Trước đe dọa &aacute;p thuế của Tổng thống Trump li&ecirc;n quan đến Greenland, EU đang c&acirc;n nhắc h&agrave;ng loạt biện ph&aacute;p từ k&iacute;ch hoạt &#39;bazooka thương mại&#39; đến điều chỉnh quan hệ quốc ph&ograve;ng với Mỹ.

<img alt="" src="https://static.fireant.vn/Upload/20260120/images/vna_potal_eu_ap_dat_vong_trung_phat_thu_16_doi_voi_nga_7864654.jpg" style="height:400px; width:600px" />

Lần đầu ti&ecirc;n, EU c&acirc;n nhắc k&iacute;ch hoạt c&ocirc;ng cụ chống cưỡng &eacute;p kinh tế chưa từng sử dụng, nhằm đ&aacute;p trả c&aacute;c biện ph&aacute;p thuế quan v&agrave; sức &eacute;p ch&iacute;nh trị từ ch&iacute;nh quyền Tổng thống Trump. Ảnh: THX/TTXVN

Theo Wall Street Journal ng&agrave;y 18/1, trước những đe dọa &aacute;p thuế mới từ Tổng thống Mỹ Donald Trump li&ecirc;n quan đến tham vọng kiểm so&aacute;t Greenland, Li&ecirc;n minh ch&acirc;u &Acirc;u (EU) đang khẩn trương chuẩn bị c&aacute;c kịch bản đối ph&oacute;. Từ việc k&iacute;ch hoạt c&aacute;c c&ocirc;ng cụ kinh tế cực mạnh đến t&aacute;i thiết lập quan hệ quốc ph&ograve;ng, &quot;lục địa gi&agrave;&quot; đang cho thấy họ sẵn s&agrave;ng h&agrave;nh động như một khối thống nhất để bảo vệ chủ quyền v&agrave; lợi &iacute;ch kinh tế.

C&aacute;c nh&agrave; l&atilde;nh đạo ch&acirc;u &Acirc;u hiện đang đứng trước một thử th&aacute;ch lớn khi Tổng thống Trump c&ocirc;ng khai gắn liền thương mại với an ninh quốc gia th&ocirc;ng qua việc g&acirc;y &aacute;p lực l&ecirc;n Greenland - l&atilde;nh thổ tự trị của Đan Mạch. Nếu như trước đ&acirc;y, EU từng do dự đ&aacute;p trả c&aacute;c mức thuế &quot;Ng&agrave;y Giải ph&oacute;ng&quot; để duy tr&igrave; sự gắn kết trong NATO v&agrave; bảo vệ Ukraine, th&igrave; nay th&aacute;i độ đ&atilde; thay đổi r&otilde; rệt.

&Ocirc;ng Mujtaba Rahman, Gi&aacute;m đốc điều h&agrave;nh phụ tr&aacute;ch ch&acirc;u &Acirc;u tại Eurasia Group, nhận định: &ldquo;Lần n&agrave;y c&oacute; một cảm nhận rằng EU buộc phải phản ứng - rằng c&aacute;i gi&aacute; họ đang trả cho sự ủng hộ của Mỹ trong bối cảnh NATO v&agrave; Ukraine đang trở n&ecirc;n qu&aacute; cao&rdquo;.

Dưới đ&acirc;y l&agrave; c&aacute;c phương &aacute;n m&agrave; EU đang đặt l&ecirc;n b&agrave;n c&acirc;n trước thời hạn ng&agrave;y 1/2 - thời điểm c&aacute;c mức thuế mới của Mỹ dự kiến c&oacute; hiệu lực.

Thứ nhất, k&iacute;ch hoạt &quot;Bazooka&quot; - C&ocirc;ng cụ chống cưỡng &eacute;p kinh tế. Đ&acirc;y l&agrave; lựa chọn thu h&uacute;t sự ch&uacute; &yacute; nhất trong c&aacute;c cuộc thảo luận khẩn cấp của c&aacute;c đại sứ EU. &quot;Bazooka&quot; l&agrave; t&ecirc;n gọi của một quy định thương mại đ&atilde; c&oacute; hiệu lực hơn 2 năm nhưng chưa từng được sử dụng. Khi được k&iacute;ch hoạt, c&ocirc;ng cụ n&agrave;y cho ph&eacute;p EU phản c&ocirc;ng tr&ecirc;n diện rộng: Kiểm so&aacute;t xuất khẩu v&agrave; &aacute;p thuế đối với c&aacute;c dịch vụ, hạn chế quyền sở hữu tr&iacute; tuệ đối với c&aacute;c thực thể từ quốc gia g&acirc;y &aacute;p lực, kiềm chế khả năng tham gia đấu thầu c&aacute;c hợp đồng c&ocirc;ng tại ch&acirc;u &Acirc;u của c&aacute;c c&ocirc;ng ty Mỹ.

Cựu quan chức thương mại EU Ignacio Garc&iacute;a Bercero khẳng định: &ldquo;Nếu c&oacute; một ho&agrave;n cảnh n&agrave;o ho&agrave;n to&agrave;n biện minh cho việc k&iacute;ch hoạt c&ocirc;ng cụ chống cưỡng &eacute;p, th&igrave; ch&iacute;nh l&agrave; trường hợp n&agrave;y&rdquo;. Tuy nhi&ecirc;n, để triển khai, kế hoạch cần sự đồng thuận của hơn một nửa số quốc gia th&agrave;nh vi&ecirc;n EU, đại diện cho &iacute;t nhất 65% d&acirc;n số khối.

Thứ hai, trả đũa bằng thuế quan v&agrave; đ&igrave;nh chỉ thỏa thuận. EU hiện nắm giữ lợi thế l&agrave; đối t&aacute;c thương mại khu vực lớn nhất của Mỹ với thị trường 450 triệu d&acirc;n. Khối n&agrave;y đang xem x&eacute;t hai biện ph&aacute;p t&agrave;i ch&iacute;nh trực tiếp. Một l&agrave; đ&oacute;ng băng cắt giảm thuế: Nghị viện ch&acirc;u &Acirc;u c&oacute; thể tạm ho&atilde;n ph&ecirc; chuẩn kế hoạch đưa mức thuế về 0 đối với nhiều h&agrave;ng h&oacute;a Mỹ. Điều n&agrave;y trực tiếp đe dọa thỏa thuận thương mại m&agrave; &ocirc;ng Trump từng gọi l&agrave; &quot;một thỏa thuận khổng lồ&quot;.

Hai l&agrave; &aacute;p thuế trả đũa mới: EU đ&atilde; sẵn s&agrave;ng danh s&aacute;ch h&agrave;ng h&oacute;a trị gi&aacute; hơn 100 tỷ USD, bao gồm c&aacute;c sản phẩm đặc trưng như kẹo cao su, xe m&aacute;y v&agrave; bơ đậu phộng để đối ứng với mức thuế 10% (c&oacute; thể tăng l&ecirc;n 25% v&agrave;o th&aacute;ng 6 tới) từ ph&iacute;a Mỹ.

Thứ ba, t&aacute;i định vị quan hệ quốc ph&ograve;ng v&agrave; an ninh. Sự lo ngại về việc mất quyền kiểm so&aacute;t Greenland c&oacute; thể tạo tiền lệ xấu cho c&aacute;c l&atilde;nh thổ kh&aacute;c đ&atilde; khiến ch&acirc;u &Acirc;u c&acirc;n nhắc c&aacute;c biện ph&aacute;p qu&acirc;n sự cứng rắn như: Hạn chế căn cứ qu&acirc;n sự - một lựa chọn cực đoan l&agrave; chấm dứt hoặc hạn chế quyền sử dụng c&aacute;c căn cứ quan trọng, điển h&igrave;nh l&agrave; Căn cứ Kh&ocirc;ng qu&acirc;n Ramstein tại Đức - nơi c&oacute; hơn 12.000 nh&acirc;n vi&ecirc;n Mỹ.

Tiếp đ&oacute; l&agrave; thay đổi chuỗi cung ứng qu&acirc;n sự: Chuyển hướng mua sắm trang bị ra khỏi Mỹ v&agrave; tăng cường sự hiện diện qu&acirc;n sự tại Greenland. Tuy nhi&ecirc;n, đ&acirc;y l&agrave; th&aacute;ch thức lớn do ch&acirc;u &Acirc;u vẫn phụ thuộc v&agrave;o nhiều hệ thống vũ kh&iacute; then chốt chỉ Mỹ mới sản xuất được.

Thứ tư, đa dạng h&oacute;a đối t&aacute;c to&agrave;n cầu. C&aacute;c mức thuế của &ocirc;ng Trump đ&atilde; thổi b&ugrave;ng lại sự quan t&acirc;m của khối n&agrave;y đối với c&aacute;c thỏa thuận thương mại với c&aacute;c quốc gia kh&aacute;c, khi EU t&igrave;m c&aacute;ch giảm sự phụ thuộc v&agrave;o Mỹ. EU đ&atilde; k&yacute; một hiệp định thương mại với 4 quốc gia Nam Mỹ h&ocirc;m 17/1 - c&ugrave;ng ng&agrave;y &ocirc;ng Trump đe dọa &aacute;p thuế mới li&ecirc;n quan đến Greenland - v&agrave; khối n&agrave;y hy vọng c&oacute; thể c&ocirc;ng bố một thỏa thuận thương mại với Ấn Độ sớm nhất l&agrave; trong th&aacute;ng n&agrave;y. Một thỏa thuận như vậy với Australia cũng l&agrave; điều c&oacute; thể xảy ra.

Mối đe dọa mới nhất của &ocirc;ng Trump cũng c&oacute; thể th&uacute;c đẩy EU xem x&eacute;t lại điều m&agrave; họ gọi l&agrave; chiến lược &ldquo;giảm rủi ro&rdquo; với Trung Quốc, khi trước đ&oacute; khối n&agrave;y đ&atilde; c&oacute; lập trường cứng rắn hơn đối với việc nhập khẩu c&aacute;c sản phẩm Trung Quốc được trợ cấp v&agrave; c&aacute;c hạn chế của Trung Quốc đối với c&aacute;c doanh nghiệp ch&acirc;u &Acirc;u.

D&ugrave; c&aacute;c đại sứ EU chưa đưa ra quyết định cuối c&ugrave;ng v&agrave; vẫn ưu ti&ecirc;n đ&agrave;m ph&aacute;n tại Diễn đ&agrave;n Kinh tế Thế giới ở Davos trong tuần n&agrave;y, nhưng sự chuẩn bị kỹ lưỡng tr&ecirc;n cho thấy ch&acirc;u &Acirc;u kh&ocirc;ng c&ograve;n muốn ở thế bị động. Việc Mỹ đe dọa &aacute;p thuế li&ecirc;n quan đến chủ quyền l&atilde;nh thổ tại Greenland đ&atilde; trở th&agrave;nh &quot;giọt nước tr&agrave;n ly&quot;, buộc EU phải c&acirc;n nhắc sử dụng những vũ kh&iacute; kinh tế mạnh mẽ nhất trong kho lưu trữ của m&igrave;nh.

C&ocirc;ng Thuận/B&aacute;o Tin tức v&agrave; D&acirc;n tộc

<a href="https://baotintuc.vn/the-gioi/chau-au-chuyen-trang-thai-chu-dong-dap-tra-nhung-de-doa-cua-my-lien-quan-toi-greenland-20260119150655638.htm">Link gốc</a>

Trước đe dọa áp thuế của Tổng thống Trump liên quan đến Greenland, EU đang cân nhắc hàng loạt biện pháp từ kích hoạt 'bazooka thương mại' đến điều chỉnh quan hệ quốc phòng với Mỹ.
