đ&oacute;, c&ograve;n ảnh hưởng gi&aacute;n tiếp tới tiến độ giao h&agrave;ng, chi ph&iacute; vận tải v&agrave; bảo hiểm, v&agrave; khả năng gi&aacute;n đoạn chuỗi cung ứng khi một số quốc gia c&oacute; thể ưu ti&ecirc;n nhu cầu nội địa, hạn chế xuất khẩu, trong khi thị trường vận tải biển v&agrave; bảo hiểm biến động mạnh khiến thời gian giao h&agrave;ng k&eacute;o d&agrave;i.

&ldquo;Những yếu tố n&agrave;y c&oacute; thể t&aacute;c động trực tiếp tới kế hoạch vận h&agrave;nh nh&agrave; m&aacute;y, đặc biệt giai đoạn cuối qu&yacute; II v&agrave; đầu qu&yacute; III/2026&rdquo;, &ocirc;ng Thắng n&oacute;i. Để giảm nguy cơ thiếu hụt nguy&ecirc;n liệu khiến nh&agrave; m&aacute;y phải điều chỉnh c&ocirc;ng suất, l&atilde;nh đạo BSR cho biết, đang kiến nghị cơ quan c&oacute; thẩm quyền v&agrave; Petrovietnam xem x&eacute;t cơ chế ưu ti&ecirc;n để doanh nghiệp được mua tối đa dầu th&ocirc; v&agrave; condensate khai th&aacute;c trong nước; đồng thời cần &aacute;p dụng cơ chế tạm thời ưu ti&ecirc;n dầu th&ocirc; nội địa cho Nh&agrave; m&aacute;y Lọc dầu Dung Quất v&agrave; hạn chế xuất khẩu trong giai đoạn rủi ro cao, nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

L&atilde;nh đạo Cục Quản l&yacute; v&agrave; Ph&aacute;t triển thị trường trong nước khẳng định hiện tại, nguồn cung xăng dầu trong nước kh&ocirc;ng thiếu. Song một số đơn vị tr&ecirc;n thị trường c&oacute; biểu hiện b&aacute;n chậm, chiết khấu thấp hoặc t&acirc;m l&yacute; chờ gi&aacute;. &ldquo;Cục đ&atilde; chỉ đạo lực lượng quản l&yacute; thị trường tăng cường kiểm tra, gi&aacute;m s&aacute;t, nếu găm h&agrave;ng, đ&oacute;ng cửa sẽ bị xử l&yacute; nghi&ecirc;m&rdquo;, b&agrave; Nguyễn Th&uacute;y Hiền n&oacute;i.

Rủi ro nhập khẩu từ điểm n&oacute;ng

Ở nh&oacute;m LPG, hiện nay Việt Nam nhập một phần đ&aacute;ng kể đến từ khu vực V&ugrave;ng Vịnh như Ảrập X&ecirc;&uacute;t, UAE v&agrave; Kuwait. Nếu eo biển Hormuz bị siết chặt, nguồn LPG từ khu vực n&agrave;y c&oacute; thể bị chậm giao từ 1-3 tuần, thậm ch&iacute; l&acirc;u hơn nếu t&agrave;u phải v&ograve;ng tuyến hoặc neo chờ.

Chủ tịch Tổng C&ocirc;ng ty Dầu Việt Nam (PVOIL) Cao Ho&agrave;i Dương cho biết, trong điều kiện b&igrave;nh thường, nguồn cung của PVOIL chủ yếu đến từ hai nh&agrave; m&aacute;y lọc dầu trong nước l&agrave; Dung Quất v&agrave; Nghi Sơn, chiếm khoảng 80% sản lượng; 20% c&ograve;n lại được nhập khẩu, chủ yếu từ Singapore v&agrave; H&agrave;n Quốc. Hiện nguồn cung trong th&aacute;ng 3 vẫn được đảm bảo theo đ&uacute;ng hợp đồng do đ&atilde; c&oacute; tồn kho dầu th&ocirc; dự ph&ograve;ng.

Tuy nhi&ecirc;n, &ocirc;ng Dương lưu &yacute;, khả năng đ&aacute;p ứng trong c&aacute;c th&aacute;ng 4 v&agrave; 5 tới đ&acirc;y sẽ phụ thuộc lớn v&agrave;o diễn biến chiến sự v&agrave; t&igrave;nh h&igrave;nh vận tải quốc tế. Nếu xung đột k&eacute;o d&agrave;i hoặc c&aacute;c tuyến vận tải chiến lược bị gi&aacute;n đoạn, chi ph&iacute; nhập khẩu, phụ ph&iacute; v&agrave; bảo hiểm c&oacute; thể tăng mạnh, ảnh hưởng đến kế hoạch tạo nguồn.

Trong bối cảnh đ&oacute;, theo l&atilde;nh đạo PVOIL, cơ chế điều h&agrave;nh gi&aacute; trong nước cần linh hoạt, t&iacute;nh đ&uacute;ng, t&iacute;nh đủ chi ph&iacute; ph&aacute;t sinh để c&aacute;c thương nh&acirc;n đầu mối c&oacute; đủ nguồn lực t&agrave;i ch&iacute;nh duy tr&igrave; nhập khẩu v&agrave; ph&acirc;n phối. Nếu kh&ocirc;ng, nguy cơ kh&ocirc;ng nằm ở thiếu hợp đồng, m&agrave; l&agrave; thiếu d&ograve;ng tiền để bảo đảm nguồn cung kịp thời.

Trao đổi với PV Tiền Phong, b&agrave; Nguyễn Th&uacute;y Hiền - Ph&oacute; Cục trưởng Cục Quản l&yacute; v&agrave; Ph&aacute;t triển thị trường trong nước, Bộ C&ocirc;ng Thương cho biết, cơ quan quản l&yacute; đ&atilde; r&agrave; so&aacute;t tổng nguồn, tồn kho v&agrave; năng lực sản xuất của c&aacute;c nh&agrave; m&aacute;y lọc dầu trong nước để chủ động phương &aacute;n điều h&agrave;nh. Theo b&agrave; Hiền, Nh&agrave; m&aacute;y Lọc h&oacute;a dầu B&igrave;nh Sơn hiện chủ yếu nhập khẩu nguồn dầu th&ocirc; từ Mỹ, Brazil v&agrave; một số thị trường kh&aacute;c n&ecirc;n &iacute;t ảnh hưởng. Với lượng nguy&ecirc;n liệu đ&atilde; k&yacute; v&agrave; đang tr&ecirc;n đường vận chuyển, Lọc ho&aacute; dầu B&igrave;nh Sơn cơ bản bảo đảm đủ dầu th&ocirc; cho sản xuất đến hết th&aacute;ng 4. Trong trường hợp căng thẳng k&eacute;o d&agrave;i, doanh nghiệp cũng đ&atilde; chủ động t&igrave;m kiếm th&ecirc;m nguồn thay thế.

Đối với Nh&agrave; m&aacute;y Lọc dầu Nghi Sơn, do nguồn cung nhập từ Kuwait, đi qua khu vực eo biển Homuz n&ecirc;n c&oacute; t&aacute;c động nhất định. Tuy nhi&ecirc;n, trong th&aacute;ng 3 đ&atilde; c&oacute; ba l&ocirc; h&agrave;ng về an to&agrave;n, đi qua khu vực nguy hiểm v&agrave; đang tr&ecirc;n đường cập cảng. Với lượng dầu đang về v&agrave; tồn kho hiện c&oacute;, Nghi vẫn đủ nguy&ecirc;n liệu để sản xuất hết th&aacute;ng 3. Tuy nhi&ecirc;n, nếu chiến sự k&eacute;o d&agrave;i sang th&aacute;ng 4 th&igrave; sẽ c&oacute; &aacute;p lực, do đ&oacute; doanh nghiệp đang chủ động nhập khẩu bổ sung v&agrave; t&igrave;m kiếm c&aacute;c nguồn thay thế.

&ldquo;Ch&uacute;ng t&ocirc;i đang nắm rất s&aacute;t tổng nguồn v&agrave; tồn kho của từng doanh nghiệp để c&oacute; điều h&agrave;nh kịp thời. Cục đang x&acirc;y dựng c&aacute;c kịch bản điều h&agrave;nh tr&igrave;nh Ch&iacute;nh phủ, trong đ&oacute; t&iacute;nh đến c&aacute;c phương &aacute;n sử dụng Quỹ B&igrave;nh ổn gi&aacute;, điều chỉnh thuế ph&iacute; nếu cần thiết, cũng như phối hợp với c&aacute;c bộ, ng&agrave;nh li&ecirc;n quan nhằm r&uacute;t ngắn thủ tục th&ocirc;ng quan, hợp quy, bảo đảm nguồn ngoại tệ v&agrave; t&iacute;n dụng cho doanh nghiệp nhập khẩu khi c&oacute; biến động&rdquo;, b&agrave; Hiền n&oacute;i.

3 kịch bản t&aacute;c động

Chia sẻ với PV Tiền Phong, chuy&ecirc;n gia kinh tế Ng&ocirc; Tr&iacute; Long đưa ra ba kịch bản đối với thị trường dầu mỏ to&agrave;n cầu trong bối cảnh căng thẳng địa ch&iacute;nh trị leo thang, với mức độ t&aacute;c động kh&aacute;c nhau tới Việt Nam.

Kịch bản 1, căng thẳng &ldquo;n&oacute;ng nhưng kiểm so&aacute;t&rdquo;, xung đột kh&ocirc;ng k&eacute;o d&agrave;i, c&aacute;c tuyến vận tải vẫn hoạt động. Gi&aacute; dầu tăng do yếu tố t&acirc;m l&yacute; rồi hạ nhiệt khi thị trường ổn định. Với Việt Nam, &aacute;p lực điều h&agrave;nh gi&aacute; l&agrave; c&oacute;, nhưng lạm ph&aacute;t vẫn c&oacute; thể kiểm so&aacute;t nếu ch&iacute;nh s&aacute;ch linh hoạt v&agrave; minh bạch.

Kịch bản 2, leo thang k&eacute;o d&agrave;i v&agrave; gi&aacute;n đoạn một phần - kịch bản rủi ro cao nhất. T&agrave;u phải n&eacute; tuyến, ph&iacute; bảo hiểm v&agrave; cước vận tải tăng mạnh, gi&aacute; dầu c&oacute; thể quay lại v&ugrave;ng tr&ecirc;n 100 USD/th&ugrave;ng. Khi đ&oacute;, chi ph&iacute; logistics v&agrave; sản xuất leo thang, g&acirc;y sức &eacute;p k&eacute;p l&ecirc;n tăng trưởng v&agrave; CPI.

Kịch bản 3, sốc lớn tại eo biển Hormuz. Nếu lưu th&ocirc;ng bị hạn chế nghi&ecirc;m trọng, thị trường đối mặt c&uacute; sốc cung thực sự. Kh&ocirc;ng chỉ gi&aacute; xăng dầu tăng mạnh, m&agrave; c&ograve;n nguy cơ chậm t&agrave;u, đứt g&atilde;y chuỗi cung ứng, buộc doanh nghiệp n&acirc;ng tồn kho an to&agrave;n v&agrave; chịu &aacute;p lực t&agrave;i ch&iacute;nh lớn hơn.

&ldquo;Điểm mấu chốt l&agrave; chuẩn bị sẵn kịch bản điều h&agrave;nh, chủ động nguồn cung v&agrave; truyền th&ocirc;ng minh bạch để ổn định t&acirc;m l&yacute; thị trường, bởi trong mọi t&igrave;nh huống, kỳ vọng lu&ocirc;n l&agrave; yếu tố c&oacute; thể khuếch đại hoặc l&agrave;m dịu t&aacute;c động kinh tế&rdquo;, &ocirc;ng Long n&oacute;i.

Dương Hưng

<a href="https://tienphong.vn/diem-nong-xung-dot-trung-dong-tac-dong-viet-nam-bai-toan-17-ty-usd-nhap-khau-xang-dau-post1824586.tpo">Link gốc</a>